Bir hafada 6 idam

• İran rejimi, 2026 yılının ilk üç ayında yaklaşık 170 tutsağı idam etti. İnsan Hakları İzleme Örgütü ve Rojhilat Kürdistan İnsan Hakları Ağı, idam cezalarının durdurulması için çağrıda bulundu.

İran’da Mizan Haber Ajansı, Muhammed Emin Biglari ve Şahin Vaheparast adlı gençlerin bu sabah tutuklu bulundukları cezaevinde idam edildiğini belirtti. Şubat ayında protestolara katıldıkları için tutuklanan iki genç hakkında "gizli askeri üssüne saldırmak" ve "bu yerin tahrip edilmesine ve yakılmasına katılmak" suçlamalarından idam cezası verildi.

Muhammed Amin Biglari ve Şahin Vaheparast'ın davası, Hakim Abolghasem Salavati'nin başkanlık ettiği Tahran Devrim Mahkemesi'nin 15. Şubesi'nde görülüyordu ve 8 Şubat'ta idam cezası verildi.

İran, eylemlere katıldığı gerekçesiyle son 1 haftada en az 3 genci idam etti. Yine son bir haftada aynı siyasi dosyadan tutuklu bulunan 6 aktivist idam edildi.

3 ayda 160 idam

İran rejimi, 2026 yılının ilk üç ayında en az 160 tutsağı idam etti. 17’sinin aile ve avukatlarına bilgi vermedi, son görüş hakkını tanımadı. Hengaw’ın verilerine göre, idam edilenlerden 11’i Kürt, 12’si Gilak, 4’ü Beluç, 7’si Arap, 6’sı Afgan ve 39’ı Fars olarak kayıtlara geçti. İdamlar Loristan, İsfahan, Kirmanşan, Îlam, Sistan ve Belucistan olmak üzere 26 eyalette gerçekleştirilirken, çoğunluğu Elburz eyaletindeki Recai Şehr Cezaevi'nde kaydedildi.

Siyasi tutsaklar tehlike altında

İnsan Hakları İzleme Örgütü (HRW) ve Rojhilat Kürdistan İnsan Hakları Ağı, siyasi tutsaklar üzerindeki idam tehlikesi ve gözaltına alınan yurttaşların durumuna ilişkin bir açıklama yayımladı. Açıklamada, siyasi tutsakların ikili bir tehlikeyle karşı karşıya olduğu belirtildi: Bir yanda ABD ve İsrail’in askeri saldırı tehlikesi, diğer yanda ise İranlı yetkililerin kitlesel, yasa dışı ve gizli idamları da kapsayan geniş çaplı insan hakları ihlalleri.

Açıklamada, son savaş döneminde dokuz siyasi tutsağın "silahlı eylem ve isyan" suçlamasıyla idam edildiği ve siyasi tutsaklara yönelik idam sayısının artma ihtimali olduğu vurgulandı.

Açıklamada, tutsakların en temel sorunlarının gıda porsiyonlarının azaltılması, hizmet kalitesinin düşmesi, ilaç ve tıbbi bakım eksikliği ile aileleriyle olan iletişimin kısıtlanması olduğu bildirildi.

HRW ve Rojhilat Kürdistan İnsan Hakları Ağı, Birleşmiş Milletler'e çağrıda bulunarak, siyasi tutsakların ve keyfi olarak gözaltına alınanların derhal serbest bırakılması ve idam cezalarının durdurulması için İran üzerinde baskı kurulmasını talep etti. HABER MERKEZİ