6 yaşında sürgünle tanışır
Dêrsim'in Pilemorî ilçesinde doğar Cemal Süreya. Kürt ve Alevi kimliğine sahip olan Süreya'nın asıl adı Cemalettin Seber'dir. Dêrsim coğrafyası, tarihten o güne egemenlere karşı özgürlükleri için yürüttüğü direnişini sürdürüyordur. O tarihteki direniş Seyit Rıza önderliğindeydi. Direniş soykırımla bastırılır ve geriye kalanlarda beyaz soykırım kıskacındadır. Acılarla dolu bir coğrafya da doğan Süreya, 6 yaşında tren vagonlarında sürgüne yollanır. Sürgün Bilecik'te sonlanır. Bir şiirinde şöyle anlatır o günleri Süreya: Bizi kamyona doldurdular / Tüfekli iki erin nezaretinde / Sonra o iki erle yük vagonuna doldurdular / Günlerce yolculuktan sonra bir köye attılar / Tarih öncesi köpekler havlıyordu.
Sömürgecilerin topraklarında ilk ve orta öğretimini Bilecik'te liseyi ise Haydarpaşa'da okur. Daha sonra Mülkiye'ye (Siyasal Bilimler Fakültesi) Maliye ve İktisat Bölümüne kaydolur. Üniversiteyi bitirdikten sonra ekonomik zorluklardan kaynaklı devletin çeşitli kademelerinde memur olarak çalışır. Ayrıca, yayınevlerinde danışmanlık, ansiklopedilerde redaktörlük, çevirmenlik yapar. Cemal Süreya'nın yayımladığı ilk şiiri "Şarkısı Beyaz"dır. 8 Ocak 1953'te Mülkiye dergisinin 11. sayısında çıkar. İlk şiir kitabı "Üvercinka"yı 1958 yılında yazar. Kitap, edebiyata yeni bir soluk getirir. En muhalif eleştirmenler bile Süreya'nın şiirsel yeteneğinden etkilenir.
İkinci yeni'nin kuramcısı
1960 Ağustos'unda Papirüs'ü yayımlamaya başlar. Papirüs, sosyalist fikirlerin savunulduğu bir dergidir. Edebiyatın farklı türlerinde birçok esere imza atan Süreya, ikinci yeni hareketinin önde gelen şair ve kuramcılarındandı. Süreya, geleneğe karşı olmasına rağmen geleneği şiirinde en güzel kullanan şairlerdendi. Kendine özgü söyleyiş biçimi ve şaşırtıcı buluşlarıyla, zengin birikimi ile duyarlı, çarpıcı, yoğun, diri imgeleriyle ikinci yeni şiirinin en başarılı örneklerini vermiştir. 9 Ocak 1990'da yaşamını yitiren Süreya, Türkiye şiirinin önemli uğraklarından biri olarak bugünde heyecanla okunuyor.
KÜLTÜR SERVİSİ