7 yaşındaki Deniz Olgun, ailesi deprem çadırı alamadığı için naylondan yapılmış tentenin altıda barınıyordu. Babası Enver Olgun, Deniz'in ölümünü şöyle anlattı: "Naylonun altındayız, depremden beri. Kaç defa dilekçe verdim kaç defa gittim bana çadır vermediler. Ben de gittim metre ile naylon aldım ve 12 nüfusuma bir çadır yaptım. Soğuk naylon dinlemiyor. Çocuk zaten özürlüydü. Soğuk aldı önce Erciş'te Sahra Hastanesi'ne götürdüm, dediler ki bu çocuğun yoğun bakımda yatması gerekiyor, bizi Bitlis'e, oradan da Batman'a gönderdiler ve çocuk orada dün hayatını kaybetti. Ben şimdi geri kalan nüfusumla tir tir titriyorum. Bize yardım edilsin. Çocuğumu aldım Erciş'te defnettim. Depremde amca tarafından akrabalarımı da kaybettim. Allah bize yardım etsin."
Dün kent genelindeki sağlık kuruluşlarına yapılan başvurulara göre en az 300 çocuğa zattüre teşhisi konulduğu öğrenildi.
Köylerde durum vahim
Van merkezde kurulan çadır kentlerdeki depremzedeler, yazlık çadırlarda yaşam mücadelesi vermeye devam ediyor. Yaklaşık 7 bin 500 kişinin yaşadığı 18 köyde yapılan tespitler doğrultusunda bin 150 çadıra acil ihtiyaç var. Çadır ihtiyacı olan Van'ın Erciş İlçesi ile Bitlis'in Adilcevaz İlçeleri arasındaki köyler şöyle: Akçıra, Yarımada, Kavuştuk, Arin, Yukarı Süphan, Aşağı Süphan, Heybetli, Örentaş, Kara Şeyh, Akyazı, Pargut, Karşıyaka, Gümüşdöven, Harmantepe, Kömürlü, Yolağzı, Erikbağı ve Aydınlar.
Öte yandan Muradiye ile köylerindeki depremzedeler de çadır istedikleri Kaymakamlıktan kovuldukları ortaya çıktı. DİHA'ya konuşan köylüler, "Naylonlarda daha ne kadar dayabiliriz. Öldükten sonra mı devlet bize yardım elini uzatacak" diye sordu.
Van Valisi Münir Karaloğlu, Van'da meydana gelen 5.6 büyüklüğündeki ikinci depremin, daha önce meydana gelen 7.2 büyüklüğündeki depremden daha yıkıcı olduğunu söyleyebildi.
Karaloğlu, birinci depremde sorunlarının Erciş merkezli olduğuna işaret ederek, ikinci depremde Van merkezin ''çok perişan'' olduğunu söyledi. Vali Karaloğlu, sözlerine şöyle devam etti: ''Dün biz bir mahallede, birinci depremin ardından ön hasar tespiti yaptırmış olduğumuz Cumhuriyet Mahallesi'nde sadece 21 binamız kullanılamaz haldeydi. Şimdi tekrar aynı mahalleye ön hasar tespiti yaptırdık. Bu 107'ye çıkmış. Bu deprem, beş kat daha fazla yıkmış anlamına gelir. Biz bunu çok iyi anlatamadık. Kamuoyuna da çok fazla anlatamadık."
Şu anda Van'da kamu kurumu olarak ayakta kalan iki tane bina; Valilik var hasarlı kullanılabilir, bir de kriz merkezi binası olduğunu belirten Vali, "Bütün kamu binaları şu anda kullanılamaz durumda. Bu kadar büyük, yıkıcı bir deprem oluştu. Bunu tabii kamuoyu ile doğru paylaşmamız lazım. Onun için kamuoyunun duyarlılığının devam etmesi lazım. Yani bizim sorunumuz, 23 Ekim'den sonra bir hafta 10 günde bitmedi. Şu anda şehre gece girseniz hayalet şehir, hiç kullanılan bina yok neredeyse. 500 bin nüfuslu bir şehir burası, küçük bir şehir değil Van, bir metropol'' dedi.
Artık ''5.6'ya bakarak, 'Bu küçük bir depremdir' algısı doğru bir algı değil'' diye konuşabilen Karaloğlu, 5.6 büyüklüğündeki depremin, 7.2 büyüklüğündeki depremden daha fazla yıkıcı olduğuna dikkati çekti.
Hasar tespiti başladı
Van'daki 7,2'lik birinci depremde 604 kişi hayatını kaybetmişti. 5,6'lık 2. depremin acı bilançosu ise 40 ölü 30 yaralıydı. Sadece Bayram Oteli'nden 25 ceset çıktı. Van Cumhuriyet Başsavcılığı 5.6 lık depremde yıkılan Bayram ile Aslan otelle ilgili soruşturma başlattı. Yerle bir olan Bayram Otelin enkazından Cumhuriyet Savcılığı gözetiminde numuneler alındı. Ayrıca 23 Ekim'den beri hasar tespit çalışmalarına ancak dün başlandı. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı ile Van İl Afet Kurulu tarafından oluşturulan 300 kişilik bir keşif ekibi, kentteki hasarlı binaları tespit etmek için çalışmalarına başladı.
Vanlılar göç yollarında
Vanda meydana gelen depremlerin ardından kentten kaçış sürüyor. Otobüs firmaları yolcu taşıma kapasitelerinin yüzde yüz artmasına rağmen talebi karşılayamadıklarını belirtirken, ay sonuna kadar tüm biletlerin şimdiden tükendiğini belirtiyor.
Şimdi de 'Afete Hazırlık Hesabı' geliyor
Depremzedelerin sefalete içinde yaşadığı Van'da meydana gelen depreminin ardından "Deprem vergileri nereye kullanıldı?" sorusuna hükümetin verdiği, "Duble yollar için kullanıldı" cevabının yankıları dinmeden, şimdide yeni bir deprem fonu oluşturuluyor. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından "Afet Hazırlık Hesabı" oluşturulması için hazırlık başlatıldı. Afete Hazırlık Hesabı, belediye gelirleriyle para cezalarından belirli oranlarda alınan paylardan oluşacak.
Genel bütçe gelirleri tahsilatının bir kısmı Afete Hazırlık Hesabı'na aktarılacak. Oran, Bakanlar Kurulu tarafından belirlenecek. n VAN