“DAİŞ binlerce kadını kaçırdı, binlerce insanımızı katletti, Şengal’de onbin insanımız açlık tehdidi altında” diyen Êzîdîler, bu koşullarda bayramın mümkün olmadığını belirtiyor.
DAİŞ çetecilerinin 3 Ağustos’ta Şengal’e yönelik saldırısı ardından yüzbinlerce Êzîdî kutsal topraklarını terkederek göç etmek zorunda kaldı. Kuzey Kürdistan’a gelen Êzîdîler ise DBP’li belediyelerin desteğiyle çadırlarda kalıyor. Êzîdîler her yıl Aralık ayında kutladıkları bayramlarını bu yıl kutsal topraklarından uzaklarda çadırlarda karşılamak zorunda kaldı. Aralarında DTK Eşbaşkanı Selma Irmak, DBP Eşbaşkanı Kamuran Yüksek, DTK Toplumsal Uzlaşı ve Diyalog Komisyonu üyesi Feleknaz Uca, belediye eş başkanları ve DBP’li yöneticilerin de bulunduğu kalabalık bir grup Êzîdîleri bayramlarında yalnız bırakmadı. Yenişehir Belediyesi Fidanlık Alanı’ndaki çadır kentte giden seçilmişler Êzîdîlerle bir araya geldi. Buruk bir havanın hakim olduğu çadır kentte, Êzîdî kadınların duygusal anlar yaşadığı ve göz yaşlarına hakim olamadığı görüldü.
Ziyaret sırasında bir grup kadının çember oluşturarak, yaşadıkları trajedi ve buruk karşıladıkları bayramları için ağıtlar yaktığı görüldü. Çadırlardakilerin sorunlarını dinleyen DTK Eşbaşkanı Selma Irmak, “Emin olun ki önümüzdeki yıl bayramı kendi topraklarınızda özgürce kutlayacaksınız” dedi.
Rojava Şengal Merkezi Koordinasyon’dan Hüseyin Yılmaz ve beraberindeki heyet de sabah saatlerinde kamptaki tüm çadırları tek tek gezerek yurttaşların bayramlarını kutladı. Ziyaretin ardından çocuklara hediyeler dağıtıldı.
Sadece çocuklara bayram
Siirt Belediyesi tarafından kurulan Dudêran Şengal Kampı’na yerleşen Êzidîler de bayramı buruk karşıladı. Yetişkinlerin bayramlarını topraklarında kutlayamama üzüntüsü gözle görülür- ken, çocuklar ise her bayramda olduğu gibi en güzel elbiselerini giyinerek, sabah erkenden ev ev dolaşarak “Seba we xer, İyda we piroz be” tekerlemesini söyleyerek şeker topladı.
Bayram mümkün mü!
24 yaşındaki Naif Seydo, kendi topraklarında bayramı büyük bir coşkuyla kutladıklarını anlatarak, “Bayram sabahı her evde tavuklar, horozlar kesilir, çeşitli yemekler yapılırdı. Sabah erken saatlerde birbirimizi ziyaret ederek bayramlaşırdık. Ancak DAİŞ saldırıları nedeniyle, topraklarımızdan uzaktayız. Çok sayıda Êzîdî kadın DAİŞ tarafından katledildi ya da kaçırıldı, onbine yakın kişi halen Şengal Dağı’nda yaşam mücadelesi veriyor. Bu yıl bizim için bayram yok. Orucumuzu tutuk ama bu bayramı geçmiş bayramlar gibi karşılayamadık” dedi.
Cejna Êzî
Her yıl Aralık ayının ikinci Cuma günü kutlanan bayramdan önceki üç gün yani Salı, Çarşamba ve Perşembe günleri oruç tutulur. Çünkü Êzîdî yaradılış mitosuna göre; Êzî Aralık ayının ikinci Salı günü Şam’da zuhur etmiştir ama ilk üç gün hiç süt içmemiştir ancak Cuma günü süt içmeye başlamıştır. Bu nedenle Êzîdîler de Salı, Çarşamba ve Perşembe günleri oruç tutar, Êzî’nin süt içtiği gün olan Cuma günü ise bayram yaparlar.
DİHA/AMED/SİİRT