• DİSK-AR’ın bu haftaki raporununa göre pozitif vaka oranı işçiler arasında en az üç kat daha yaygın. En az 378 DİSK üyesi hastalandı, 60 binden fazla DİSK üyesi de salgından doğrudan etkilendi.

Türkiye Devrimci İşçi Sendikaları Konfederasyonu Araştırma Merkezi’nin (DİSK-AR) salgınının işçilerin sağlığı, işi ve geliri üzerindeki etkisini ölçmek amacıyla hazırladığı raporların ikincisini yayımladı.

Covid-19 salgını çalışma yaşamında ciddi sonuçlar doğuruyor. Zorunlu ve acil işler dışında üretim devam ediyor. Bu durum işçileri salgınla karşı karşıya bırakıyor, işçiler sağlıkları ile işleri arasında tercih yapmaya zorlanıyor. İşçilerin çalışmaya zorlanması salgının işçiler arasındaki etkisini artırıyor. Salgın ekonomide ciddi daralmalara, işçiler için iş ve gelir kaybına yol açmakta, salgın işçilerin hem sağlığını hem de iş ve gelirini tehdit ediyor. ‘Covid-19 DİSK Raporu-2’de yer alan bulgular, salgının DİSK üyeleri üzerindeki etkilerini ölçmek amacıyla DİSK üyesi sendikalar tarafından derlenen bilgilere dayanıyor. Rapordaki bilgiler 17 Nisan 2020 tarihli.

Raporda yer alan bulguların özeti şöyle:

Salgının DİSK üyeleri arasında etkileri

DİSK üyesi işçiler arasında pozitif oranı Türkiye genelindeki vaka oranının üç katı düzeyinde seyrediyor. 10 Nisan ve 17 Nisan 2020 tarihli Sağlık Bakanlığı Türkiye toplam pozitif vaka sayıları ve DİSK üyeleri arasındaki toplam vaka sayısını esas alarak yapılan hesaplamalara göre 17 Nisan 2020 itibarıyla toplam vaka sayısının Türkiye nüfusuna oranı binde 0,9 iken, 15+ yaş içinde vaka oranı binde 1,2; DİSK üyeleri arasında binde 2,8’dir. İşçiler arasında pozitif oranı gerek genel nüfusa göre gerekse çalışma çağındaki nüfusa göre oldukça yüksek. DİSK verileri sadece sendikalı iş yerlerini yansıtıyor. Sendikasız ve kayıtsız işyerlerinde pozitif oranı çok daha yüksek.

378 işçinin testi pozitift

DİSK üyesi sendikalardan derlenen bilgilere göre DİSK üyesi işçilerin en az 378’inin testi pozitif çıktı. Karantina altında olan DİSK üye sayısı ise en az 646 kişidir. DİSK üyeleri arasında pozitif vaka sayılarının en yüksek olduğu iş kolu, metal ve genel işlerdir. Üretimin devam ettirilmesi ısrarı işçiler arasında vaka sayısını artırıyor. Bugüne kadar 4 DİSK üyesi yaşamını yitirdi.

48 işyerinde üretime ara

Salgın görülmeye başladığından beri Birleşik Metal-İş’in 8, Dev Turizm-İş’in 14, Dev Yapı-İş’in 2, Güvenlik-Sen’in 1, Lastik-İş’in 12 ve Tekstil’in 11 olmak üzere toplam olarak üye sendikaların örgütlü olduğu 48 işyerinde üretime ara verildi veya üretim durdurdu. En az 12 bin DİSK üyesi etkilendi.

Çalışmaktan kaçınma hakkı

DİSK üyesi sendikaların örgütlü olduğu 11 işyerinde salgının yarattığı tehlikeler ve riskler nedeniyle çalışmaktan kaçınma hakkı kullanıldı. Çalışmaktan kaçınma hakkını kullanan üye sayısı en az bin 249 oldu. Çalışmaktan kaçınma hakkını kullanan 11 işyerinin 8’i Birleşik Metal-İş’in örgütlü olduğu işyerleridir.

Kısa çalışma ödeneği

DİSK’in örgütlü olduğu işyerleri ve fabrikalar arasında kısa çalışma ödeneğine başvuran işyeri sayısı 112’ye, kapsadığı işçi sayısı ise 30 bin 785’e ulaştı. 17 Nisan itibarıyla başvurusu onaylanan işyeri sayısı 49, kısa çalışma ödeneğinden yararlanacak DİSK üye sayısı ise 11 bin 21’dir.

80 işyerinde ücretli izin

DİSK üyesi sendikaların örgütlü olduğu işyerlerinde ücretsiz izin kullanımı sınırlı düzeyde kalırken, ücretli izin ve yıllık izin uygulaması daha yaygın olarak kullanılıyor. DİSK üyesi sendikaların örgütlü olduğu 39 işyerinde işçilere ücretsiz izin kullandırılırken, 66’sında işçilere yıllık ücretli izinleri kullandırıldı ve 80’inde ise işçiler ücretli izne ayrıldı. Yıllık izinler 4 bin 787, ücretli izinler 3 bin 169 DİSK üyesini kapsıyor.

Evden çalışmaya geçen

Salgın nedeniyle uzaktan çalışmaya geçen DİSK üyesi işyeri sayısı 66, kapsadığı işçi sayısı ise 5 bin 981 oldu. Uzaktan çalışmaya geçen DİSK üyelerinin büyük bölümü Sosyal-İş’te örgütlü. 53 işyerinden 2 bin 67’si kadın, 5 bin 906 Sosyal-İş üyesi evden çalışmaya geçti. HABER MERKEZİ