Kürtlerin sözlü tarih anlatım biçimi olan dengbêjlik kültürünü yaşatan dengbêjler, eserleriyle Kürt tarihine ışık tutarken, hayat hikayeleriyle de dikkat çekiyor. Amed Büyükşehir Belediyesi’ne bağlı faaliyet yürüten Dengbêj Evi’ne bağlı olarak çalışmalarını sürdüren Dengbêj Mîhemedê Dêrikî, dengbêjliğin Kürt halkı için önemine dikkat çekerek, gençlerin bu kültürü yaşatması gerektiğini söyledi. Çocukluğundan bu yana dengbêjliğe ilgi duyduğunu belirten Mîhemedê Derikî, “Babam normalde dengbêjleri çok severdi ama benden farklı beklentileri olduğu için bana ‘sen aşık işlerine mi başladın?’ diye tepki gösterdi. Bu olaydan sonra babamın yanında hiç söylemedim ama dengbêjliği de hiç bırakmadım” dedi.

‘Kürtlerin tarihini dengbêjler anlatıyor’
100’ü aşkın kilamı ezbere bildiğini söyleyen Mîhemedê Dêrikî, Şakîre Mezin, Şakîre Biçuk, Hüseyinê Farê, Mahmut Kızıl, Mahmudê Hesê gibi birçok dengbêjle birlikte kilamlar okuduğunu, yüreğinden her geçtiğinde yeni kilamlar ürettiğini ve söylediğini anlatıyor. Dengbêjliğin ilgisizlikten yok olmaya yüz tuttuğunu kaydeden Dêrikî, “Kürtlerin kültürü, tarihi bugüne kadar ayakta duruyorsa bu dengbêjler sayesindedir. Yüzyıllardır dengbêjler Kürtlerin yaşadığı bütün olayları, kahramanlıkları, aşkları, savaşları, aşiretlerde, ne gerçekleştiyse bunu anlatarak ayaküstünde tuttular. Dengbêjlik onurdur bizim bu onura sahip çıkmamız lazım” diye konuştu.

Belediye dengbêjlere sahip çıkıyor
Televizyon, teyp ve internetin dengbêjlik kültürünü tehdit ettiğini dile getiren Mîhemedê Derikî dengbêjliğe ilişkin şunları söyledi: “Eskiden dengbêjler köylerde gezerlerdi ve oralarda şewbêrkler kurarlardı. Bir dengbêj bir köye gittiği zaman ona çok değer verirlerdi. Bütün köy toplanırdı." Amed Büyükşehir Belediyesi’nin dengbêjlere sahip çıktığını söyleyen Mîhemedê Dêrikî, “Biz 24 kişi Dengbêj Evi’ndeyiz. Bugün dengbêj evine yüzlerce misafirimiz geliyor. İki haftada bir divan kuruyoruz. Gün Tv’de iki arkadaşımız her pazar program yapıyorlar. Ancak, yaşımız ilerlemiş. Biz istiyoruz ki yeni nesiller gelip dengbêjlik kültürünü bizim omuzlarımızdan alıp bizim yerimizi alsınlar, biz artık sona geldik” şeklinde konuştu. Her hafta bir köyün birkaç dengbêji davet ederek şevbêrk yapabileceğini kaydeden Dêrikî, “Zenginliğimize sahip çıkılsın. Eğer sahip çıkılırsa talep fazlalaşacak. 10 genç bizim aramızda olsaydı, gidip köylerde geceler düzenleseydik yeni insanlar da bu sanat için gelirdi” dedi.

DİCLE MÜFTÜOÐLU / DİHA/AMED