Kent dışından gelenler, belediye tarafından oluşturulan masada yönlendirilerek, hiçbir ücret talep edilmeden çeşitli yurtlara yerleştiriliyor. Kentin birçok noktasında da çadırlar kurularak, kentteki yerleşim sorunu giderilmeye çalışılıyor. Sanat Sokağı'nda stand açan kurumlar, burada kendi etkinliklerini tanıtan ürünleri sergilerken, Kışla Meydanı'nda da yayın evleri standları açıldı.
"Dêrsim Soykırımı Tanınsın, Barajlar İkinci 38'dir" ve "Awakî Ma Diya Kes Nevîno" sloganıyla gerçekleştirilen festival kapsamında ilk etkinlik, Dêrsim Belediyesi Sergi Salonu'nda açılan Zülfikar Tak'ın hazırladığı "12 Eylül Amed Zindanı" karikatür sergisi oldu. Sergide, Diyarbakır cezaevinde yapılan işkenceler, karikatürlerle anlatılıyor.

Özgürlüğü birlikte kazanacağız
Gündüz yapılan panel ve Cem'in ardından gece yarısına kadar süren stadyum etkinlikleri başladı. Burada verilen konserlerde kardeşlik ve birleşik mücadele mesajları dile getirildi. Stadı dolduran binlerce kişi semah döndü, davul-zurnayla halaya durdu, kemençe-tulumla horon tepti.
Dêrsim Dernekleri Federasyonu (DEDEF) adına açılış konuşmasını yapan Ali Mükan, "Dêrsim 38 devam ediyor. İnsanlarımız, kültürümüz, doğamız katledilmeye devam ediliyor" dedi. Peri Vadisi'nde yaşanan direnişi selamlayan Mükan, "Bizi yok eden HES'ler, HES şirketleri, maden şirketlerine geçit yok" şeklinde konuştu.
Açılış konuşmasının ardından, Dêrsim'in halk oyunları sergilendi. Daha sonra konuşan KESK Genel Başkanı Lami Özgen, siyasi, ekonomik, çevresel soykırımın devam ettiğini söyledi. Dêrsim'de tutuklanan KESK üyelerini selamlayan Özgen, "KESK olarak sendikal hak ve toplumsal özgürlükler mücadelesinde geri durmayacağız. An azadî, an azadi" diyerek konuşmasını tamamladı.
ESP Genel Başkanı Figen Yüksekdağ da, "Cumhuriyet tarihi katliamlar tarihidir. Dêrsim'den Sivas'a, Gazi'den Roboskî'ye. Biz adalet istiyoruz. Kürt halkı özgürlük istiyor. Adaleti de, özgürlüğü de halklarımız birlikte mücadele ederek kazanacak. Bu halk, tüm katliamların hesabını soracak. Dêrsim tarihi mücadele tarihidir. Dün Nazimiye'de Peri Vadisi'nde köylülerin mücadelesi umut oldu, bize yolu gösterdi. Dêrsim'de bir mücadele büyütülürse, Karadeniz'de de mücadele büyüyecek. Biz kazanacağız" şeklinde konuştu.
Konuşmalar ardından Bandista, Cemil Koçgiri, Ali Baran, Mikail Aslan ve Erkan Oğur, Grup İsyan Ateşi, Grup Vardiya ve Niyazi Koyuncu sahne aldı.
Munzur Festivali kapsamında, dün de "Dêrsim'in güncel sorunları", "Kadın sömürüsüyle güçlenen erkek-devletçi iktidar" adlı paneller, müzik dinletileri ve belgesel gösterimleri yapıldı. Festival, bugün de panel, tiyatro, konserler, belgesel gösterimleri gibi etkinliklerle sürüyor.

Pêrtax'ta Barış Heykeli
Merkez ilçenin yanısıra ilçelerde de festival etkinlikleri yapılıyor. Bu kapsamda Pêrtax ilçesinde 20 dilde barış kelimesinin yazıldığı Barış heykelinin açılışı yapıldı. Açılışa HDK İstanbul Bağımsız Milletvekili Levent Tüzel, Sanatçılar Şanar Yurdatapan, Ferhat Tunç ve Ali Baran, Pêrtax Belediye Başkanı Kenan Çetin, EMEP ve BDP yöneticileri ile çok sayıda kişi katıldı. Burada konuşan Pêrtax Belediye Başkanı Kenan Çetin, bu coğrafyada ve dünyada yürüyen savaşlara karşı çıktıklarını söyledi. Milletvekili Levent Tüzel ise  “38 Katliamı’yla halen gerçek bir yüzleşme sağlanamamıştır. Bu heykel bizim özlemlerimizi ifade ediyor. Geçmişten geleceğe bir değerler köprüsü olacağına inanıyorum. Canlarımızın yolu esenlik olsun, kayıplarımızın acıları artık son bulsun istiyoruz” dedi.
Konuşmalarından ardından katılımcılar hep bir ağızdan Ferhat Tunç’un ‘Savaşa Hayır’ şarkısını seslendirdi. Pêrtax ilçesindeki etkinlikler kapsamında da festival boyunca paneller, konserler yapılıyor.

Dêrsimliler anadilini konuşmalı

12. Munzur Kültür ve Doğa Festivali kapsamında ilk gün "Dêrsim İnancı ve Cem Evleri" konulu panel yapıldı. Moderatörlüğünü Murat Polat'ın yaptığı panele, konuşmacı olarak Ali Mükan, Zeynep Yıldırım ve Munzur Çem'in yanı sıra BDP Dêrsim İl Başkanı Şerafettin Halis, Dêrsim Belediye Başkanı Edibe Şahin ve onlarca yurttaş katıldı. Panelde konuşan Dêrsim Kültür Derneği'nden Ali Mükan, Dêrsim'in kendi dağlarına ve Munzur'a sığınarak, bu güne kadar geldiğini kaydetti. Mükan, baraj ve HES'lerle Dêrsim'in yeniden sular altında bırakılmak istendiğine dikkat çekti.
Devrimci Alevi Komitesi'nden Zeynep Yıldırım ise "Alevilik zalimin yanında değil, mazlumun yanındadır. Bizim pirlerimiz, mazlumun yanında olmamızı öğütledi. Belki zorluklar göreceğiz, ama bu halk buna alışıktır" diye konuştu.
Dilbilimci Munzur Çem ise, Kürtlerin başka dillerle konuşarak, kendi kendilerini asimile ettiklerine dikkat çekerek, "Dêrsimlilerin her alandadilini kullanması gerekiyor. Bir halk özgür olmak istiyorsa dilini kurtarmaktan başlamalı. Dil bir halkın siniridir, halkın siniri alınırsa, felç olur" dedi. Çem, devlettin gerçek Alevilikle alakası olmayan bir Alevilik türettiğini, Alevileri Kürtlerden uzaklaştırmak için bir dizi planı devreye koyduğunu söyledi: "Devlet, 'Zazalar Kürt değil, Alevilik Türk kültürüdür' deyip, Kürt hareketini parçalamayı hedefliyor." Halkların biraraya gelmesinin sistemleri her zaman korkuttuğunu vurgulayan Çem, "Suriye Kürdistan'ında silah kullanılmadan, halk kendi güvenliğini sağlamak için tedbirler alıyor. Ankara hop hop kalkıyor. Sana ne oradaki Kürdün hayatından. Sen de kendi içindeki Kürtleri baskı altına alıyorsun. İnsanların hayatını güvenceye almasının neresi seni rahatsız ediyor. Keşke Dêrsim ve Aleviler de böyle bir birliği sağlasa" diye konuştu.

Kirmanckî Cem tutuldu

Munzur Festivali kapsamında önceki gün akşama doğru Gola Çeto Parkı'nda Kirmanckî Cem tutuldu. 12. Munzur Kültür ve Doğa Festivali kapsamında dün akşam Zazaca Cem yapıldı. Cem'e Belediye Başkanı Edibe Şahin, sanatçı Ferhat Tunç, Metin Kahraman ve çok sayıda kişi katıldı. Etkinlik ile uzun yıllardan sonra Dêrsim'de ilk kez anadilde Cem yapılmış oldu. Cem için park ortasına serilen halılara oturan insanlar etkinliğe eşlik etti. Cemi bağlayan dedeler, "Biz burada kardeşlik için Cem tutuyoruz. Bizim kardeşliğimiz paylaşmayı esas alır" dedi. Alevi dedelerinin söylediği deyişlerle semah dönüldü. Semahın ardından Cem'e katılanlara lokma dağıtıldı. Yurttaşlar Cem alanının etrafına yakılmış ateşlerde çıra yakarak dilekte bulundu.


 DÊRSIM