• İdam infazları yüzde 78 arttı. Çin, İran ve Suudi Arabistan idam infazlarında ilk sıralarda yer alırken, bildirilmemiş vaka sayının daha yüksek olduğu belirtiliyor.

 

Uluslararası Af Örgütü (Amnesty International), 2025 yılına dair İdam Cezaları ve İnfazlar raporunu açıkladı. Raporda 2025 yılında 17 ülkede toplam 2 bin 707 kişinin idam edildiği, bunun 1981'den sonra kaydedilen en yüksek rakam olduğu bildirildi.

Raporda idam cezası infazlarının bir önceki yıla göre yüzde 78 arttığı belirtilerek bu sonuçta, idam cezasını gözdağı aracı olarak kullanan Çin, İran ve Suudi Arabistan gibi az sayıda ülkenin rol oynadığı kaydedildi. Buna karşılık dünyadaki ülkelerin üçte ikisinden fazlasında idam cezasının hukuken ya da uygulamada kaldırıldığına da işaret edildi.

Uluslararası Af Örgütü Almanya Birimi Genel Sekreteri Julia Duchrow, devletlerin idam cezasını sistematik olarak insanları susturma, bastırma ve korku yayma amaçlı kullandığına işaret etti.

En az 2 kişi idam edildi

Sadece İran'da 2025 yılında en az 2 bin 159 kişi idam edildi. Bu, bir önceki yıla göre iki kattan fazla bir artışa işaret ediyor. Suudi Arabistan'da en az 356 idam cezası infaz edildi. 2025'te infaz sayısı ABD'de 35'ten 47'ye, Singapur'da 9'dan 17'ye, Mısır'da 13'ten 23'e ve Kuveyt'te 6'dan 17'ye yükseldi. 2025'te idam cezalarını infaz eden diğer ülkeler Afganistan, Irak, Japonya, Yemen, Kuzey Kore, Somali, Güney Sudan, Tayvan, BAE ve Vietnam oldu. İnfazlar kafa kesme, asma, enjeksiyon, kurşuna dizme ve azot gazıyla boğma şeklinde gerçekleştirildi.

Çin'deki rakamlar dahil değil

Uluslararası Af Örgütü raporunda 2025'teki infazlarla ilgili rakamlara Çin Halk Cumhuriyeti'nin dahil olmadığına da dikkat çekildi. Çin'de idam verileri “devlet sırrı” olarak görülüyor. Af Örgütü, Çin'in dünyada en fazla idam cezası infaz eden ülke olduğunu ve her yıl binlerce kişinin idam edildiğini tahmin ediyor.

Julia Duchrow, uluslararası insan hakları standartlarına göre idam cezasının halen yürürlükte olduğu ülkelerde infazın sadece "en ağır" suçlarda gerçekleştirilebileceğine işaret ederek "Ölüm cezası, her zaman için insan onurunu özünden ihlal eder” dedi.

Uluslararası Af Örgütü'nin raporunda, özellikle Ortadoğu'da infazların sayısındaki büyük artışa rağmen küresel düzlemde idam cezası uygulayan ülkelerin bir istisna olduğuna da yer verildi. 2025 yılında Avrupa ve Orta Asya'da idam cezası verilmedi ve infaz edilmedi. Amerika kıtasında idam infaz eden tek ülke, 17 yıldır yine sadece ABD oldu. Afrika kıtasında da 45 ülkeden sadece 3'ü 2025'te idam cezası infaz etti. FRANKFURT