Türk devleti, 8 gün boyunca “sokağa çıkma yasağı” ilan ettiği ve sıkıyönetimle yönettiği Şırnak'ın Cizre ilçesinde halkın tarihi direnişi sonrası geri adım attı, önceki gün sabah saat 07.00’den itibaren kaldırmak zorunda kaldı. Katledilenlerden 16'sı dün yapılan büyük bir törenin ardından toprağa verildi.
OHAL’in kaldırılmasıyla birlikte binlerce kişi kente girdi. Cizreliler, kente gelen heyetleri “Katil Erdoğan” ve “İntikam” sloganlarıyla karşıladı.
Cudi Mahallesi’nde sokağa çıkan yurttaşlar, polislerce katledilen 75 yaşındaki Mehmet Erdoğan’ın cenazesi başında toplanarak gerçekleştirilen infaza dönük tepkilerini gösterdi. Erdoğan’ın cenazesi sokağa çıkma yasağının kalkmasından sonra ancak gelebilen ambulanstaki sağlık görevlilerince Cizre Devlet Hastanesi morguna kaldırıldı. Cenazenin kaldırılmasının ardından buradaki kitle ile diğer mahallelerde yaşayan yurttaşlar, saldırıların en yoğun yaşandığı Nur Mahallesi’ne gitti. Burada yaşanan buluşmada birbirleriyle kucaklaşan yurttaşlar, elde ettikleri zaferi kutladı.
Yaralar sarılmaya başlandı
Direnişlerine bugünden sonra da devam edeceklerini vurgulayan yurttaşlar, maruz kaldıkları zulüm nedeniyle yaralarını da sarmaya başladı. Yurttaşlar ilk elden temel ihtiyaç malzemelerini temin etmeye çalıştı. Günlerdir ilçeye ulaştırılmasına izin verilmediği için İdil'de bekletilen yardımlar da ilçeye ulaştırıldı. Belediye, harabeye dönen kentte enkazı kaldırmak için çalışmalarına başladı.
Bu arada yüzde 82 oyla seçilen belediye eşbaşkanı Leyla İmret, atamayla göreve gelen İçişleri Bakanı tarafından görevden alındı.
9 gün boyunca katliam üstüne katliam yapan özel harekat timleri, ilçede sıkıyönetimin kalkmasıyla birlikte alelacele uçaklarla gizlice geldikleri yerlere geri gönderildi. Çekilirken de arkalarında birçok yerde patlayıcılar bıraktı.
Yine direniriz, yine direniriz
OHAL’in kalkmasına rağmen tedbiri elden bırakmayan Cizreliler, “Direnişimizle zafere ulaştık. Yine saldırı olursa, kanımızın son damlasına kadar direneceğiz” mesajı verdi.
Cizre dimdik ayakta
HDP Eşbaşkanları Figen Yüksekdağ ve Selahattin Demirtaş 9 günlük direnişin ardından sokağa çıkma yasağının kalktığı kente gitti. Burada yurttaşlara seslenen Demirtaş, operasyon talimatı verenlere “Cizre halkı dimdik ayakta. Acılarıyla birlikte ayakta, katleden zihniyet neyi bitirdiniz?” diye sordu.
Bu işlerin tankla değil, iki günlük müzakereyle çözüleceğini belirten Demirtaş, “Halk, Sayın Öcalan ve biz seçilmişler olarak hala barış istiyoruz, müzakere yapılması gerektiğini söylüyoruz. Ankara’da oturup operasyon yapacağız diyenler şimdi mutlu musunuz? Elinize ne geçti, ne kazandınız? Buralarda küçücük bebekler, büyük siviller katledildi. Bu zihniyet neyi çözdü, neyi bitirdiniz kendinizi bitirmek, insanlığınızı bitirmek dışında neyi bitirdiniz? Cizre iradesinin arkasında. Siz neyi bitirdiniz?” diye sordu.
“Cizre’nin sesini batıdan duyarlarsa, sadece özgürce barış içerisinde yaşamak istediğini duyarlarsa ve barış çığlıkları batıdan gelirse bir tek gün sürdüremezler bu savaşı” diyen Demirtaş, halka seslendi: "Kendi politikalarına her gün her dakika yenilip gidecekler, batacaklar. Bu savaş politikasında ilerledikçe batıyorlar. Yeter ki siz birliğinizi bozmayın, özgürlüğe ve barışa olan inancınızı yitirmeyin.”
Vali görevden alınmalı
Cizre ablukasına direndiği için Belediye Eşbaşkanı Leyla İmret’in görevden alınmasına tepki gösteren Demirtaş, “Şırnak valisini görevden almalılar. Şırnak’ı temsil etmeyen asıl Şırnak valisidir. Halk kendi meclisleri, seçilmişleri ile kendini yönetsin. Atanan İçişleri Bakanı seçilmiş bir eşbaşkanı görevden alıyor. Bu anlayışın değişmesi lazım” dedi.
Zulmedenler hesap verecek
Demirtaş konuşmasına şöyle devam etti: “Şu dakikadan itibaren yaralarınızı sarmaya çalışacağız. Yaşam ve direniş iç içe olacak. Buralarda bütün mahalleleri inşa edeceğiz. En büyük gücümüz halkın beraberliğidir. Biz sadece topraklarımızda zulüm istemiyoruz. Zulüm yaparsanız karşınızda direniş görürsünüz. Zulüm yapan kim varsa hesap verecek. 10 gün boyunca zulme karşı bu kahramanca direnişinizle bizler onur duyuyoruz.”
Şehitlerini uğurladı
Cizre'de şehit düşen 21 kişiden 5'i olaylar sırasında defnedilirken, otopsileri daha önce tamamlanıp Cizre Devlet Hastanesi'nde bekletilenler ile Şırnak Devlet Hastanesi'ndeki diğerlerinin otopsilerinin tamamlanması sonrası Cizre'ye getirildiler. Mehmet Emin Levent (21), Sait Çağdavul (19), Muhammed Tahir Yaramış (35 günlük), Cemile Çağırga (13), Osman Çağlı (18), Meryem Süre (53), Özgür Taşkın (20), Seyit Eşref Erdin (60), Zeynep Taşkın (18), Maşallah Edin (35), Sayit Nayici (17), Selman Ağar (10), Bünyamin İrci (15), Mehmet Dikmen (70), Mehmet Erdoğan (75) ve Mehmet Emin Açık'ın (70) cenazeleri taşıyan ambulans konvoyu, ilçenin Konak Mahallesi'nde yer alan Şırnak-Silopi-Cizre karayollarının yol ayrımında 100 bine yakın kişi tarafından karşılandı.
Üzerinde katledilen kişilerin fotoğraflarının yer aldığı sarı, kırmızı, yeşil flamalara sarılı tabutları taşıyan konvoyun gözükmesiyle birlikte cenazelerini bekleyen ailelerden ve kitleden feryatlar koptu.
Alkış ve çektikleri zılgıtların yanı sıra "Ey şehîd xwîna te erdê namine" sloganıyla evlatlarını karşılayan kadınların yaktığı ağıtlar, yürekleri dağladı.
Cenaze konvoyunun karşılanmasının ardından onbinler cenaze araçlarının arkasında Yafes Caddesi üzerinden ilçe merkezine doğru yürüyüşe geçti.
Yafes ve Nusaybin caddelerinde devam eden yürüyüş sırasında, dün kepenk açmayarak, siyah bez asarak katliamı protesto eden esnaflardan kimi bakkal ve market sahipleri dükkanlarının önündeki içecek dolaplarının kapısını açık bırakarak, cenazeye katılanların içecek ihtiyaçlarını ücretsiz olarak karşıladı.
Bebeğe 70 cm'lik özel tabut
Alkış, zılgıt ve ağıtlar içerisinde cenaze konvoyunun arkasında yapılan yürüyüş ile 16 cenaze düzenlenecek tören için Sur Mahallesi'nde yer alan Newroz Alanı'na getirildi. Cenazeleri burada da onbinlerce kişi karşıladı.
Cenaze araçlarının kitlenin önünde alana ulaşması ile birlikte sarı, kırmızı, yeşil flamalara sarılı ve üzerinde katledilenlerin fotoğraflarının bulunduğu tabutlar, tek tek cenaze araçlarından indirildi. Katledilenlerin ailelerinin omuzladığı tabutlar, kitlenin "Şehîd namirin" ve "Ey şehîd xwîna te erdê namine" sloganları arasında araçlardan indirilerek, kurulan platforma yerleştirilen PKK bayrağı asılı masalara yan yana dizildi.
Henüz 35 günlük Muhammed Tahir Yaramış isimli bebek için 70 cm uzunluğunda özel bir tabut yapıldığı görüldü. Muhammed'in tabutunun indirilmesi sırasında kitle gözyaşlarına hakim olamadı.
Erdoğan'a lanetler yağdırdı
Kurulan platformda yan yana dizilen tabutların başında aileleri ve yakınları bekledi. Kendisinden koparılan minik bebeği Muhammed'in tabutu başında güçlükle teskin edilen annesi, AKP ve Cumhurbaşkanı Erdoğan'a lanetler yağdırdı.
Çok sayıda yerli ve yabancı basın mensubunun takip ettiği cenaze töreni, katledilenlerin tek tek isimlerinin okunması ile başladı. Ardından ise alanı dolduran kitle aynı anda zafer işareti yaparak, katledilenlerin anısına saygı duruşunda bulundu.
Katledilenlerin anısına 21 kurşun
Saygı duruşu esnasında Cizre'de katledilen toplam 21 kişi için gökyüzüne 21 el kurşun sıkıldı. Saygı duruşunun ardından, cenaze namazı kılınmaya başlandı.
Son isteği yerine getirildi
Sık sık "Katil Erdoğan" ve "Direne direne kazanacağız" sloganlarının atıldığı tören sırasında katledilenlerden biri olan Sait Çağdavul'un vasiyeti üzerine Kürt sanatçı Xelil Xemgin'in "Şehîdê me rakin" şarkısı çalındı.
Yapılan konuşmalarda ise katliama öfke vardı. MEYA-DER Cizre Şube Eşbaşkanı Kasım Yiğit, katliama dönük öfkesini, "9 gün boyunca devam eden vahşi saldırıda Cizre'de bir insanlık mücadelesi verildi. Bu saldırıyı organize eden ve gerçekleştirenler, 35 günlük bebekten utansınlar. 7 çocuk annesinden utansınlar" sözleriyle dile getirdi.
'Hitler'den bir farkın yok'
Ailelere başsağlığı dileyerek başladığı konuşmasında "Ey Erdoğan, Cizrelilerin gözünde Hitler'den dünya tarihine geçen diktatörlerinden bir farkın yok" diyen Cizre Halk Meclisi Eşbaşkanı Mehmet Tunç, "Cizre'de siviller öldürülmedi" diyenlerin 35 günlük Muhammed bebekten utanması gerektiğini söyledi. Tunç, "Eğer Muhammed terörist ise hepimiz teröristiz" dedi.
'Boynumuzun borcudur'
HDP İstanbul Milletvekili Sezai Temelli, tüm acılarına rağmen özgürlüklerinden vazgeçmeyeceklerini vurguladı. Bu acıların sebebini çok iyi bildiklerini dile getiren Temelli, "400 milletvekili için, iktidar için bizlere bu acıları yaşatanlara karşı mücadele etmek boynumuzun borcudur" diye konuştu.
'Cudi Dağı kadar diktir'
Törende, sıkıyönetimin devam ettiği 9 gün boyunca ilçede yurttaşlarla beraber olan HDP Şırnak Milletvekili Faysal Sarıyıldız konuştu. Tanık olduğu katliam ve yaşatılan acılar ile duyduğu duygu yoğunluğu nedeniyle zaman zaman konuşmakta zorlanan Sarıyıldız, "Bugün Cizre yaralı ve kederli ama Cizrelilerin başı Cudi Dağı kadar diktir. Cizre 9 gün boyunca gerçekleştirilen vahşi saldırılara karşı Ortadoğu halklarının onurunu korudu" ifadesinde bulundu.
Yapılan konuşmaların ardından cenazeler yeniden omuzlara alınarak defnedilecekleri Cizre Asri Mezarlığı'ndaki Berivan Şehitliği'ne kadar taşındı. 35 günlük Muhammed bebeğin tabutu, kitlenin en önünde yer aldı. Şehitliğe getirilen cenazeler, burada kitlenin duaları ve "Katil Erdoğan" sloganları arasında ailelerinin gözyaşları arasında toprağa verildi.
DİHA/ŞIRNAK