AB yetkililerinin verdiği bilgiye göre, İran Merkez Bankası’nın varlıklarının dondurulmasının yanı sıra merkez bankası ve kamu kurumları ile altın ve değerli madenle ticarete de son verilecek.
Ayrıca İran’dan petrol ithalatına yönelik finansman ve sigorta faaliyetleri de yasaklanacak.
Ambargo kararı, uygulamanın etkili olup olmadığı ve üye ülkelerin alternatif kaynaklardan yeterli miktarda ham petrol bulup bulamadığını belirlemek için 1 Mayıs tarihinden önce tekrar değerlendirilecek.
‘Petrolümüz elde kalmaz’
AB ülkelerinin aldığı bu karar, Tahran’da savaş ilanı olarak yorumlandı. Kararın rejimin yaşamını engellemek olarak nitelendirirken, “İran’ın tüm gelir kaynaklarının her türlü yolla engellenmesi İran’a karşı savaş ilanıdır” yorumu yapıldı.
Petrol Bakanı Seyyid Kazımi Veziri Hamane de, alınan kararın petrol fiyatlarında artışa neden olacağını belirterek, “Avrupa ülkeleri şundan emin olsunlar ki İran petrolü elde kalmaz” dedi. İran petrolünün satışına yaptırım uygulamasının sadece Avrupa’daki büyük petrol tüketicilerine zarar vereceğini savunan Veziri Hamane, bu sebeple kişisel olarak Avrupa’daki petrol yaptırımını ciddi görmediğini ifade etti.
İran yaptırımlara misilleme olarak Basra Körfezi’nden petrol taşımacılığı için kilit önemdeki Hürmüz Boğazı’nı kapama tehdidinde bulunmuştu. Dünya petrolünün yüzde 20’si Hürmüz Boğazı’ndan taşınıyor.
Petrol ihracatı İran ekonomisinin yaklaşık yüzde 60’ını oluşturuyor.
AB iyi müşteriydi!
AB yaptırımları, ABD Başkanı Barack Obama’nın yeni yıla girerken imzaladığı yasada yer alan yeni finansal önlemleri izlerken, esas olarak İran’ın AB’ye ihracatının yüzde 90 kadarını sağlayan petrol sektörünü hedef alacak. Avrupa, İran’ın Çin’den sonraki ikinci büyük petrol alıcısı durumunda. Avrupa, İran petrolünün yüzde 20’sini alıyordu. 2010 yılında AB ülkeleri toplam petrol ihtiyacının yüzde 5,7’sini İran’dan sağladı. Ancak bu oran ülkelere göre değişiyor. Yunanistan ihtiyacının yüzde 25’ini, İtalya da yüzde 13’ünü İran’dan satın aldığı petrolle karşıladı.
İran’dan petrol alımının yasaklanması kararının hayata geçmesiyle birlikte AB’nin petrol sıkıntısı çekeceği belirtiliyordu. Ancak dünyanın en büyük petrol üreticisi Suudi Arabistan üretimini günlük 2 milyon varil artıracağını açıklayarak, AB’nin ihtiyacını karşılayabileceğini duyurmuştu.
BRÜKSEL