- TÜİK’e göre yıllık resmi TÜFE oranı yüzde 29,73; aylık ise 1,84. 2005'e göre genel fiyatlar 36,9 kat artarken, gıda fiyatları 54,5 kat arttı. Asgari ücret, yılın 9. ayında 6 bin 828 TL kayıp yaşadı.
Kira, konut ve ulaştırma harcamaları artıyor. Düşük gelirliler gıdadan kısıp kira ve ulaşıma harcıyor. TÜİK madde fiyat listesini gizlemeye; yargı kararına rağmen madde fiyat listesini açıklamamaya devam ediyor.
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) Eylül 2026 sonuçlarını dün açıkladı. Buna göre; TÜFE, aylık yüzde 1,84 oranında artış gösterdi. Yıllık enflasyon yüzde 29,73 oldu. TÜFE'deki değişim, 12 aylık ortalamalara göre yüzde 31,49 olarak gerçekleşti. TÜİK’e göre Eylül 2026'da enflasyon oranı, bir önceki yılın aralık ayına göre ise yüzde 24,32 olarak gerçekleşti.
En yüksek artış eğitimde
En yüksek ağırlığa sahip üç ana harcama grubunun yıllık değişimleri ise şöyle:
* Gıda ve alkolsüz içeceklerde yüzde 27,62 artış.
* Ulaştırmada yüzde 35,10 artış.
* Konut, su, elektrik, gaz ve diğer yakıtlarda yüzde 39,99.
İlgili ana harcama gruplarının yıllık değişime olan katkıları ise gıda ve alkolsüz içeceklerde 6,73; ulaştırmada 5,96 ve konut, su, elektrik, gaz ve diğer yakıtlarda 4,84 yüzde puan oldu.
En yüksek ağırlığa sahip üç ana harcama grubunun aylık değişimleri; gıda ve alkolsüz içeceklerde yüzde 0,20 azalış; ulaştırmada yüzde 2,79 artış ve konut, su, elektrik, gaz ve diğer yakıtlarda yüzde 2,71 artış olarak gerçekleşti. İlgili ana grupların aylık değişime olan katkıları ise gıda ve alkolsüz içeceklerde -0,05, ulaştırmada 0,49 ve konutta 0,33 yüzde puan oldu.
Eylül 2026 itibarıyla yıllık enflasyonun en yüksek görüldüğü harcama grubu yüzde 48,62 ile eğitim oldu. Aylık en yüksek artışın görüldüğü harcama grubu yüzde 14,19 ile yine eğitim olarak gerçekleşti. Aylık yüksek artışın görüldüğü ikinci grup ise yüzde 3,98 ile giyim ve ayakkabı oldu.
Aslında fiyatlar düşmüyor
Birkaç yıldır devam eden yüksek enflasyon dar gelirlilerin ve işçilerin alım güçlerinin düşmesine yol açıyor. Büyük ölçüde baz etkisi nedeniyle enflasyonun artış hızı yavaşlamış olsa da fiyatlar artmaya devam ediyor. DİSK-AR'a göre; enflasyonun artış hızındaki düşüş, fiyatların düşmesi anlamına gelmiyor. Dahası enflasyon farklı toplumsal sınıf ve kesimleri farklı etkiliyor. Dar gelirlilerin alım gücünü çok daha fazla düşürüyor ve gelir dağılımını bozucu bir işlev görüyor.
TÜİK Hanehalkı Tüketim Harcaması Araştırması 2023 ve 2025 verilerine bakıldığında en düşük yüzde 20’lik gelir grubunda hanehalkının ortalama gıda harcamasının payının (en fazla bütçe ayrılan kategori olmakla birlikte) son iki yılda yüzde 36’dan yüzde 29,2’ye gerilediği görülüyor. Bu gelir grubunun bütçesinden ayırdığı paydaki belirgin artışlar ise konut ve kira oluyor. Konut ve kiradaki fiyat artışları ile buralardan bütçelerinde kesintiye gidemeyen en düşük gelir grubu hanelerinin, temel ihtiyaç olan gıdaya ayırdıkları payda yaklaşık 7 puanlık bir gerileme yaşandı. Bu, yüzde 20’lik en yoksul grubun var olan gelirle haneyi geçindirmekteki zorluğunu göstermesi bakımından önemlidir. Giderek gıdaya daha az pay kalıyor. Yüksek fiyat artışları düşük gelir gruplarında daha şiddetli bir geçim sıkıntısı yaratıyor.
Asgari ücretin kaybı
Asgari ücret enflasyon karşısında eriyor. 28 bin TL olan asgari ücretin, Eylül 2026'da enflasyon karşısındaki kaybı 6 bin 828 TL oldu.
TÜİK verileri şaibeli
Öte yandan resmi enflasyon verileri konusundaki şaibe devam ediyor. TÜİK’in Haziran 2022’de madde fiyat listesini açıklamaktan vazgeçmesi nedeniyle enflasyon verileri daha da tartışmalı hale gelmişti. DİSK başvurusu üzerine alınan yargı kararına rağmen TÜİK fiyat listesini açıklamıyor. TÜİK’in şaibeli enflasyon verilerine göre bile Türkiye’de enflasyon yüksek seyretmeye devam ediyor.
ENAG'ın rakamları farklı
Bağımsız Enflasyon Araştırma Grubu (ENAG) da Eylül'e ilişkin enflasyon verilerini duyurdu. ENAG'ın hesaplamasına göre; Tüketici Fiyat Endeksi'nde (E-TÜFE) bir önceki aya kıyasla yüzde 2,10'luk yükseliş kaydedildi. Endeksin son 12 aylık değişimi ise yüzde 46,61 olarak ölçüldü.
ENAG, Ağustos'ta aylık enflasyonu yüzde 2,24 olarak hesaplamış, yıllık artış oranını ise yüzde 49,03 olarak açıklamıştı.
İTO'nun enflasyon verileri
İstanbul Ticaret Odası'nın (İTO) verilerine göre; İstanbul'da perakende fiyat hareketlerini gösteren endeks, Ağustos'ta aylık bazda yüzde 2,11 yükselmişti. Kentte yıllık enflasyon ise yüzde 33,55 olarak açıklanmıştı.
Emeklilerin maaş artışı
Eylül enflasyonunun açıklanmasıyla SSK ve Bağ-Kur emeklisinin maaş artışını etkileyecek rakam da şekillenmeye başladı. SSK ve Bağ-Kur emeklilerinin aylıkları, 6 aylık enflasyon oranları doğrultusunda ocak ve temmuz aylarında artırılıyor. Yılın ilk 6 ayındaki enflasyon oranı temmuz zammını, yılın ikinci yarısındaki veriler de Ocak 2027'deki emekli zammını belirliyor. Temmuz enflasyonu yüzde 1,78 olarak açıklanmış ve Ağustos enflasyonu ise yüzde 1,84 olarak kaydedilmişti. Eylül enflasyonun da 1,84 gerçekleşmesi ile SSK, Bağ-Kur ve tarım emeklilerinin aylıklarındaki artış 3 aylık oran yüzde 5,46 olarak kaydedildi.
SSK ve Bağ-Kur emeklilerinin 2026 yılının ilk yarısındaki maaş zam oranı yüzde 17,76 olmuştu. 6 aylık enflasyon verileri doğrultusunda SSK ve Bağ-Kur emeklilerinin kök maaşları da yüzde 17,76 oranında artırılmıştı.
Ekim kira artış oranı
Ekim'de kira sözleşmesini yenileyecek kiracıları ilgilendiren zam oranı belli oldu. TÜFE’nin 12 aylık ortalamasına göre hesaplanan kira artış oranı yüzde 31,49 olarak açıklandı. Geçen ay kira ve iş yerlerine uygulanacak tavan zam oran yüzde 31,79 olarak gerçekleşmişti. HABER MERKEZİ
***
TL, düşüşle başladı
Dolar/TL 49,1617 seviyesinden haftaya yükselişle başladı.
Serbest piyasada dolar dün 49.1608 TL’den alınıp 49.1636 TL’ye satılıyordu. Dolar önceki güne göre yüzde 0.06 yükselişle başladı. Euro 55.0097 TL’den alınıp 55.0359 TL’den satılıyordu. Euro değişimi ise uluslararası kayıptan dolayı yüzde -0.54 oldu. Sterlin 64.9877 TL’den işlem görüyordu.
Yılbaşı başlangıç değerine (43.0312 TL) göre dolar 6,13 lira artarak yüzde 14,25 oranında değer kazandı. Son bir yıla göre ise dolar; 41.6560 liradan 49.1622 liraya yükselerek değer yüzde 18,02 değer kazancı yaşadı.
Euro, 50.4706 TL olan yılbaşı başlangıç değerine göre 4,57 lira artarak yüzde 9,05 oranında değer kazandı. Euro, son bir yıla göre 48.9669 liradan 55.0386 liraya yükselerek yüzde 12,40 değer kazandı.
Yılbaşı başlangıç değerine (57.9551 TL) göre sterlin 7,04 lira artarak yüzde 12,15 oranında değer kazandı. Son bir yıla göre ise sterlin; 56.2490 liradan 64.9988 liraya yükselerek değer yüzde 15,56 değer kazancı yaşadı.
Altında da hareketlilik
Altının ons fiyatı dün 4,155 dolardan işlem görüyordu. Önceki güne göre değişim oranı yüzde 0.34. Serbest piyasada gram altın ise alış 6.562,55 TL, satış 6.563,53 TL’den işlem görüyordu. Çeyrek altın 10.500,08 TL’den alınırken, 10.731,37 TL’ye satılıyordu. Cumhuriyet altını ise 42.794,19 TL’den işlem görüyordu.
Ekim'in ilk gününe göre gram altın -18,00 TL düşerek yüzde -0,27 değer kaybetti. Yılbaşı başlangıç değerine (5,985.85 TL) göre gram altın 577,7 lira artarak yüzde 9,65 oranında değer kazandı. Gram altın son bir yıla göre ise 5,207.57 liradan 6,563.53 liraya yükselerek yüzde 26,04 değer kazandı.
