Irgalamaz deyip Azerbaycan’a gitti

• Reuters haber ajansının ulaştığı taslak metin, hazırlandığı şekliyle bugün başlayacak AB liderleri zirvesinde kabul edilirse 16 Temmuz 2019'da karar verilen yaptırımlara yenileri eklenecek ve uygulamada olan yaptırımların kapsamı genişletilecek.
• Türk cumhurbaşkanı Recep T. Erdoğan ise dün Azerbaycan ziyareti öncesi yaptığı açıklamada, AB yaptırımlarının kendilerini ırgalamadığını söyledi. Erdoğan, ABD için ise Biden göreve başladığında oturup konuşacaklarını ifade etti.

Avrupa Birliği'nin, bugün ve yarın Brüksel'de yapılacak liderler zirvesinde Türkiye'ye uygulayacağı yaptırım, Konsey sonuç bildirgesine yansıdı. Reuters'e göre, zirvede liderlerin önüne konulacak olan bildiri taslağında, Doğu Akdeniz'deki sondaj faaliyetlerinden dolayı daha fazla sayıda Türk şirket ve bireyine ambargo uygulanması ifadesi yer aldı.

Avrupa Birliği, bugün başlayacak zirvede onaylanması için hazırlanan bir taslak bildiriye göre, Doğu Akdeniz'deki tartışmalı sularda süren sondaj çalışmalarından sorumlu olduğu gerekçesiyle yaptırım uyguladığı Türk şirketleri ve vatandaşları listesine yenilerini ekleyebilir. Reuters haber ajansının ulaştığı taslak metin, hazırlandığı şekliyle kabul edilirse 16 Temmuz 2019'da karar verilen yaptırımlara yenileri eklenecek ve "gerekirse halihazırda uygulamada olan yaptırımların kapsamı genişletilecek."

Metinde sözü geçen kararların ilk kısmı, Temmuz 2019'da Avrupa Birliği (AB) Dışişleri Bakanları'nın toplantısında alındı.
AB, Türkiye ile üst düzey temasları ve Kapsamlı Hava Taşımacılık Anlaşması müzakereleri askıya almış; Türkiye'nin AB'den 2020'ye kadar alması öngörülen 145,8 milyon euroluk üyelik öncesi mali fonlarda kesintiye gitme kararı çıkmıştı.
AB Dışişleri Bakanları, ayrıca doğalgaz sondaj faaliyetleriyle bağlantılı olanların hedef alınacağı muhtemel mali yaptırımlar konusunda da Avrupa Komisyonu'nun çalışmalara devam etmesini talep etmişti. Ardından Ekim 2019'da yapılan Konsey toplantısında Kıbrıs'ın egemenlik haklarının ihlal edildiği gerekçesiyle bazı isimlerin AB ülkelerine girişi yasaklandı ve bazı şirketlerle birlikte mal varlıkları donduruldu, AB üyesi ülke vatandaşlarının da bu kişi ve şirketlere fon sağlaması yasaklandı.

Şubat 2020'de listede iki ismin yer almasına karar verildi: Türk Petrolleri Anonim Ortaklğı (TPAO) yöneticileri Mehmet Ferruh Akalın ve Ali Coşkun Namoğlu. Akalın ve Namoğlu'na Avrupa Birliği ülkelerine giriş yasağı kondu ve bu ülkelerdeki mal varlıklarının dondurulması kararı alındı. Avrupa Birliği'ne bağlı kişilerin veya kurumların da bu iki ismin ulaşabileceği fonlara katkıda bulunması yasaklandı.
6 Kasım 2020'de yaptırımların süresi, 12 Kasım 2021'e kadar uzatıldı. Yaz aylarından bu yana gerilimin tırmandığı Doğu Akdeniz'de Türkiye'nin sondaj ve sismik araştırma faaliyetlerini sürdürmesi sebebiyle Yunanistan, Kıbrıs ve Fransa, Türkiye'ye yaptırım talep ediyordu. Ancak bunların kapsamlı şekilde ele alınması, Almanya'nın diyalog başlatma girişimleri ve arabuluculuk yapmasıyla ertelenmişti.

Şubat ve Mart zirveleri

VOA Türkçe'nin edindiği bilgilere göre, Türkiye konusundaki asıl tartışmalar ise ABD'nin seçilmiş başkanı Joe Biden'ın görevi devralmasının ardından, Şubat ve Mart aylarında toplanacak olan NATO ve AB zirvelerinde ele alınacak.
Yunan Hükümet Sözcüsü Stelyos Peças, Başbakan Kiryakos Miçotakis'in 10-11 Aralık zirvesinde, "Türkiye'ye silah ambargosu uygulanması" talebini tekrar gündeme getireceğini söyledi. Yunanistan, Kıbrıs  ve Fransa'nın talebiyle, "silah ambargosundan, AB ile üyelik müzakerelerinin askıya alınması ve ekonomik sektörel yaptırımlara" kadar pek çok ihtimalin gündeme geldiği Dışişleri Bakanları toplantısında uzlaşma sağlanamamıştı. Başta dönem başkanı Almanya olmak üzere, İtalya, İspanya, Malta, Polonya, Portekiz, Bulgaristan, Macaristan gibi ülkeler Türkiye'ye sert bir ekonomik yaptırım uygulanmasına karşı olduklarını söylemişti.

Merkel’den Türkiye açıklaması

Almanya Başbakanı Angela Merkel, Doğu Akdeniz’deki gelişmelerin AB üyesi Kıbrıs’ı "büyük sıkıntılarla karşı karşıya bıraktığını", AB liderler zirvesinde Türkiye ile ilişkilerde nasıl ilerleme kaydedileceği hakkında karar alınacağını açıkladı.
Merkel, dün Federal Meclis Genel Kurulu'nda 2021 bütçesinin görüşmeleri sırasında yaptığı konuşmada, bugün başlayacak AB liderler zirvesinde Türkiye ile ilişkilerin ele alınacağını hatırlattı. Merkel, “Ne yazık ki dönem başkanlığımızın başında çok yoğun olarak yaptığımız Türkiye ile yoğun bir diyalog sürecine girme önerimiz benim arzu ettiğim ölçüde kabul görmedi. Doğu Akdeniz’deki aktiviteler sürüyor, özellikle Kıbrıs bu nedenle büyük sıkıntılarla karşı karşıya. İşte bu bağlamda nasıl ilerleyeceğimize dair karar almak durumunda kalacağız” dedi. HABER MERKEZİ

S-400 yaptırımlarına doğru

Türkiye'ye S-400 yaptırımlarını da içeren Ulusal Savunma Yetkilendirme Yasa Tasarısı (NDAA) ABD Temsilciler Meclisi'nde kabul edildi. Kongre'nin diğer kanadı olan Senato'daki oylamanın bu hafta içinde yapılması öngörülüyor.
740 milyar dolarlık tasarı 78'e karşı 335 oyla kabul edilirken Başkan'ın vetosunu aşmak için gerekli üçte ikilik çoğunluğun da üstüne çıkılmış oldu. Trump'ın vetosunu önlemek için Senato'dan da üçte ikilik çoğunluk çıkması gerekiyor. Başkan Trump, tasarının geçmesi durumunda veto edeceğini açıklamıştı.
Sosyal medya devleriyle kavga halindeki Trump, özellikle teknoloji şirketlerine yasal güvenceler getiren maddeye karşı çıkıyor. Almanya ve Afganistan'dan asker çekilmesine kısıtlama getiren madde ve Amerikan iç savaşında köleliğin kaldırılmasına karşı çıkan Konfederasyon güçlerine bağlı generallerin adını taşıyan askeri üslerin isminin değiştirilmesi de Trump'ın karşı çıktığı maddeler arasında.
Tasarı kapsamında, Rusya'dan S-400 hava savunma sistemi satın alan Türkiye'ye ABD'nin Hasımlarına Yaptırımlar Yoluyla Karşı Koyma Yasası (CAATSA) çerçevesinde yaptırım uygulanması da yer alıyor. Tasarıda Başkan Trump, Türkiye'ye karşı CAATSA'da yer alan 12 yaptırımdan en az beşini yürürlüğe sokmaya çağrılıyor.
2017’de yürürlüğe giren CAATSA uyarınca S-400'ün satın alınmasında rol oynayan kişilerin ABD'deki banka hesapları ve mal varlıklarının dondurulması, ABD'ye girişlerine yasak getirilmesi ve ABD'deki banka ve kuruluşlarla iş yapmalarının yasaklanması söz konusu olacak.
Tasarıda ayrıca yine CAATSA kapsamında Türk Akım ve Mavi Akım 2 doğal gaz boru hattı projelerine de yaptırım uygulanması talep ediliyor. Rus doğal gazının Mavi Akım 2 ile Baltık Denizi'nden geçerek Almanya'ya ulaşması, TürkAkım ile de Karadeniz ve Türkiye üzerinden Avrupa'ya taşınması öngörülüyor.

 

Erdoğan: Çok da ırgalamaz

Erdoğan, AB'nin Türkiye'ye karşı yaptırım planıyla ilgili "Herhangi bir yaptırım kararı Türkiye'yi çok fazla da ırgalamaz"  dedi. 
Türkiye Cumhurbaşkanı Recep T. Erdoğan, AB liderlerinin karara bağlayacağı Türkiye'ye yaptırım planı ve ABD ile ilişkiler konusunda açıklamalarda bulundu. Azerbaycan ziyareti öncesi Esenboğa Havalimanı'nda konuşan Erdoğan, AB zirvesiyle ilgili olarak "Türkiye'ye yönelik yapılacak herhangi bir yaptırım kararı Türkiye'yi çok fazla da ırgalamaz" ifadesini kullandı. Türkiye'ye destek veren lider olduğuna işaret eden Erdoğan, "Dürüst olan liderler zaten bu sürece yönelik gayet dik duruyorlar ve Türkiye'ye karşı yapılacak bu tür yaklaşımlara da sıcak bakmıyorlar" ifadelerini kullandı.
Erdoğan, Yunanistan Başbakanı Kiryakos Mitsotakis'in zirve öncesi "Ankara ile masaya oturmaya hazırız" mesajina da "Aslında sürekli masadan kaçanlar bunlar. Hiçbir zaman bunlar masada durmadılar" yanıtını verdi. Türkiye'nin ve Kuzey Kıbrıs'ın Doğu Akdeniz'deki haklarına korumaya devam edeceklerini vurgulayan Erdoğan, sözlerini "Taviz vermemiz asla mümkün değildir, eğer Yunanistan dürüst davranırsa bizler de masada olmaya devam ederiz" şeklinde sürdürdü.

Biden ile oturup konuşuruz

Erdoğan, bir gazetecinin ABD seçimleri sonrasında yeni yönetimle birlikte Türkiye-ABD ilişkilerinde nasıl bir süreç beklediğini sorması üzerine, "Ben Biden'la yabancı birisi değilim. Biden'la Obama döneminden de gayet iyi tanışan birisiyim" karşılığını verdi. Rahatsızlığı döneminde Joe Biden'ın kendisini evinde ziyaret ettiğini anımsatan Erdoğan, şunları kaydetti: "Dünyada siyaset maalesef çok çirkin ilerliyor. Yani aklına herhangi bir şey gelen, bakıyorsunuz hemen masaya yaptırımı getiriyor. Yani Türkiye ile Amerika arasında nasıl bir süreç var, yani biz NATO'da beraber değil miyiz? NATO'da iki önemli ülke değil miyiz? Yani bugün Amerika'dan sonra ilk 5'in içerisinde yer alan NATO ülkelerinden bir tanesi Türkiye'dir ve bunu kendileri de hep itiraf etmişlerdir. Şu anda ise maalesef bizim silah alımlarıyla alakalı konularda attıkları adımları veya ifadeleri doğrusu şık bulmuyoruz. Özelliklede şu anda Suriye'nin kuzeyinde, Fırat'ın doğusunda yaklaşımları doğru bulmuyoruz. Ben şu anda yaptığımız, yapacağımız açıklamaları da erken buluyorum. Sayın Biden şöyle görevi bir üstlensin, görevi üstlendikten sonra herhalde Sayın Biden'la da oturup bazı şeyleri konuşacağız. Geçmişte gerek Türkiye'de gerek Amerika'da bir araya gelip oturup konuştuğumuz gibi yine bunları konuşacağız. Biliyorsunuz uluslar arasında özellikle hele hele siyasette çatışma olmaz, diplomaside özellikle bu konular görüşülerek, anlaşarak bir yol bulunur. Sizin ülkenizden birileri oralara negatif bazı şeyler sufle edebilir o önemli değil, onlar siyasetin acemileridir zaten ama biz Amerika'yla bu süreci çok daha farklı bir şekilde işleteceğimize inanıyorum."

 

Demirtaş’a kini bitmiyor

Erdoğan, yaklaşık dört yıldır cezaevinde rehin tutulan HDP’nin eski eşbaşkanlarından Selahattin Demirtaş'ı 'terörist' olarak niteleyerek 'Asla önünün açılmasına yol vermeyiz' dedi.
Erdoğan, Demirtaş'ın serbest bırakılması gibi söylemlere ilişkin düşüncelerini sorulması üzerine Erdoğan, şöyle konuştu: "Yani yargının işine müdahale etmek tabii benim haddime değil ama şunu herkesin bilmesi lazım ki yani biz özellikle Selahattin Demirtaş gibi bir teröristin bu noktada varsa sözde hakkını koruyacak değiliz ki böyle bir şey yok. Ben inanıyorum ki bizim yargımız Selahattin Demirtaş gibi bir teröriste böyle bir imkan hazırlamaz. Kaldı ki Kobani'nin faili odur, Diyarbakır'ın faili odur, Yasin Börü'nün faili odur. Yani bunları görmezden mi geleceğiz, yargımız bunları görmezden mi gelecek? Biz ne gerekiyorsa sonuna kadar bu mücadeleyi verir ve böyle bir teröristin asla önünün açılmasına yol vermeyiz."