ABD ve İsrail’den İran’a gözdağı:

Dünya Haberleri —

Benny Gantz / Foto: AFP

Benny Gantz / Foto: AFP

  • ABD ve İsrail’in nükleer müzakereler sürerken İran’a yönelik askeri seçeneği de masaya tuttuğu ortaya çıktı. Planın Amerikalı bir yetkili tarafından tam da İsrail Savunma Bakanı Benny Gantz’ın ABD temasları öncesi basına sızdırılması dikkat çekti. 

 

Askeri seçenek masada

ABD ve İsrail’in nükleer müzakerelerde uzlaşı sağlanamaması halinde İran'a ait nükleer tesisleri “nasıl yok edeceğini” tartıştığı iddia edildi. Haberin kaynağı isminin gizli tutulması kaydıyla Reuters haber ajansına konuşan üst düzey Amerikalı bir yetkili. 

Yetkilinin Reuters’a verdiği bilgiye göre Washington’da bir araya gelmesi planan ABD ve İsrail savunma bakanları, Tahran yönetimiyle yeniden başlayan nükleer müzakerelerin başarısız olması halinde İran'ın nükleer tesislerini yok etmek üzere en kötü senaryoya hazırlıklı olmalarını sağlayacak olası askeri tatbikatları masaya yatıracak. 

Gantz Washington’da

Planın tam da İsrail Savunma Bakanı Benny Gantz’ın dün başlayan ABD’deki temasları öncesi basına sızdırılması ise dikkat çekti. İsrail Savunma Bakanı Gantz’in Washington’da Amerikalı mevkidaşı Lloyd Austin’in yanısıra Pentagon heyetleriyle de görüşmeler yapacağı daha önce duyurulmuştu. 

Pentagon bilgi verdi

Bu görüşmeler 25 Ekim'de Pentagon yetkililerinin Beyaz Saray Ulusal Güvenlik Danışmanı Jake Sullivan'la yaptığı bilgilendirme toplantısı sonrasında planlanmıştı. İsminin yayımlanmaması koşuluyla Reuters'a bilgi veren ABD'li yetkiliye göre 25 Ekim tarihli toplantıda Pentagon, Sullivan'a, İran'ın nükleer silah üretme kapasitesini ortadan kaldırmak için kullanılabilecek askeri seçeneklerin tümü hakkında bilgi verdi.

ABD ve İsrail'in daha önce bildirilmeyen bu hazırlığı, Reuters'a göre, İran'la 2015'te varılan nükleer anlaşmaya yeniden imza atabilmek için başlatılan müzakerelerin ne kadar zorlu geçeceğine dair Avrupalı liderlerin endişelerine yanıt niteliğinde.

Trump anlaşmadan çekilmişti

Eski ABD Başkanı Donald Trump, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nin beş daimi üyesi ve Almanya'nın İran'la 2015'te imzaladığı; İran'a yaptırımların kalkması karşılığında nükleer kapasitesini sınırlandırmasını öngören anlaşmadan çekilmişti. 

Biden müzakereleri yeniden başlattı

Trump'ın ardından koltuğu devralan Demokrat Partili Başkan Joe Biden ise müzakereleri yeniden başlatmıştı. Ancak geçen hafta Viyana’da başlayan görüşmelerin ilk turunda ilerleme sağlanamamıştı. Bu sebeple ABD ve Avrupalı müzakere heyetleri, “İran'ın masada zaman kazanıp bir yandan nükleer faaliyetlerini artırmasından endişeli olduklarını” duyurmuştu. 

İngiltere Dışişleri Bakanı Liz Truss müzakerelere dair yaptığı açıklamada "İran'ın anlaşma imzalayarak daha fazla yaptırımla karşılaşmaması için son şansı" olduğunu söyledi.

Viyana’daki görüşmeler sürecek

Hafta sonu Viyana’da devam edecek nükleer müzakerelere ABD'nin İran'dan sorumlu özel temsilcisinin de katılacağı açıklandı. ABD şimdiye kadar görüşmelere dolaylı katılıyordu.

Müzakerelerin ilk turunda İran, taraflara 2 öneri taslağı sunmuştu. İkinci tur görüşmelerde bu önerilerin masaya yatırılması bekleniyor. 

ABD'ye göre İran, elindeki nükleer üretim kapasitesini kitle imha silahları yapmak üzere kullanabilir. Ancak İran, silah üretmeyeceğini; ticari amaçlarla ve barışçıl gerekçelerle nükleer teknolojisini geliştirdiğini savunuyor.  

İran’a gözdağı veriliyor

Askeri seçenek planının Amerikalı bir yetkili tarafından basına sızdırılması ise Viyana’daki nükleer müzakerelerde ABD’nin İran’a yönelik ambargolarını kaldırmadan anlaşmaya yanaşmayan Tahran yönetimine gözdağı verme amacı taşıdığına dair yoruma neden oldu. HABER MERKEZİ

 

 

ABD savunmaya 728 milyar Dolar ayırdı

ABD’nin dünya üzerindeki hegemonyasını sağlamak için kullanacağı 768 milyar Dolar’lık savunma bütçesi Temsilciler Meclisi'nden olur aldı.

ABD’de Temsilciler Meclisi, 768 milyar Dolar’lık 2022 yılı savunma bütçesine onay verdi. 7 Aralık Salı günü yapılan oylamada bütçe tasarısı 70 ret oyuna karşı 363 kabul oyuyla Temsilciler Meclisi'nden geçti. Savunma bütçesinin son hali ABD Başkanı Joe Biden'ın talep ettiğinden 24 milyar Dolar daha fazla. Bütçe tasarısının Senato'dan da geçmesi ve ardından Biden'ın onayına gitmesi bekleniyor. 

Ukrayna’ya 300 milyon Dolar 

Savunma bütçesi son haftalarda alışılmışın dışında uzun ve gergin tartışmalara neden oldu. Bu yılki bütçe tasarısı içerisinde ABD'nin 20 yıl süren Afganistan savaşının araştırılması için bir komisyon kurulması, Ukrayna'ya 300 milyon Dolar’lık silah yardımı yapılması ve Tayvan'a da Çin'e karşı destek sağlanması da yer alıyor.

Türkiye’nin SİHA programına yakın takip

Tasarıda, Türkiye'nin Silahlı İnsansız Hava Aracı (SİHA) programının yakın takibe alınması ve Azerbaycan'a yapılan yardımların kesilmesini önleyen kararın kaldırılmasına ilişkin madde de var  

YPG’ye destek sürecek

Tasarı ayrıca YPG'ye verilen desteğin devam etmesini de öngörüyor. Bütçe tasarısı ayrıca ordudaki cinsel taciz, tecavüz ve diğer suçlar konusunda mücadele amaçlı bağımsız bir savcılık oluşturulmasını da kapsıyor.

WASHIGTON

 

 

 

 

paylaş

   

Yeni Özgür Politika

© Copyright 2026 Yeni Özgür Politika | Tüm Hakları Saklıdır.