
Rusya, Suriye'de savaşan taraflar arasında önemli bir dialoga ev sahipliği yapıyor. İç savaşın büyük yıkım, acı ve can kaybına neden olduğu Suriye'de çözümü sağlamak amacıyla Rusya'nın arabulucuğunda başlatılan Moskova toplantılarının ikinci etabı dün başladı. Görüşmelere Esad rejiminin temsilcileri ile kimi muhalif gruplar katılıyor. Görüşmelere Suriyeli farklı muhalif gruplardan 28'i aşkın kişi davet edildi. Rus Dışişleri Bakanlığı'nın konukevinde yapılan müzakarelerin üç gün sürmesi bekleniyor. Görüşmelerin doğrudan bir çözüm planı çıkarmak yerine, uzun vadeli barış görüşmeleri için bir başlangıcı hedeflediği belirtildi.
İlk 2 gün muhalifler görüşecek
İki gün boyunca muhalif gruplar kendi arasında görüşmeler yapacak ve Esad rejimine karşı ortak bir tutum belirlemeye çalışacak. Muhaliflerin iç toplantısına Birleşmiş Milletler'den bir temsilci de katılacak. Bu toplantılardan çıkan sonuçlar ortak bir bildiri halinde Esad rejiminin temsilcilerine sunulacak.
Rejimi Caferi temsil ediyor
Suriye rejimi, Rusya’ya Moskova görüşmelerinde ülkeyi BM Daimi Temsilcisi Beşar Caferi’nin başkanlığında, Cenevre2 Konferansı’na katılan heyetin temsil edeceğini bildirdi.
PYD de katılıyor
Toplantılara, Rojava'nın siyasi temsilcisi Demokratik Birlik Partisi (PYD) de davet edildi. PYD Eşbaşkanı Salih Muslim başkanlığındaki heyet şu an Moskova'da ve görüşmelere katılıyor. Heyette Muslim'in yanısıra PYD Fransa Temsilcisi Dr. Halid İsa ile Rojava Demokratik Özerklik Grubu olarak toplantıya davet edilen Cizîrê Kantonu'ndan Dış İlişkiler Bakan Yardımcısı Emine Ossi, İnsan Hakları Bakanı Sanharib Barson ve Ekonomi Bakanlığı'na bağlı Gıda ve Lojistik Konseyi Başkanı Fener El-Kihêt de bulunuyor.
Kürtler özerklik öneriyor
PYD ve kanton heyeti toplantılarda, Rojava'da inşa edilen Demokratik Özerklik sistemini ve kanton yönetim şeklini anlatarak; eşitliği, adaletli paylaşımı ve özgür birlikteliği esas alan çok dilli, çok kültürlü bu alternatif modelin Suriye ve Ortadoğu'nun sorunlarına çözüm olabileceğini ve böylece toplumlar arası barışın sağlanabileceğini vurgulayacak.
Muslim soruları yanıtladı
DAİŞ'e karşı verilen etkili mücadelenin de etkisiyle basının yoğun ilgi gösterdiği Kürt heyeti, toplantı öncesi gazetecilerin sorularını yanıtladı. Dicle Haber Ajansı muhabiri Güneş Ünsal'ın bildirdiğine göre PYD Eşbaşkanı Salih Muslim, toplantılara "Suriye'de daha fazla kan dökülmesini engellemek için" katıldıklarını söyledi. Muslim ayrıca BM temsilcisinin ilk günden toplantıya katılmasını da artık Moskova oluşumlarının daha ciddiye alındığını gösteren bir işaret olarak değerlendirdi. PYD Eşbaşkanı Ortadoğu'da dengelerin değişimine yönelik kimi işaretlerin alındığını, Moskova toplantılarında da olumlu yönde meydana gelecek olası değişimlere tüm Suriye halkı için ve Rojava'da savaşan halklar adına görev almaya hazır olduklarını söyledi.
Barış için her çaba mühim
Dr. Halid İsa ise, DAİŞ'in Şam kapılarına dayandığı bu günlerde böylesi görüşmelerin önemli olduğunu belirterek, tarafların bir an önce ortak bir zeminde biraraya gelip gelemeyecekleri konusunda da netleşmeleri gerektiğini söyledi. Toplantılarda Rojava halklarının haklarını savunacaklarını ifade eden İsa, barış için gösterilen hiçbir çabayı küçümsemediklerini de sözlerine ekledi.
Çözüm Rojava modelinde
Aynı şekilde toplantıya ilişkin pozitif yaklaşımlarını koruduklarını söyleyen Emine Ossi, Sanharib Barson ve Fener El-Kihêt de Suriye'de barış için, Kürt, Arap, Asuri, Süryani gibi halklarını birarada tutan Rojava sisteminin model olduğuna dikkat çekti. Kürt temsilciler, tüm halkların çoğulcu katılımı ile kendini yönetimde bulabileceği bu sistemin, sadece Rojava ile kısıtlı kalmaması gerektiğini ve Moskova toplantıları ile bu birliğin daha da genişletilebileceği dair umutlarının olduğuna vurgu yaptı.
EMEK Partisi de orada
Toplantılar serisi için ilk görüşmelere katılan 28 kişinin haricinde yeni isimlere davetiye gönderildi. Suriye içinde faaliyet gösteren muhalefet partisi Emek Komitesi Partisi de ilk kez katıldıkları toplantının iyi sonuç getireceğine inandığını duyurdu.
SMDK yine gitmedi
Ancak "Türkiye'nin kuklası" olarak görülen Suriye Muhalif ve Devrimci Güçler Koalisyonu (SMDK), ilkinde olduğu gibi yine toplantılara dahil olmayacaklarını açıkladı. Zira merkezi İstanbul'da bulunan SMDK yönetimi Beşar Esad'ın görevden ayrılmasının da müzakere konusu olması gerektiği görüşünde. Ancak, taraflar arasında şu anda arabulucu konumda olan Rusya, "Esad'sız çözümü" kabul etmiyor.
ABD'nin de önceliği DAİŞ
Şu anda önceliği, tüm insanlığı tehdit eder hale gelen DAİŞ'i yenmek olan ABD de "Esad gitsin" politikasından şimdilik vazgeçmiş görünüyor. Anlaşılan o ki; Suriye’deki savaşı dışarıdan koordine etmeye çalışan SMDK ile bir numaralı destekçisi AKP hükümetinin taleplerine ne Rusya ne de ABD kulak verme niyetinde değil.
HABER MERKEZİ