SARA XWÎNDA / ROJEN FIRAT ANF / BEHDÎNAN Tarîx û kulturê kurdan zafane bi hawayo fekkî ameyo / yeno domnayene. Dengbêjî pêroyî de dewe bi dewe gêrenî û cuya xo bi destan, hîkaye, kilam, îlahî û hîkayeyê ke vanî domnenî. Dengbêjî temsîlkarê kulturê fekkî yî. Bitaybetî herêma Serhedî de Şakiro, Evdalê Zeynikê, Qerapetê Xaço û sewbîna dengbêjî vejîyayî. Dengbêjî herêma Serhedî de bi Evdalê Zeynikê vilayê xeylê cayanê Mezopotamya bîya. Nê dengbêjan ra yewe zî gerîla Dozger o. Gerîla Dozgerî dîyar kerd ke dengbêjî seba ke ziwan û kulturê xo ra nêqerfî, dengbêjî kenî û bi no hawa tarîx gandar tepişeni û wina domna: “Vera dagîrkerê ke waştî ziwan û kulturê kurdan çinî bikerî de kurdî bi dengbêjîye kulturê xo pawitî. Dengbêjîye hîna herêma Serhedî de dewam kena. Ewro eke ma ziwanê xo ra nêqerfîyayî, sebebê ci yo tewr gird dengbêjîye yo. Eke ziwan vinî bibo, netewe zî vinî bena. Dengbêjî pawitişê kulturî de rolê tewr gird kay kerdî. Dengbêjî bi hîsê xorînî yena vatene. Deyîrê ke aydê ma nîyî, bi hîsanê winasîyan nînî viraştene.”