Düşmeyince çok şey değişti

• Türk devletinin, DAİŞ’i 2014’te Kuzey-Doğu Suriye kantonlarından Kobanê’yi işgal etmek için saldırtmasının üzerinden 6 yıl geçti. Kobanê’de DAİŞ’e karşı verilen direniş, Suriye başta olmak üzere Ortadoğu’da yeni bir sayfa açtı. DAİŞ’in yenilebileceği ilk kez Kobanê’de kanıtlandı.

 

DAİŞ’in ilk yenilgisini tattığı kent olan Kobanê’de verilen direnişin dünyaya mal olmasıyla 1 Kasım, tarihe “Dünya Kobanê Günü” olarak kazındı. Verdikleri direnişle halkların kendi kaderini çizdiğini söyleyen PYD Kobanê Eşbaşkanı Ehmed Şexo, Kobanê yenilgisi ile DAİŞ‘i harekete geçiren güçlerin maskelerini çıkarıp bu kez doğrudan harekete geçtiğini belirtti.

DAİŞ’in 2014’te Kuzey-Doğu Suriye kantonlarından Kobanê’ye yönelik giriştiği saldırının üzerinden 6 yıl geçti. Kobanê’de DAİŞ’e karşı verilen mücadele, Suriye başta olmak üzere Ortadoğu’da yeni bir sayfa açtı. Devletleri dize getiren DAİŞ’in yenilebileceği ilk kez Kobanê’de kanıtlandı. Sergilenen direniş tüm dünyada ilham kaynağı oldu.

Musul’dan Reqa’ya

 Suriye sahasında 5 yıl işgal alanları tutan DAİŞ, Ortadoğu’ya dair planlarını hayata geçirmeye çalışıyordu. Bu kapsamda Reqa’yı işgal eden DAİŞ, Haziran 2014’te ise Musul’u ele geçirdi. Musul’u bir günde düşüren DAİŞ, 3 Ağustos’ta Şengal’e yöneldi. Şengal’i de işgal ederek, Êzîdîleri katliamdan geçiren, binlerce kadını kaçırıp kurduğu köle pazarlarında satan, on binlercesini sürgüne gönderen DAİŞ, Êzîdî halkına ferman yaşattı. Böylesi bir vahşete maruz kalan Êzîdîlerin imdadına ise HPG/YJA STAR ve YPG/YPJ güçleri yetişti. Bu güçler, DAİŞ ile çatışa çatışa on binlerce Êzîdî’nin Şengal Dağı’na geçmesini sağladı. 

Ardından yapılan çağrılarla YPG/YPJ savaşçıları tarafından Şengal ile Rojava arasındaki Cezaa yolunun güvenliği alındı. Fermandan kurtarılan Êzîdîler, bu yol ile Şengal Dağı’ndan Rojava’ya geçirildi. Kuşatmayı kırmayı başaran YPG/YPJ savaşçıları, Şengal’i özgürleştirdikleri 13 Kasım 2015’e kadar DAİŞ’e karşı savaştı.

 Türk devletinin Kobanê yarası

 Rojava Devrimi’nin ilk kıvılcımının yakıldığı yer olan Kobanê’de ise Cizîrê ve Efrîn kantonları ile birlikte Demokratik Özerklik ilan edilmişti. Şengal’den sonra buraya salınan DAİŞ,15 Eylül 2014’te Kobanê’ye dönük kapsamlı bir saldırı başlattı. Kenti kısa bir sürede düşürmeyi planlayan DAİŞ, tarihte görülen ender direnişlerden biriyle karşılaştı ve bütün planları altüst oldu. Kobanê’de aylar süren direnişle tüm dünyaya korku salan DAİŞ, ilk yenilgisini tattı.

Direniş çizgisinin çizilmesi

 DAİŞ üç koldan saldırıya giriştiği Kobanê’deki direniş çizgisini, kentin yaklaşık 35 kilometre doğusundaki Serzûrî köyünde bulunan 12 savaşçı çizdi. Yüzlerce DAİŞ’li çatışmaların ikinci gününde Rodi Efrîn komutasındaki bu YPG ve YPJ’lilere tank ve topla saldırıya girişti. Karargahtan gelen “geri çekilin” talimatını dinlemeyen 12 savaşçı, mevzilendikleri köy okulunda 24 saat boyunca DAİŞ’e geçit vermedi. Kobanê tarihe kazınacak direnişin kararlılığını gösteren ise Rodi Efrîn’in şu sözleri oldu: “Biz sonuna kadar direneceğiz ve düşmanın geçişine izin vermeyeceğiz. Şehit düşeceğimizi biliyoruz, ancak yolumuzdan yürüyecek olanlar da var.”

Serzûrî’de tohumu ekilen direniş, Kobanê kent merkezinde Arîn Mîrkan, Gelhat Gabar, Êrîş Efrîn, Zozan Kobanê ve Baran Kobanê gibi yüzlerce savaşçının eşsiz kahramanlığıyla devam etti. 

Tüm Kürdistan düşer

 Kobanê’de verilen direniş, diğer parçalar gibi dünya genelindeki milyonlarca Kürdü yekvücut haline getirdi. Kürt Halk Önderi Abdullah, saldırıların devam ettiği 22 Eylül’de “Kobanê’nin düşüşü, tüm Kürdistan’ın düşüşü demektir. Herkes bu gerçekliğe göre hareket etmeli” diyerek direnişi büyütme çağrısı yaptı. Öcalan’ın “Kobanê, Kürt sorununun çözüm anahtarıdır” söylemi üzerine Kobanê etrafında kenetlenerek Kürtler, ulusal birliğin nüvelerini attı. 

Öcalan’ın çağrısı ile fitili ateşlenen direniş, aynı zamanda Türk askerleri ile DAİŞ’lilerin Kobanê sınırında yan yana gözüken fotoğraflarının yanı sıra ekranların karşısına geçen Türk Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın Kobanê’ye dair sarf ettiği ‘düştü, düşecek’ sözüyle de büyüdü. Ayağa kalkan Kürtler karşısında biçare kalan dönemin hükümeti yine ancak Öcalan’ın çağrısı ile Kürtleri durdurabildi.  

Dünya halkları yalnız bırakmadı

 Kobanê’nin hemen karşısında bulunan Urfa’nın Suruç ilçesi ve sınır köylerinin bir çoğunda aylarca direnişte kalan Kürtlerin yanı sıra Kobanê için tüm dünya ayağa kalktı. Aralarında Nobel Barış Ödülü sahipleri ve filozofların da olduğu binlerce kişinin çağrısıyla Avrupa, Amerika, Afrika, Asya, Avustralya kıtalarında komiteler oluşturuldu. Almanya, İtalya, Fransa, Hollanda, Kıbrıs, Avusturya, İsviçre, Belçika, Yunanistan, İspanya, Çek Cumhuriyeti, İngiltere, İsveç, Danimarka, Norveç, Finlandiya, Hindistan, ABD, Arjantin, Ekvador, Honduras, Kanada, Avustralya, Venezuela, Pakistan ve Şili gibi ülkelerde organize edilen eylemlerde milyonlar sokaklara çıktı.

Direniş dengeleri sarstı

 Giderek büyüyen ve sınırları aşan bu destek, Uluslararası Koalisyon güçlerini süren direnişi desteklenmek zorunda bıraktı. Kobanê direnişi ile birlikte bölgede yeni ilişki, ittifak ve dengelerin kurulması adımları geldi. ABD liderliğinde Uluslararası Koalisyon güçlerinin Kobanê’de hava saldırılarına katılması, ABD’nin inisiyatifinde yürütülen Kobanê’ye havadan silah yardımı, AKP’nin hizaya çekilerek yardım koridorunu açılmak zorunda bırakılması ve Federe Kürdistan’dan bazı güçlerin Kobanê’ye geçişi yaşandı. 

Dünya Kobanê Günü

 Dünyanın dört bir tarafından Kobanê’ye akın eden direnişçilerin yürüttüğü mücadele, evrensel bir boyut kazandı. Dünyaca ünlü isimlerin çağrısıyla bu direnişe destek için 1 Kasım tarihi “Dünya Kobanê Günü” ilan edildi. 

O günün öncesinde Türkiye’de dönemin Başbakanı Ahmet Davutoğlu ve İçişleri Bakanı Efkan Alâ, 6-8 ekim tarihlerinde yaşananların korkusu ile sokağa çıkılması halinde tereddütsüz müdahale edileceği yönünde açıklamalar yaptı. Bu doğrultuda da 1 Kasım sabahı başta bölge kentleri olmak üzere birçok şehirde kolluk birimleri meydan ve sokaklara konumlandırıldı. Tüm bu tehdit ve önlemler, yüz binleri Dünya Kobanê Günü’nde sokağa çıkmadan vazgeçiremedi.

DAİŞ adım adım yenildi

Bu destekle emsalsiz bir direnişe sahne olan Kobanê, 134 gün sonra 26 Ocak 2015’te DAİŞ‘ten temizlendi. Kobanê’nin ardından DAİŞ hakim olduğu diğer kent ve bölgelerde de adım adım yenilgiye uğratıldı.

Türkiye bizzat saldırdı

 Kürtlerin DAİŞ’e karşı elde ettiği kazanım, Türkiye’yi rahatsız ederken, Suriye’de denkleme dahil olabilmek için eğitip donattığı Özgür Suriye Ordusu (ÖSO) denilen paramiliter güçlerle doğrudan kendisi sahaya inerek hayata geçirmeye çalıştı. Cerablus, Ezaz, Bab’tan sonra 20 Ocak 2018’de Efrîn’e saldıran Türkiye, aylarca süren çatışmalardan sonra Efrîn’e de girdi. 

Efrin’den bir yıl sonra ‘Suriye Milli Ordusu’ adı altında topladığı çetelerle birlikte 9 Ekim 2019’da bu kez Serêkaniyê ve Girê Spî kentlerine saldıran Türkiye, bu kentlerde de yüzlerce sivilin ölümüne neden oldu. Önce DAİŞ’in, ardından ise Türkiye’nin giriştiği saldırı Kürtleri yeniden tüm dünyanın gündemine oturttu. Dünyanın dört bir yanından Türkiye’ye yönelik tepkiler yağarken, DAİŞ’in saldırısına karşı 1 Kasım’ı ‘Dünya Kobanê Günü’ olarak sahiplenen dünya halkları, Türkiye’nin giriştiği saldırılara yanıt olarak ise 2 Kasım’ı da ‘Dünya Rojava Günü’ olarak ilan etti. 

Direniş hattının önemi

 Kobanê’de verilen direnişin hem tanığı hem de yürütücülerinden biri olan PYD Kobanê Eşbaşkanı Ehmed Şexo, 15 Eylül 2014’te Kobanê’ye dönük kapsamlı saldırılarıya girişilmeden önce de Rojava’ya yoğun saldırıların olduğunu hatırlatarak, “Bunu arkasında ise Türkiye vardı. Daha öncesinde farklı farklı isimlerle geldiler. Onlar başaramayınca da DAİŞ’i devreye soktular. Reqa, Musul ve Tebqa’nın düşmesiyle kimse Kobanê’nin o hafif silahlar başaracağına inanmıyordu. Hatta kimileri 24 saat ömür biçiyordu. Kobanê halkı ve savaşçıları, tüm planları altüst etti. Kobanê direnişi dünyanın dikkatlerini üzerine çekti. Onlar da bu direnişe destek verdi. Ancak bu direnişin temelini Kuzey halkımız attı. Herkes bu direniş hattı etrafında kenetlendi. Direniş zaferi getirdi ve Dünya Kobanê Günü ilan edildi. Dünyanın başına bela olmuş terör, Kobanê’de yenilgiye uğratılarak adım adım yok edildi” dedi.

 Şêxo, Kobanê yenilgisi ile planları tutmayınca DAİŞ’i harekete geçiren güçlerin maskelerini çıkarıp bu kez doğrudan harekete geçtiğini dile getirdi. Efrîn, Serêkanîyê ve Girê Spî’de verilen direnişlerinin dünyayı ayağa kaldırmaya devam ettiğini beliren Şêxo, “İkisinin de arkasındaki güç aynıdır. Ne kadar isim, renk ve biçim değişse de gerçek budur. Bugünlerin verdiği direniş ve dayanışma ile Türk devletinin amaç ve hayallerini yıkacağız” diye konuştu.

Halklar hükümetleri beklemedi

Dönemini Kobanê Kantonu Eşbaşkanı olan ve direniş alanını terk etmeyen PYD Eşbaşkanı Enwer Muslim de 1 Kasım Dünya Kobanê Günü’nün önemli bir tarih olduğunu belirterek, “1 Kasım’da halklar, dünya halklar hükümetlerinin kararlarını beklemeyerek Kobanê direnişine destek kararı aldı. Kobanê direnişiyle birlikte Kürt halkının mücadelesi dünya gündemine oturdu” dedi.  MA/ANHA/KOBANÊ