ABD Başkanı Donald Trump ile Kuzey Kore Devlet Başkanı Kim Jong-un’un Vietnam’ın Hanoi kentinde yaptığı görüşmede taraflar arasında, her hangi bir uzlaşmaya varılamadı. ABD, Kuzey Kore’ye nükleer silah programının sonlandırılması karşılığında yaptırımların hafifletilmesini teklif ediyordu. ABD Başkanı Trump zirvenin ardından düzenlenen basın toplantısında şunları söyledi: “Çok verimli iki gündü. Ancak bazen anlaşma olmadan masayı terk etmeniz gerekiyor. Anlaşmazlığın merkezinde yaptırımlar vardı. Kuzey Kore tarafı tüm yaptırımların kaldırılmasını talep etti. Bir takım tavizler önerdiler ancak bu tavizler bizim istediğimiz alanlarda değildi. Bunu yapamazdık. Yaptırımları uygulamaya devam edeceğiz. Herhangi bir taviz vermedik.”
Basın toplantısında Kim Jong-un da Washington Post muhabirinin sorusunu yanıtladı ve görüşmeler için “Henüz bir şey söylemek için erken ama kötümser değilim” dedi. Kuzey Kore lideri geçen yıl Singapur’da düzenlenen Trump - Kim zirvesinde de aynı sözü vermiş, o zirveden bu yana herhangi bir füze denemesi yapılmamıştı.
Taraflar açık çek istiyor
2017’de KHK ile görevinden uzaklaştırılan Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü öğretim üyesi Mühdan Sağlam, Gazete Duvar’daki yazısında Kuzey Kore’ye yaptırımların 1950’lere kadar gittiğini hatırlatarak Vietnam’daki zirvede neden bir anlaşmanın çıkmadığını özetle şu şekilde yorumladı: “ABD ile Kuzey Kore arasında görüşmeler bir yandan devam ederken en dikkat çeken konuların başında, her zirvede ABD’nin Kuzey Kore’ye uyguladığı yaptırımların promosyonunu yapması ve özellikle Asya Pasifik ülkelerini bu yaptırımlara katılmaya teşvik etmesiydi. “Bu ne perhiz bu ne lahana turşusu” dedirtecek çelişki, yer yer Kuzey Kore tarafından da gündeme getiriliyordu.
Akıllara takılan, iki liderin o kadar yol geldikten sonra neden aşamalı olarak yaptırımları kaldırmayı gündeme almadığı. Belli ki taraflar ‘aşamalı’ bir biçimde adım atmak yerine peşin çekler bekliyor. Bu ABD’nin “nükleer deneme tesislerini hemen yok edin” vurgusunda da Kim’in “siz de yaptırımları kaldırın o zaman” sözlerinde de açık olarak görülüyor. Çok boyutlu ve çok yönlü olan Kuzey Kore’nin nükleerden arındırılması, açıktır ki zamana ihtiyaç duyuyor. Ancak, ABD’nin yaptırımlar konusundaki tavizden uzak tavrı, Güney Kore ve Japonya’daki askeri varlığını gündeme bile almaması tıkanmayı tetikliyor. Son olarak özellikle ABD, 1994’teki anlaşmada olduğu gibi peşin iyi niyet göstererek yaptırımları hafiflettiğinde Kuzey Kore’nin yeniden nükleer faaliyetlere dönmesinden çekiniyor.” n HABER MERKEZİ