Vicdani rette belirgin artış

• Almanya'da son zamanlarda vicdani ret başvurularında arttış yaşanıyor. Yeni askerlik hizmeti kurallarının bu artışta etkili olduğu düşünülüyor.

Neue Osnabrücker Zeitung’ın Federal Aile ve Sivil Toplum Görevleri Dairesi’nden (BAFzA) aldığı bilgilere dayanarak verdiği habere göre; bu yılın ilk çeyreğinde 2 bin 656 kişi vicdani ret başvurusunda bulundu. Federal hükümetin, Sol Parti'nin soru önergesine verdiği yanıta göre; 2024'te toplam 2 bin 998 kişi vicdani ret başvurusu yaptı. 2025'te ise daireye 3 bin 867 başvuru ulaştı. ARD'ye göre; trend devam ederse 2026'da başvuru sayısı, zorunlu askerliğin 2011’de askıya alınmasından bu yana en yüksek seviyeye ulaşabilir.

Arka planda, gergin güvenlik durumu ve 1 Ocak itibarıyla yürürlüğe giren yeni askerlik hizmeti yasası etkili görünüyor. Yasanın temel unsuru, 2008 ve sonrası doğumlu genç erkekler için zorunlu askerlik muayenesidir. Bu sayede orduyu genişletmek için gönüllü askerler kazanılması hedefleniyor. Belirlenen hedef aralıklarına ulaşılamazsa Federal Meclis, “ihtiyaç odaklı zorunlu askerlik” konusunda karar verebilecek. Bunun yanı sıra daha önce vicdani ret başvurusu kabul edilmiş bazı kişiler bu kararlarını geri çekiyor. Rapora göre; geçen yıl 781 kişi, bu yılın ilk çeyreğinde ise şimdiden 233 kişi reddini geri almış durumda.

Vicdani ret

Almanya’da genel zorunlu askerlik, 2011’den beri askıya alınmış olsa da vicdani ret (savaş hizmeti reddi), Anayasa tarafından garanti altına alınmış bir haktır. Bu hak, Anayasa’nın 4. maddesinin 3. fıkrasına dayanır. Maddede şöyle denir: “Hiç kimse vicdani nedenlerle silahlı savaş hizmetine zorlanamaz.”

Ret başvurusu, Federal Ordu Personel Yönetimi Dairesi’ne yazılı olarak yapılıyor. Başvuruda, silahlı savaş hizmetini vicdani nedenlerle neden reddettiğini bireysel olarak gerekçelendirmek zorunludur. Erken dönemde yapılan bir ret başvurusu, gerginlik veya savunma durumunda zorunlu askerliğin yeniden devreye girmesi ihtimaline karşı önleyici bir koruma sağlayabilir. Kabul edilen savaş hizmeti reddi sahipleri hukuken güvence altına alınır ve silahlı hizmete çağrılamaz. Gerginlik veya savunma hali ortaya çıktığında sivil alternatif hizmet yapmak zorundadırlar. BERLİN