-
Online mağazalar, bundan böyle çok belirgin bir “Vazgeç butonu/Widerrufsbutton” sunmak zorunda. Online alışverişte vazgeçmenin de satın almak kadar kolay olması amaçlanıyor.
Sözleşmeler online olarak tek tıkla imzalanabiliyor, ancak bu sözleşmeden kurtulmak günlük hayatta çoğu zaman dijital bir define avına dönüşüyor. E-posta adresleri ya da ilgili formlar genellikle iyi gizleniyor. Bu duruma artık son veriliyor. Yeni bir yasa, satıcıları web sitelerinde ve mobil uygulamalarda 'vazgeç butonu' bulundurmaya zorunlu kılıyor.
Yasanın hedefi; vazgeçme işleminin, bundan böyle alım işlemi kadar hızlı ve sorunsuz hale gelmesi. Yeni düzenleme, neredeyse tüm online ticareti kapsıyor. Büyük kargo devi olsun, küçük uzmanlık mağazası olsun, yayın hizmeti sunan platform olsun, online kurs sitesi olsun; internet üzerinden sözleşme sunan herkes, bu özelliği derhal devreye sokmak zorunda. Amazon ve eBay gibi pazar yerlerinde ise teknik uyumdan platform işletmecisi sorumlu olacak.
Buton, tüketicilere zaten yasal olarak tanınan vazgeçme hakkının bulunduğu her yerde zorunlu. Bu kapsam; klasik online ürün alışverişini, hizmetleri, dijital içerikleri (streaming abonelikleri gibi) ve online imzalanan finansal hizmetleri (kredi, sigorta vb.) içeriyor.
İki aşamalı süreç
Yanlışlıkla vazgeçme işlemlerini önlemek amacıyla yasa, iki aşamalı bir süreç öngörüyor. Web sitesinde “Sözleşmeden vazgeç/Vertrag widerrufen” veya benzeri net bir ifadeyle çok görünür bir buton yer alacak. Tıklama sonrası açılacak özet sayfada tüketiciden yalnızca ad, sipariş numarası ve e-posta adresi gibi zorunlu eşleştirme bilgileri istenecek. Satıcı, vazgeçme nedeni sormayacak. Son olarak onay butonuna bir kez daha tıklanmasıyla işlem tamamlanacak. Satıcı, cayma bildiriminin alındığını derhal otomatik olarak e-posta ile teyit etmek zorunda.
Tüketici Dernekleri Federal Birliği, yeni düzenlemenin tüketicilere daha fazla konfor, güvenlik ve şeffaflık getirdiğini vurguluyor. Elbette vazgeçme işlemi, yasal süre içinde yapılmak zorunda. Bu süre genellikle sözleşmenin kurulmasından veya sipariş edilen malın teslim alınmasından itibaren 14 gündür.
Tüketicinin korunması
Konuyla ilgili Bakan Stefanie Hubig, “Sonsuz arama ve zahmetli tıklama maratonu sona eriyor” dedi. Bu düzenlemenin zaman ve sinir tasarrufu sağlayacağını, istenmeyen sözleşmelere karşı korumayı artıracağını belirtti. SPD’li politikacı, bunun tüketici koruması açısından gerçek bir kazanım ve adil bir çözüm olduğunu savunarak, “İnternette sözleşme kurmak çocuk oyuncağı kadar kolaysa caymak da aynı derecede kolay olmalıdır” dedi.
Sektör eleştiriyor
Sektör dernekleri ise zorunlu uygulamayı eleştiriyor. Almanya Ticaret Birliği (HDE) Genel Müdürü Stefan Genth, “Bugün bile Almanya’daki online satıcılar için cayma ve iade işlemleri sorunsuz ve son derece kolay şekilde yapılabiliyor” dedi. Genth, vazgeçme hakkının zaten uzun zamandır bilindiğini, yeni zorunlulukların özellikle küçük işletmeler için önemli bürokratik yük oluşturacağını ileri sürdü.
E-Ticaret ve Posta Siparişi Satış Birliği de eleştiri yöneltti. Birlik Genel Müdürü Alien Mulyk, birçok satıcının zaten yasal süreden daha uzun iade süresi tanıdığını belirtti. Yeni buton uygulamasıyla tüketicilerde kafa karışıklığı oluşabileceğini, bunun da “uyarı/abmahn” riskini belirgin şekilde artıracağını öne sürdü. Ayrıca botların kitlesel sipariş verip sonra cayması gibi yeni riskler doğabileceğini, satıcıların buna karşı önlem almak zorunda kalacağını ifade etti. BERLİN