• Kurmancî ve Dimilkî şarkılar seslendiren ve aynı zamanda doktor olan Rûmet’in annesi Alman-Macar, babası ise Kürt. Kurmancî eserleri de ikiye ayrılıyor. Bazılarını standart Kürtçe ile bazılarını da Alxas şivesiyle seslendiriyor.
FİRAZ BARAN Almanya’da doğup büyüyen Rûmet Alxas, müzisyen ve doktor genç bir sanatçı. 7 dil bilen Alxas en son Kürtçeyi öğrenmiş, sebebi ise evde Almanca konuşulması. Yıllar sonra merak saldığı Kürtçeyi dedesi ve nenesi sayesinde öğrenmiş hem Kurmancî hem de Dimilkî lehçelerini. Şimdi lehçelerde şarkılar söylüyor, bugüne kadar içinde kendi bestelerinin de olduğu yaklaşık 50 Kürtçe şarkıyı seslendirmiş. Aynı zamanda Kurmancî’nin Alxas şivesini de bir kültürel zenginlik olarak görüyor ve bu şivede de şarkılar seslendiriyor. Diasporada doğan Rûmet Alxas, köklerini aramak için çıktığı yolcuklukta, özellikle dedesi ve nenesi sayesinde çok şey öğrenmiş, tabii yazılı kaynaklardan da Kürtler hakkında araştırmalar yapmış. Kürdistan hakkında bilgileri okumak için Rûmet Alxas 1990 yılında Almanya'nın Aachen kentinde doğdu. Bonn Üniversitesi'nde tıp fakültesini bitirdi. Bir yıl ameliyatlarda yer aldıktan sonra şimdi psikiyatrist olarak hizmetini sürdürüyor. Dillere merakı olan Rûmet Alxas, yedi dil biliyor ama bunların içinde Kürtçeyi biraz geç de olsa büyük bir merak ve çabayla öğrenmiş. Almanya’da yaşadığı için anne ve babasından Almancayı öğreniyor. Okulda İngilizce, Fransızca ve Latince; okul tatillerinde de kendi kendisine eski Yunancayı öğreniyor. "Neden eski Yunanca" sorusunu şöyle şu cevabı veriyor: "Eski felsefe, eski tarih ve mitolojiyi çok sevdiğim için eski Yunancayı öğrendim. Ayrıca Kürtler ve Yunanlılar tarihten gelen komşular. Eski Yunanca eserlerde Kürdistan hakkında bilgileri okumak için de öğrendim.” Alxas şivesini de öğrendim Rûmet Alxas tüm bu dillerden sonra da Kurmancî ve Dimilkî öğreniyor. Babaannesi Kurmancî, dedesi de Kurmancî ve Dimilkî konuşuyor. Kürtçe öğrenme sürecini ise Rûmet Alxas şöyle anlatıyor: “Kürtçeyi önce kitaplardan öğrendim. Sonra nenemin yanına gittim. Gördüm ki bizim şivemiz ile okul Kürtçesi farklı. Biz Alxas aşiretindeniz. O zaman Alxas şivesini de öğrendim.” Bunun varlığını sürdürmesi büyük bir hazinedir Elbistan'da Alxas aşiretine mensup 26 köy ve mezra bulunuyor. Alxas aşiretine mensup köylerin olduğu alan Kürecik'in komşusu. Bazı sesler var ki Kürdistan'da sadece Alxaslılar ve Kürecikliler çıkarıyor. Rûmet eserlerinde o sesleri özellikleri vurguluyor. Bunun nedenini de şöyle açıklıyor: "Benim için Maraş ve Malatya çok çok önemli. Benim kimliğimdir. Kürdistan çok renkli bir ülkedir. Almanya'da da eskiden aşiretler vardı. Kürdistan da aynı öyledir. Yöresel şivemiz farklıdır ve bunun varlığını sürdürmesi büyük bir hazinedir.” https://www.youtube.com/watch?v=vcCzuPt8ggE Mamko şarkısına getirdiği yenilik Rûmet Alxas, Kürecik yöresinin ünlü ağıtlarından Mamko'yu pop tarzıyla yorumladı ve klip de çekti. Klibi internette “Mamadâlî” ismiyle yayınlandı. Rûmet Alxas bu eseri Kürecik şivesiyle yazdı ve yorumladı. Mamadâlî Âxiçe Kürecik Kürtlerinin liderlerindendi. 1915 yılında Osmanlı devletine başkaldırdı. İsyanda eşi Hûrî de ona yardım etti. Daha sonra Mamadâlî Osmanlılar tarafından Harput'ta asılarak katledildi. Rûmet Alxas okuduğu eserde Hûrî'ye de yer veriyor ve onu şöyle dile getiriyor: Hûrî rav ta têdakoşî Hûrî Hûrîya Âlxâşî Tuyê kurd û qizilbâş î Tu saroçe xurt û xwâş î Sabê kurdân têdakoşî Hûrî tuyê Kurdistân î
 

Kürt Psikiyatrist ve Psikologları Derneği kuracaklar

Rûmet Alxas şimdi psikiyatrist olarak çalışıyor. Kendisi ve bir grup arkadaşı Kürt Psikiyatristler ve Psikologları Derneği kurmak için çalışmalar yürütüyor. Tıp Fakültesi'ni bitiren Rûmet Alxas ilk önce operasyon bölümünde çalışmış, daha sonra travma yaşan Şengalli Êzîdîlere anadilde yardımcı olabilmek için psikiyatrist olarak çalışmaya başlamış. Dernek çalışmaları hakkında Rûmet şunları belirtiyor: ''Uzun zamandır bütün Kürt psikiyatristleri ve psikologlarının bir çatı altında birleşmelerini hayal ediyordum. Önce Almanya, zamanla bütün Avrupa'da... Şimdi bunun ilk adımını atıyoruz. On psikiyatrist ve psikolog ile bir araya geldik. Hepsi kendi dallarında uzman. Şimdi dernek tüzüğü hazırlıyoruz. Bu çalışmalarımızı sona erdirince bir kongre ile derneğimizin resmi açılışını yapacağız. İnternette de bir sayfa açacağız ve burada adres kataloğu yayınlayacağız. Bu katalogda dünyanın her tarafındaki Kürt psikiyatristleri ve psikologlarının isimleri, adresleri, telefon numaraları ve uzmanlık alanları yazılacak. Böylece insanlarımız yaşadıklar şehirlerde hızla Kürtçe bilen psikiyatrist ve psikologlara ulaşabilecek.''