- Hasip Yanlıç, şimdilik 100’er kişilik 4 sınıfla derse başlamış, 200 kişi için en kısa zamanda ders açılacak, binlerce kişi ise sırada. İstanbul Kürt Enstitüsü’nün organize ettiği online Kürtçe derslere başvuruların sayısı ise çok kısa sürede 1000’e ulaştı.
İBRAHİM BULAK
Dünyaya yayılan Koronavirüs nedeniyle çoğu insan eve kapanmak zorunda kaldı. Eğitimin de askıya alındığı bu dönemde uygulayabilen ülkeler ve kurumlar eğitimlerini online olarak devam ettiriyor. Farklı zamanlarda ve kurumlarda Kürtçe dersler vermiş Hasip Yanlıç da İsveç’in Göteborg kentinde verdiği Kürtçe kursa salgın nedeniyle ara vermek zorunda kalınca daha önce çok da yabancısı olmadığı online eğitime yönelmiş. Yaptığı duyuru ile internet üzerinden derslere devam edeceğini ve ilgilenenlerin kendisiyle iletişime geçmesini istemiş. Çok yoğun bir rağbet ile karşılaşan Hasip Yanlıç, bu kadarını kendisinin de beklemediğini vurguluyor: "Sabah uyandığımda telefonumda binlerce mesaj vardı, ben önce telefonuma virüs bulaşmış diye korktum. Ama sonra mesajlara baktım ki binlerce insan Kürtçe ders almak için mesaj atmış."
Şimdi 100 kişilik 4 sınıfta toplam 400 kişinin Kürtçe eğitim aldığı bu online kurslar için sırada bekleyen 200 kişi var. "Artık Kürtçe eğitim ve öğretim dijital ortamda teknolojinin imkanlarından faydalanıp yapılmalı'' diyen Hasip Yanlıç ile online Kürtçe dersleri ve Kürtçe eğitimin bu alandaki geleceği hakkında konuştuk.
https://twitter.com/mamostehesip/status/1242937116306411520
Online Kürtçe ders fikri nasıl oluştu, daha önce buna benzer girişimleriniz olmuş muydu?
Normalde devam eden ve ders verdiğim bir sınıfım vardı. Derslerimizi klasik yöntem ile bir mekanda (NCDK Göteborg) veriyorduk. Koronavirüs yüzünden dünya karantina altına girdi ve biz de derslerimize ara vermek zorunda kaldık. Kursu nasıl idame ederim, nasıl alternatif teknikler ile derslere başlarım arayışına girdim. Bilgisayar ve teknik ile haşır neşirliğim vardı. Biraz araştırınca bir kaç seçenek buldum. Bunlardan benim rahatlıkla ve ders mantığıma uygun bir programa karar verdim. Bu program ZOOM ve dünyada çok yaygın olarak eğitim ve seminerler için kullanılıyor.
Daha önceleri internet üzerinden değil ama "Her yer Eğitim Alanı, Her yer Özgür Okullar (Dibistanên Azad)" adlı bir kampanyada ilk dersi Diyarbakır’da bir parkta vermiştim. Artık sınırların kalmadığı ve her yerde ders verebileceğimizi o zaman göstermiştik. Ama maalesef geliştiremedik devam ettiremedik. Yeri gelmişken belirtmeliyim ki Apê Mûsa’nın küçük generallerinden Mazlum Erenci de o dersin haberini yapmıştı, saygı ile yad ediyorum. Oda çok heyecanlanmıştı artık öğretimde mekana gerek kalmayacağından dolayı…
İlgi nasıl? İlgiyi karşılayabilecek düzeyde olanaklar var mı?
İnternet üzerinden dersleri yarım kalmış olanlar ve ders almak isteyenlere gece bir duyuru yapmak için Twitter üzerinden bir şey paylaştım. Sabah uyandığımda telefonumda binlerce mesaj vardı, ben önce telefonuma virüs bulaşmış diye korktum. Ama sonra mesajlara baktım ki binlerce insan Kürtçe ders almak için mesaj atmış. Gözlerim doldu, 16 yıldır Kürtçe öğretmenliği yapıyorum, ilk defa bu kadar Kürtçeye ilgi olduğunu gördüm. Beni çok heyecanlandırdı. Hemen gruplandırmam gerektiğini biliyordum. Çünkü ZOOM programı her bir sınıfta 100 kişiden fazla almıyordu.
Diğer yandan teknik yardım için 3 arkadaşımı aradım. 16 yıldır Kürtçe öğretmenliği yapmış olmamdan kaynaklı çok sayıda kendi alanında yetkin arkadaş tanıyordum. Inlara ulaştım ve bana destek olmalarını istedim. Ve çalışmalara başladık, ilandan iki-üç gün sonra ilk dersi yapmaya başladık. Ve şimdi 100 kişiden 4 sınıf açmayı başardık. Hala da ders almayı bekleyen çok sayıda talipli var. En kısa zamanda onlara da yeni sınıflar açmaya başlayacağız. Olanaklarımız var ama bu kadar talep beklemediğimizden hazırlıksız yakalandık. İlk defa bu kadar ilgiye ‘hazırlıksız’ yakalandığımıza seviniyoruz, tabi bir yandan da bize ümit kaynağı ve büyük moral oldu.
İnsanların çok ilgi gösterdiğini söylediniz, oysa sürekli 'Kürtçe öğrenme isteği çok az' eleştirleri var, Kürtçe okuyup yazamayan insanlara ya da hiç konuşamayanlara. Ama anlattıklarınızdan görünüyor ki rağbet çok fazla ve katılımcılar dersleri ciddiye alıyorlar…
Kesinlikle çok fazla. Biz gelişen ve değişen dünyaya ayak uydurmaya, kendimizi geliştirmeye açık hale getirmemişiz. Hala bildiğimiz el yordamıyla eğitim ve öğretimi devam ettirmeye çalışıyoruz. Hala insanların özellikle gençlerin teknoloji çağına geçtiğini idrak edemiyoruz. Kendimizi ve öğretim programlarımızı ona göre hazırlayamıyoruz, internetin, teknolojinin nimetlerinden faydalanmıyoruz. Kesinlikle bu girişimim gösterdi ki dünyada Kürtçe öğrenmek isteyen, geliştirmek isteyen ciddi bir kitle var ve onlara ulaşmanın yolu da teknolojiyi kullanmaktan geçiyor. Kürtçe öğrenmek isteyenler çok fazla ve biz doğru kanalları kullanmıyormuşuz. Dünyanın dört bir yanından mesajlar aldık. Aynı sınıfta 30 farklı ülkeden Kürtçe öğrenmek isteyenleri aynı sınıfta gördük; hem katılımcılar hem de biz bu ilgi karşısında çok mutlu olduk. Bu bizi daha fazla heyecanlandırıyor ve yeni programlar üzerine düşünmemizi sağlıyor.
Kaç öğrenci ve eğitmen var?
Derse başlamış 400 öğrencimiz var iki sınıf daha açacağız onlar ile beraber 600 öğrenci olacak ama daha bekleyen binlerce kişi olduğunu da biliyoruz. Teknik ekip ile birlikte yaklaşık sekiz kişiyiz. Tabii ki teknolojiyi artık kullanacağımız için farklı kara parçalarında olan öğretmen ve kurumları da çalışmalara katıp onbinlere ulaşmayı hedefliyoruz.
Online Kürtçe derslerini sürekli ve sistemli yapmak için girişimleriniz var mı?
Biz şimdi bunu daha fazla nasıl geliştiririz, daha iyi nasıl ders ve eğitim veririz arayışı içindeyiz. Bir kısım çalışmalarımız bitti. Uzaktan eğitimin alt yapısını oluşturmaya çalışıyoruz. Ben İsveç’te yaşıyorum, bu korona salgınından sonra resmi işlemler için İsveç hükümeti yetkilileri ile "Kürtçe uzaktan eğitim projesi" için görüşmeler yapacağız. Eğer projemiz kabul olursa interneti olan her yere İsveç hükümetinin kabul ettiği bir sistem geliştireceğiz. Bunun örnekleri var dünyada ve gayet başarlı bir şekilde devam etmekte. Biz de Kürtçe okulların açılması ön görüşmelerini kendi aramızda yaptık. Bunu yapacak hem alt yapımız hem de gücümüz var.
Şimdi Kürtçe öğrenmek için zaman var deniliyor, çağrınız var mı öğrenmek isteyenlere ya da Kürtçe ders vermek isteyen eğitmenlere?
Aslında birçok kişi ve kurum başladı ve kendi üyelerine "karantina günlerinde Kürtçe öğrenin ve öğretin" duyurusu yaptı. Tabii ki benim de çağrım var; dünyanın her neresinde olursanız olun ya Kürtçe ders verin ya da Kürtçe ders alın, Kürtçe dil devrimini yapalım. Şimdiye kadar ertelediğiniz ve zamanım yok diye ötelediğiniz Kürtçe dil öğretimini evinize kadar getirdik. Artık bir saat bile ötelememeliyiz. Ve hemen şimdi bir uzaktan eğitim programına katılmalıyız.
Son olarak Kürtçe kurslar denilince akla sınıf ortamı ve mekanı gelir. Online derslerin daha iyi alternatif olabileceğini düşünüyor musunuz?
Bazen krizler yeni fırsatlar çıkarıyor. Bana göre Kürtçe eğitim ve öğretim için büyük bir fırsat yakalamış durumdayız. Artık demode olmuş dar kalmış klasik okul modellerinden uzak, uzay çağına uygun fikirler ve kurumlar geliştirmeliyiz. En başta da eğitim kurumlarımızı dijital alana geçirmeliyiz. Kürtçe eğitim ve öğretim dijital ortamda teknolojinin imkanlarından faydalanıp yapılmalı. Tabii bunun hangi yaş gruplarında olabilirliğinin kararını pedagoglar, psikologlar, psikiyatristler ve sosyologlar vermeli. Ama emin olduğum bir şey varsa o da teknolojide, dijitalde hayat var, teknolojide eğitim ve öğretime talep var ve bu talepleri en uygun şekilde karşılamalıyız.
Dünyanın neresinde olursa olsun bize ulaşıldığı taktirde Kürtçe öğreteceğimizi buradan ilan ediyoruz.
İlgi gösterenler Twitter’de @mamostehesip üzerinden benimle iletişime geçebilirler veya internet sitemizden (www.enstituya.online) bize başvurabilirler.
Kısa zamanda 1000 başvuru
Salgın nedeniyle MED-DER, İstanbul Kürt Enstitüsü gibi kurumlar derslerine ara vermek zorunda kaldılar. Bu zorunluluk kendisiyle beraber eğitimde yeni bir alan ile tanışma fırsatı da doğurdu. İstanbul Kürt Enstitüsü online

derslere olan ilgiye cevap olabilmek için Kürtçenin Kurmancî ve Kirmanckî (Zazakî) lehçelerinde 15 Nisan’dan itibaren haftada bir gün olmak üzere ZOOM üzerinden dersler verecek. Hafta içi saat 19:00-21:00 arasında yapılacak kurslara çok kısa sürede 1000 kişi kayıt yaptı. Yoğun ilgi üzerine Twitter hesabından açıklama yapan İstanbul Kürt Enstitüsü şunları belirtti: ''Bu başvurulardan da görüyoruz ve anlıyoruz ki Kürtler ana dillerini hayatın her alanında aktif olarak kullanmak istiyorlar. Kürtçe öğrenme noktasındaki bu görünür olan talepleri de karşılamak için bizler de elimizden geleni yapacağız ve yeni bir formül bulacağız.''
https://twitter.com/EnstituyaKurdi/status/1247114938268692480