İran'ın füze fırlatıcılarına bakış

• Yaklaşık 470 fırlatıcıdan 180’den azı (yüzde 40) hâlâ operasyonel durumda; kalanlar ise hava saldırılarında ağır hasar gördü veya yok edildi.

* AMIR BOHBOT-Yeni Özgür Politika

İsrailli siviller, Perşembe sabahından beri İran’ın nüfus merkezlerini kümelenmiş (cluster) füzelerle vurma çabalarının artması nedeniyle 10 kez sığınaklara girdi.

İsrail Savunma Bakanı Israel Katz, savaşın başlangıcından beri Devrim Muhafızları Ordusu’nun yerden yere füze sistemini yok etmeyi en yüksek öncelik olarak tanımladı. Katz, her gün İstihbarat Dairesi ve Hava Kuvvetleri’nden İran fırlatıcılarına ve füze bataryalarına yönelik saldırıların sonuçlarını değerlendiren ayrıntılı profesyonel bir rapor alıyor. İsrail Hava Kuvvetleri (IAF) yetkilileri, İran’ın üretim sanayisinin felç edildiğini ve savaş sırasında yeni fırlatıcı üretmesinin imkânsız hale geldiğini savunuyor. Bu durum, İran’ın füze fırlatma kabiliyetinde önemli bir aşınmaya yol açtı. Katz’a sunulan verilere göre; İran, koordinasyon zorlukları ve operasyonel fırlatıcı eksikliği nedeniyle günde 100 füze fırlatma şeklindeki orijinal planını uygulamakta güçlük çekiyor. Yaklaşık 470 fırlatıcının 180’den azı (yüzde 40) operasyonel kalmış durumda; geri kalanlar ise hava saldırılarında ağır hasar gördü veya yok edildi, birçoğu da bombalama nedeniyle çöken tünellerin içinde kullanılamaz halde bekliyor.

İstihbarat Dairesi, fiziksel imhanın yanı sıra İran’ın füze bataryalarını işletmekte giderek artan zorluklar yaşadığını ve rejimin fırlatma ekipleri arasında itiraz ve reddetme belirtilerinin çoğaldığını rapor ediyor. İsrail Hava Kuvvetleri’nin operasyonları, tüneller içinde gizlenen fırlatıcıları hedef almak için “iğne deliğinden geçme” (needle threading) tekniğine odaklanıyor. Üst düzey IDF yetkilileri, İran’ın fırlatıcıları geniş tünel sistemlerine yerleştirme stratejisinin İsrail’in tespit ve imha çabalarını önemli ölçüde zorlaştırdığını belirtiyor. En önemli endişelerden biri, hava koşulları ve hava ateş gücünün kullanılabilirliği nedeniyle fırlatmalara hızlı yanıt verme konusunda IAF’nin karşılaştığı zorluklardır. Bu riskleri azaltmak için IDF, ABD ordusundan destek alıyor.

Yeniden inşasını önlemek

Sabit ve seyyar fırlatıcıları bulmaya yönelik bu sistematik “av” operasyonlarının yanı sıra IDF, vurduğu noktalarda oluşan kraterleri izleyerek İranlıların imha edilen bölgeleri onarmadığından emin oluyor. IDF, geçmişte bombalanan füze tesislerinin onarım çalışmalarını bile hedef alarak bunların rehabilite edilmesini engelledi.

İsrail, Devrim Muhafızları’nın temel füze kabiliyetleri hakkında istihbarat toplamaya devam ederken şu soru gündeme geliyor: İran ve Lübnan’dan füze fırlatmalarındaki artışın nedeni nedir? Cevap, İran’ın ateşkes müzakereleri sürerken İsrail ve ABD üzerinde baskıyı artırma amacıdır. Hizbullah’ın Lübnan’dan artan füze fırlatmaları da bu hedefle uyumludur; İran’la birlikte ateşkes müzakerelerine girmek istiyor. İsrail ise buna şiddetle karşı çıkıyor.

Üst düzey bir güvenlik yetkilisi, İsrail’in İran’la yapılacak herhangi bir anlaşmanın yalnızca nükleer ve füze projelerini değil, terör finansmanını ve füze fırlatıcılarını gizlemek için kullanılan tünel ağını da kapsaması gerektiğini söylüyor.

* Amir Bohbot'un JP'deki yazısı çevrilerek düzenlendi.