Kararlar, Federal Konsey’in (Bundesrat) onayından sonra yürürlüğe giriyor

• Alman Federal Meclisi (Bundestag), yakıt indirimini ve vergiden muaf destek primini onayladı. 1 Mayıs itibarıyla dizel ve benzin üzerindeki vergiler litre başına 17 sent düşürülecek.

Federal Meclis, akaryakıt fiyatlarındaki yükü hafifletmek amacıyla tank indirimini kabul etti. Buna göre Mayıs başından Haziran sonuna kadar dizel ve benzin üzerindeki vergiler, litre başına yaklaşık 17 sent düşürülecek. Oylamada 453 milletvekili lehte, 134 milletvekili aleyhte oy kullandı, bir milletvekili çekimser kaldı.

İran Savaşı’nın Şubat sonundaki başlangıcından bu yana akaryakıt fiyatları önemli ölçüde yükseldi ve geçici düşüşlere rağmen hâlâ savaş öncesi seviyelerin çok üzerinde seyrediyor. Enerji vergisi indiriminin yürürlüğe girmesi için Federal Konsey’in onayı gerekiyor. Tedbirin devlete maliyeti, yaklaşık 1,6 milyar euro olacak.

Petrol fiyatlarının yükselişi

Petrol fiyatları, petrol ticareti açısından kritik öneme sahip Hürmüz Boğazı’nın abluka altına alınması nedeniyle sert yükseldi. ADAC verilerine göre; Perşembe günü ülke genelindeki günlük ortalamada Super E10 benzini 2,074 euro/litre, dizel ise 2,150 euro/litre seviyesindeydi. Bu rakamlar, savaş öncesine kıyasla sırasıyla yaklaşık 30 ve 40 sent daha yüksek. Koalisyon (CDU/CSU-SPD) liderleri, Nisan ortasında otomobil kullanıcıları için geçici vergi indirimleri konusunda anlaşmıştı. Başbakan Friedrich Merz (CDU), “Böylece hem otomobil kullanıcılarının hem de ülkedeki işletmelerin durumunu çok hızlı iyileştireceğiz; özellikle mesleki nedenlerle yoğun şekilde araç kullananlar için” dedi. Ortalama bir otomobil kullanıcısı için bu indirim, iki aylık dönemde düşük iki haneli euro tutarında bir kazanç sağlıyor.

Bin euroluk prim

Federal Meclis, ayrıca planlanan ve kişi başı bin euroya kadar çıkabilecek destek priminin önünü açtı. Oylamada hükümeti oluşturan CDU/CSU ve SPD fraksiyonları lehte oy kullandı. AfD ve Sol Parti aleyhte oy verirken, Yeşiller çekimser kaldı. Yürülüğe girmesi için Federal Konsey’in onayı gerekiyor; oylama 8 Mayıs’ta yapılacak.

İşletmeler, bu primi 30 Haziran 2027'ye kadar çalışanlarına ödeyebilecek. Şirketler için bu ödeme gider olarak düşülebilirken, çalışanlar açısından vergiden muaf olacak, ancak destek primi zorunlu değil. ARD'ye göre; bu nedenle ekonomik durumun gergin olduğu bu dönemde kaç işletmenin uygulamaya katılacağı henüz belirsiz. Tedbirin devlete maliyeti en az 2,8 milyar euro olacak. CDU/CSU ve SPD, vergi gelirlerindeki düşüşü bu tutarda tahmin ediyor; bunun yaklaşık 1,1 milyar eurosunun federal bütçeye yansıyacağı belirtiliyor.

Meclis'te tartışmalar

Yakıt indirimi oylaması öncesinde Federal Meclis’te yer yer hararetli tartışma yaşandı. CDU Milletvekili Matthias Hiller, tedbiri “hızlı” ve “hedef odaklı” olarak nitelendirdi. Koalisyon ortağı SPD’den Frauke Heiligenstadt ise “Önerilerimiz doğrudan etki yaratıyor. Federal hükümet hızlı ve etkili hareket ediyor” dedi. Muhalefet ise eleştirilerini esirgemedi. Yeşiller’den Andreas Audretsch, federal hükümete “tam bir delilik” suçlaması yönelterek, “Tank indirimiyle fosil yakıt tüketimini teşvik ederek geriye doğru adım atıyor ve ‘petrol ve gaz tuzağına’ düşüyorsunuz. Fosil petrol ve gaz hayallerinizden vazgeçin” diye konuştu.

AfD milletvekili Jörn König, tank indiriminin “doğru yönde bir adım” olduğunu kabul etmekle birlikte, “İki aylık bir rahatlama enerji politikası değildir. Bu vergi indirimi sadece bir acil yara bandıdır” dedi ve “kalıcı olarak düşük enerji fiyatları”nın olması gerektiğini savundu. Sol Parti’den Doris Achelwilm ise yakıt indiriminin büyük kısmının işletmelere gideceğini, vatandaşlara pek yansımayacağını eleştirdi. BERLİN

* * *

Alman ekonomisi kötü etkilendi

Alman ekonomisindeki iş ortamı, Nisan'da İran Savaşı nedeniyle belirgin şekilde daha da kötüleşti. Münih merkezli ifo Enstitüsü’nün açıkladığı verilere göre; ifo İş İklimi Endeksi 1,9 puan düşerek 84,4 puana indi. Bu, Mayıs 2020’den beri kaydedilen en düşük değer. Analistler, bir kez daha havanın bozulacağını öngörmüştü, ancak ortalama beklentileri 85,7 puan seviyesindeydi.

Anket yapılan şirketler hem mevcut iş durumlarını hem de gelecek beklentilerini daha olumsuz değerlendirdi. ifo Enstitüsü Başkanı Clemens Fuest, 9 bin firma arasında yapılan aylık anketin sonucunu yorumlarken “İyileşme umutları şimdilik suya düştü” dedi. İran krizinin Alman ekonomisini sert vurduğunu belirten Fuest, art arda gelen ikinci darbe sonrası ekonomistlerin konjonktürel toparlanmanın tehlikede olduğunu gördüğünü ifade etti.

Resesyon riski artıyor

ARD'nin haberine göre; Commerzbank Başekonomisti Jörg Krämer, “ifo İş İklimi Endeksi’ndeki sert düşüş, enerji fiyatı şokunun Alman ekonomisini ne kadar güçlü etkilediğini net biçimde gösteriyor” değerlendirmesinde bulundu. Hürmüz Boğazı’nın toplam üç ay sonra, yani Mayıs sonunda yeniden açılması durumunda bile bu yılın büyüme oranının 0,4 puan daha düşük gerçekleşmesi bekleniyor. Krämer, “Hürmüz Boğazı üzerinden petrol sevkiyatının yapılmadığı her ek gün, resesyon riskini artırıyor” uyarısında bulundu.

Hauck Aufhäuser Lampe Özel Bankası Başekonomisti Alexander Krüger ise çatışmanın yatışması durumunda bile “normalleşmenin zaman alacağını” belirtti ve “Gemiler aynı anda yüklenip yola çıkamaz, üretim tesislerinin onarılması gerekiyor” diye ekledi.

Uzmanlara göre yüksek enerji fiyatları, devletin yatırım paketinin yarattığı olumlu etkileri de azaltacak. Krüger, enerji fiyatları yüksek kalmaya devam eder veya daha da yükselirse ekonominin durgunluk bölgesine yaklaşabileceği riskine dikkat çekti.

Devlet destek bankası KfW de Hürmüz Boğazı’nın kısa sürede açılmasının, Alman ekonomisinin bu yıl toparlanması için zorunlu bir koşul olduğunu belirtiyor. Federal Hükümet kısa süre önce bu yıla ilişkin büyüme tahminini yarı yarıya düşürerek yüzde 0,5’e indirmişti. Ekonomi Bakanı Katherina Reiche (CDU) ise ekonominin artan ters rüzgârlarla mücadele ettiğini, ancak resesyon beklenmediğini söyledi.

Şirketler güvenini yitiriyor

ifo Enstitüsü Anket Sorumlusu Klaus Wohlrabe, Reuters'e yaptığı açıklamada, Alman ekonomisinin yavaş yavaş güvenini kaybettiğini belirterek, “Bu ay neredeyse hiçbir olumlu işaret yok. Belirsizlik Alman ekonomisinin içine işliyor” diye konuştu. Wohlrabe’ye göre ekonomi bu yılın ikinci çeyreğinde en iyi ihtimalle durgun seyredecek, en kötü senaryoda ise önceki çeyreğe göre yüzde 0,1 ila yüzde 0,2 küçülebilir.

Enerji fiyatlarındaki artış enflasyonu yukarı çekti ve şirketleri giderek daha fazla zorluyor. S&P Global’in yönetici anketi de bunu doğruluyor. ifo Başkanı Fuest, imalat sanayinde firmaların ara mallarda teslimat sıkıntılarının arttığını bildirdiğini açıkladı.

Hizmet sektöründe beklentiler daha da kötüleşti. “Özellikle lojistik sektörü baskı altında, orada görünüm oldukça karanlık” diyen ekonomist, ticaret sektöründe de genel endeksin sert düştüğünü belirterek, "Perakendeciler özellikle enflasyon nedeniyle tüketicilerin harcamalarını daha fazla kısmasından endişe ediyor” şeklinde konuştu. En büyük düşüş ise inşaat ana sektöründe yaşandı.