Kadına Yönelik Şiddetle Mücadele Günü dolayısıyla dünyanın dört bir yanında kadınlar, eylem ve etkinliklerle erkek egemen kültüre ve zihniyete karşı mücadele alanlarını büyütürken, en önemli direniş alanlarından biri hiç şüphesiz erkek ve devlet şiddetinin aynı potada birleştiği Kürdistan oldu.
Mirabel kardeşlerin büyüyen direnişi tüm dünya kadınları için sembol haline gelirken, aradan geçen 55 yıllık süreçte kız kardeşlerin diktatörlüğe karşı verdiği direniş bayrağını alan Kürt kadınları, 'kadınlık' ve 'annelik' rolüyle evlere haps edilen kadınların toplumdaki tabuları yıkmasında adeta öncülük etti. Erkek egemenler tarafından yürütülen savaşlarda ganimet olarak görülen bedeni üzerinde artık tasarrufta bulunamayacağını cephelerde direnerek gösterdi.
Direniş mirasını YPJ devraldı
Kadın mücadelesine damgasını vuran ise Kobanê'de DAİŞ'e karşı direnen YPJ savaşçıları oldu. YPJ'li kadınlar, mücadeleleriyle efsaneleşen Mirabel kardeşlerin mirasını, gelecek nesillere daha güçlü bir şekilde taşıyarak, dünya kadınlarının umudu olmaya devam ediyor.
Kuzey'de öz savunma
Dımdım Kalesi direnişinden Ağrı İsyanı'na, Dersim Katliamı'ndan Kobanê'ye, Cizre'den Şengal'e yürütülen tüm mücadelelerde ön saflarda yer alan Kürt kadınlar, Kuzey Kürdistan'da ilan edilen öz yönetim alanlarında barikatlarda direndi. 40 yıllık deneyimle şiddetin her türlüsüne ve erkek egemen zihniyete karşı mücadelesini taçlandırmaya devam ediyor.
Devlet 6 kadını öldürdü
Kürt kadınların erkek egemenlikli toplumun yanı sıra sömürgeciliğe karşı verdiği mücadelede bu yıl da hedefte oldu. İnsan Hakları Derneği'nin 2015 yılı ilk 9 aylık ihlaller raporuna göre, devletin şiddeti nedeniyle 6 kadın yaşamını yitirdi, 10 kadın yaralandı. Toplumsal alanda yaşanan şiddet nedeniyle ise 9 kadın öldü. 1 kadın yaralandı, 1 kadın tecavüze ve 12 kadın ise tacize maruz kaldı.
Eşbaşkanlık sistemi hedef alındı
Kürt kadınların uzun yıllar hem alanlarda hem de siyasette verdiği mücadelelerinin sonucu eşbaşkanlık sistemi 2014 yılında etkin olarak uygulanmaya başlandı. Eril zihniyetin hakim olduğu kurumları kadının mücadelesiyle değiştirip, dönüştüren eşbaşkanlık sisteminin etkilerinden kaygı duymaya başlayan devlet ise sistemi hedef aldı. Diyarbakır Valiliği, 'yasaya aykırı' olduğu gerekçesiyle eşbaşkanlık sisteminin iptali için İdare Mahkemesi'ne başvurdu.
İçişleri Bakanlığı tarafından DBP'li 102 belediyeyle ilgili başlattığı çifte incelemenin ardından başlatılan siyasi soykırım operasyonları kapsamında 10 kadın belediye eşbaşkanı gözaltına alınıp tutuklandı. 2 kadın belediye eşbaşkanı ise daha sonra serbest bırakıldı. 10 kadın belediye eşbaşkanı da İçişleri Bakanı'nın talimatı ile görevden alındı.
Ekin Wan direnişin çırılçıplak hali
Mûş'un Gimgim ilçesinde çatışmada yaşamını yitiren YJA STAR'lı Kevser Eltürk'ün (Ekin Wan) cansız bedenine işkence yapılıp, üzerindeki kıyafetler çıkarılarak teşhir edilmesi Kürdistan ve Türkiye'deki kadınların "Ekin Wan direnişimizin çıplak halidir" çığlığına dönüştü.
Mücadelenin çıtası KJA ile yükseldi
Kadın kimliği ve kadın bakış açısıyla yürüttüğü örgütlenme mücadelesi ile Türkiye'de birçok ilke öncülük eden DÖKH, Kürdistani tüm halklar ve inançlardan kadınları çatısı altında örgütlemek amacıyla "Örgütsüz tek bir kadın kalmasın" şiarıyla 31 Ocak-1 Şubat'ta Amed'de gerçekleştirdikleri 1. Kadın Kongresi ile Kongreya Jinên Azad (KJA) çatısı ile mücadele çıtasını yükseltti.
Meclis ve komünler olarak örgütlenen KJA, kadınları ilgilendiren her alan ve sorun karşısında sadece söz söyleyen değil inşa sürecine dahil oldu.
Kadın Politikaları Daire Başkanlıkları
Kadınların yerel yönetimlerde temsilini bulduğu DBP'li Belediyeler tarafından Kadın Politikaları Daire Başkanlığı oluşturuldu. En geniş kapsamlı yerel ve bölgesel yönetimler birliği olan CEMR'in, kadın-erkek arasında eşitliğin sağlanması için üye belediyelere sorumluluk yükleyen Avrupa Yerel Yaşamda Kadın-Erkek Eşitliği Şartı DBP'li 102 belediye tarafından imzalandı. Belediyeler, CEMR temsilcileri ve kadın belediye eş başkanların katılımı ile 8 Mart Dünya Kadınlar Günü öncesinde Avrupa Yerel Yaşamda Kadın-Erkek Eşitliği Şartı'nı ortak protokolle imzalamaya hazırlanıyor.
Alo Şiddet Hattı
Amed Büyükşehir Belediyesi Kadın Politikaları Daire Başkanlığı bünyesinde kadına yönelik şiddetle mücadele için İlk Kabul İstasyonu, Alo Şiddet Hattı kuruldu. DBP'li belediyeler ile sendikalar arasında imzalanan Toplu İş Sözleşmelerinde şiddet uygulayan erkeğin ücretinin kadına verilmesi kararlaştırıldı. Bunun yanı sıra 8 Mart ve 25 Kasım'da kadın çalışanlar, 21 Mart Newroz Bayramı'nda da tüm çalışanlar idari izinli sayıldı.
Kadın savunma timleri
Amed'de kadına yönelik her türlü saldırı ve kadın katliamlarına karşı Genç kadınlar tarafından Arin Mirxan Kadın Savunma Timleri kuruldu.
Kadın Özgürlük Meclisi
KJA tarafından düzenlenen "Demokratik Çözüm ve Müzakere Sürecinde Kadın Özgürlük Çalıştayı"nın ardından Kadın Özgürlük Meclisi oluşturuldu. Batman Kent Konseyi Kadın Meclisi yürütülen savaş konseptine karşı Kadın Kürsüsü kurdu.
Kobanê'den Cizîra Botan'a öz savunma
Öz yönetimlerin ilan edildiği Cizîra Botan, Silopî, Farqîn, Sur, Nisêbîn, Gever ve Gimgim olmak üzere birçok merkezde "Sokağa çıkma yasağı" ilan edilerek, günlerce süren sıkıyönetim uygulamaları ile saldırı ve katliamlar gerçekleştirildi. Kürt kadınlarının işgalci erkek egemen sisteme karşı Kobanê'de verdiği direniş geleneğini öz yönetim alanlarda özsavunma gücü oluşturarak sürdürdü.
Öz yönetim çocuklar için de kurtuluş
Öz yönetim ilanı ile yaşamın yeniden örüldüğü yerlerden biri olan Cizîr'de kız çocukları için yeni bir hayatın kapısı aralandı. Ailesi tarafından evlendirilmek istenen 17 yaşındaki Zeynep Y., durumunu Yurtsever Demokratik Genç Kadınlara (YDGK) iletti. Olaya müdahale eden kadınlar, Zeynep'in evlendirileceği gece düğün evine gelerek kurtardı. Zeynep'in kurtuluşu küçük yaşta evlendirilen diğer çocuklar için de umut oldu.
DİHA/AMED
Kadın artık mağdur değil, yaşamın özü
Kürt kadınlarının 40 yıllık direniş tarihinde gelinen aşamayı değerlendiren Diyarbakır Kadın Akademisi Yöneticisi Figen Aras, Kürt Kadın Hareketinin cins bilincini ve ideolojisini yaşamsal kılma boyutunda çok önemli gelişmeler kaydettiğini söyledi. Kadınların örgütlenmesi sayesinde toplum tarafından artık mağdur bir varlık değil, aksine yaşamın özü olan ve yaşama kazanımlar sağlayan bir varlık olarak görülmeye başlandığını kaydeden Aras, bu kazanımların siyasal alandaki meclis ile belediye deneyimlerine, toplumsal alanda açılan kadın merkezlerine ve en son askeri alanda Rojava deneyimine dönüştüğünü belirtti.
YPJ pratiğinin kendilerine büyük moral olduğunu, kendilerini sorgulama ve Kürt kadınları dünyaya tanıtma noktasında önemli gelişmelere yol açtığını belirten Aras, şöyle devam etti: "Bütün bunların temelinde kadının şahsında bir zihniyet devrimi gerçekleşmesi yatıyor. Bu da aynen Kürdistan kadın özgürlük hareketinin başlangıcından beri yarattığı değerler ve ideolojik olarak kendisini sürekli geliştirme, var olanla yetinmeme ve sisteme karşı çıkarken sistemle mücadele ederken alternatif sistem arayışına girip çözüm modellerini de toplumdan kopmadan toplumsallaştırarak gerçekleştirmesi yatıyor."
Öz savunma kadın için gerekli
Aras, 25 Kasım Kadına Yönelik Şiddete Karşı Dayanışma ve Mücadele Günü'nün yaklaştığını belirterek, öz savunmanın kadınlar için ne kadar gerekli olduğunu hem YPJ şahsında hem de tecavüz ve tacize uğrayan kadınların şahsında bir kez daha algı yaratmaya ya da farkındalık yaratmaya çalışarak 25 Kasım'ı geçirmek istediklerini söyledi. Aras, "Bugün Kürdistan'da yaşanan katliamlar özellikle bazı ilçelerimizde imhaya dönük operasyonlar ve kadın öncülüğünde gerçekleşen direnişler aslında kadınların öz savunma direnişinde ne kadar büyük bir cesaret kaynağı olduğunu da gösteriyor. Bunlar sistem kurmak açısından çok önemli" diye konuştu.