• Ermenistan Dağlık Karabağ'da son günlerde yaşanan askeri hareketlilik ve silah kullanımı nedeniyle uluslararası caydırıcılık mekanizması talep etti.  Erivan’ın çağrısına Azerbaycan, “Uluslararası Hukuk ve ulusal sınırlar” vurgusu ile karşı çıkıyor. 

Dağlık Karabağ'da artan gerilim ve askeri hareketlilik nedeniyle uluslararası toplumu müdahaleye çağıran Ermenistan'a Azerbaycan cevap verdi. Azerbaycan Dışişleri Bakanlığı, "uluslararası hukuktan daha iyi bir uluslararası caydırıcılık mekanizması olamayacağını" belirtti.

Geçen hafta içinde yaşanan ve zaman zaman gündeme gelmeye devam eden ateşkes ihlali tartışmasında Erivan ve Moskova, Bakü’nün Rus barış gücünün sorumluluğundaki bir bölgede ateşkesi ihlal ettiğini açıklamışlardı. Ermenistan ve Rusya, Dağlık Karabağ'ın Askeran bölgesinde Azerbaycan ordusunun saldırısında üç Ermenistan askerinin öldüğünü, Faruk köyünün ele geçirilmeye çalışıldığını ifade etmişlerdi. Bunu reddeden Bakü, söz konusu bölgenin uluslararası hukukça tanınan Azeri topraklarının bir bölümünü oluşturduğunu dile getirdi. 

Erivan’dan etnik temizlik uyarısı

Askeri gerilimin yükselmesi ardınan Ermenistan Güvenlik Konseyi Azerbaycan'ın "Dağlık Karabağ'a saldırmak için zemin hazırladığını" iddia etmişti. Ermenistan Güvenlik Konseyi'nin açıklamasında ayrıca bölgede "etnik temizlik" ve "yeni bir askeri gerginlikten" kaçınılması için uluslararası caydırıcılık mekanizmalarının etkin kılınması gerektiği belirtilmişti. Konsey ayrıca "kapsamlı bir barış anlaşması amacıyla acilen görüşmelere başlanması" için Bakü'ye çağrıda bulundu. Ermenistan Dışişleri Bakanlığı da Rus barış güçlerinin "Azerbaycan'ın sınır ihlali sırasındaki" eylemlerinin incelenmesi için çağrıda bulundu. Açıklamada, Azerbaycan birliklerinin "barış gücünün sorumluluğundaki alana yönelik sınır ihlaline son verilmesi için" Dağlık Karabağ'daki Rus barış gücü birliğinden "somut adımlar" atması istendi.

Bakü, görüşmelere hazırız

Azerbaycan Dışişleri Bakanlığı, "kapsamlı bir barış anlaşması" için acilen müzakerelere başlanmasını öneren Erivan'ın bu çağrısına da yanıt verdi.

Bakanlık açıklamasında, "Ermenistan barış anlaşması konusunu yeni bir halkla ilişkiler kampanyası olarak görmüyorsa, o zaman somut adımlar atmak gerekir. Biz Azerbaycan'ın buna hazır olduğunu bir kez daha vurgulamak isteriz" denildi. 

Açıklamada, bir yıl önce Ermenistan'la barış görüşmeleri başlatmayı teklif eden tarafın da Azerbaycan olduğu ve geçen ay da Bakü'nün, olası bir anlaşmanın temel alacağı somut ilkeleri dile getirdiği hatırlatıldı.

Azerbaycan ile Ermenistan arasında 2020 yılında Dağlık Karabağ bölgesi nedeniyle yaşanan savaşta 6 bin 500'ten fazla insan hayatını kaybetti.

HABER MERKEZİ

 

Uluslararası caydırıcılık çağrısı nedir?

Caydırıcılık, kabul edilemez ölçüde sonuçlar doğuracağı tehdidinde bulunmak suretiyle, potansiyel rakipleri belirli bir davranış tarzını devam ettirmekten vazgeçirmeye dayalı bir stratejidir. Klasik caydırma teorisi, “rasyonalite’’ ve “tehditlerin inandırıcılığı’’ gibi bir dizi varsayıma dayanmaktadır. Tehditlerin inandırıcılığı, nükleer caydırıcılık için merkezi bir konumdadır çünkü tehdit edilen aktör rakibinin bu tehdidi gerçekleştireceğine inanmalıdır. Diğer yandan, caydırıcılık belirli bir hareket tarzının olası sonuçlarını değerlendirmek açısından, maliyet-fayda analizi yapabilen rasyonel aktörleri gerektirmektedir. Son yıllarda, birçok araştırmacı caydırıcılığın kavrayışa ilişkin unsurları içeren ve ampirik kanıta dayanmayan bir teori olduğunu öne sürmüştür. Buna göre, aktörler büyük ölçüde birbirinden ayrışan değer sistemlerine sahipse bir rakibi caydırmak neredeyse imkansız olacaktır.

Tehdidin veya rasyonalitenin anlamını tanımlamak konusunda, aktörler birtakım ortak anlayışları paylaşmak zorundadırlar.