Amed'in tarihi eserleri neden Ankara’da?

Kültür/Sanat Haberleri —

Amed'de kazı yapılan yer ve dönemler

Amed'de kazı yapılan yer ve dönemler

  • Amed'de 2014 yılında boşaltılarak JİTEM ve adliye binalarına taşınan Arkeoloji Müzesi envanterindeki Roma, Bizans, Sasani, Akkoyunlu, Artuklu gibi dönemlere ait eserlerin birçoğu yerinde yok.

YILMAZ KAYA/AMED

Amed'de ilk müze 1934 yılında Ulu Camii yakınındaki Zinciriye Medresesi'nde açıldı. Müze, 1985 yılında ise Elazığ Caddesi'ndeki yeni binasına taşınarak, 1993 tarihinde ziyaretçilere açıldı. Sur ilçesindeki tarihi İç Kale'nin restorasyonu sonrasında, Arkeoloji Müzesi'nin bir kısmı eski Adliye binasına, bir kısmı ise boşaltılan JİTEM'in terk ettiği karargaha taşındı.

Diyarbakır Arkeoloji Müzesi’nde, tarihi 12 bin yıllık olan Hilar Mağaraları kazılarında çıkarılan eserler başta olmak üzere, binlerce yıllık tarihe sahip Kortik Tepe, Gîrê Fîlla, Hekemê Usê, Karaveyan, Müslüman Tepe, İç Kale, Salat Tepe, Kenan Tepe, Xırbê Merdo, Üç tepe, Ziyaret Tepe, Kavuşan Höyük gibi kazı alanlarında çıkarılan arkeolojik eserler ile satın alma ya da müsadere gibi yollardan elde edilen tarihi eserler sergileniyordu. Eserlerin bir kısmı İç Kale'deki şimdiki yerine taşınırken, bir kısmı da 2015 Aralık ayında başlayan Sur'daki öz yönetim çatışmaları sırasında 'güvenlik' gerekçesiyle Ankara Altındağ'da bulunan Anadolu Medeniyetler Müzesi'ne taşındı.

 

Eski Adliye binası

 

Envanterler farklı

Diyarbakır Arkeoloji Müzesi'nin resmi internet sitesinde 2023 itibarıyla 29 bin 270 adet tarihi eserin kayıtlı olduğu belirtiliyor. Kültür ve Turizm Bakanlığı Müzeler Genel Müdürlüğü'ne ait olan www.muze.gov.tr sitesinde ise bölgede gerçekleştirilen kazılar, satın alma ve müsadere gibi yollarla  Neolitik, Kalkolitik, Eski Tunç, Demir Çağ, Urartu, Asur, Helenistik, Roma, Part, Bizans, Selçuklu, Akkoyunlu, Eyyubi, Abbasi, Emevi, Sasani, Osmanlı gibi birçok medeniyete ve devirlere ait sikke, arkeolojik ve etnografik 35 bin 563 eserin Amed Arkeoloji Müzesi'nde bulunduğu kaydediliyor. Aradaki fark 6 bin 293 tarihi eser. Türkiye Turizm Tanıtım Platformu'nun internet sitesinde ise Diyarbakır Arkeoloji Müzesi'nde 31 bin 842 adet tarihi eserin bulunduğu belirtiliyor.