Stockholm merkezli Uluslararası Barış Araştırmaları Enstitüsü (SIPRI) küresel silah ticaretiyle ilgili son rakamları açıkladı. Yeni rapora göre, Ekonomik krizler ve tasarruf önlemleri sürerken küresel silah ticareti son beş yılda yüzde 16 oranında arttı. SIPRI araştırmasına göre en fazla silah satın alanlar listesinde ise ilk sıraları Hindistan, Suudi Arabistan ve Çin paylaşıyor. Bunlardan Hindistan dünya silah alımındaki payını yüzde 7'den (2005-2009) yüzde 15'e (2009-20014) çıkardı.
Türkiye alımda yedinci ülke
Türkiye ise dünyanın en büyük silah ithalatçıları listesinde yedinci sırada yer alıyor. Listede Birleşik Arap Emirlikleri, Pakistan ve Avustralya'nın ardından yedinci sırada gelen Türkiye yüzde 3'lük payını korudu.
Ortadoğu'ya ihracat arttı
SIPRI'ye göre Türkiye'nin alımlarında ABD yüzde 58 ile en büyük paya sahip. Onu Güney Kore (yüzde 13) ve İspanya (yüzde 8) izliyor. Silah alımları konusunda raporda dikkat çeken bir başka nokta ise Suriye ve Irak gibi şiddetli savaşların yaşandığı ülkelerin de dahil olduğu Ortadoğu'ya ihracatın yüzde 25 artmış olması. Ancak Suriye'ye ihracatın 2014 itibarıyla azaldığı da belirtiliyor ve "Rusya'ya ısmarlanan MiG-29 ve Yak-130 savaş uçaklarının teslimatı yine ertelendi" deniyor.
En büyük çıkışı Çin yaptı
Rapordaki en büyük sürpriz ise Çin. Buna göre Çin, 2010-2014 arasında ABD ve Rusya'dan sonra dünyanın en büyük üçüncü silah satıcısı haline geldi. Dünya silah pazarındaki payını yüzde 5'e çıkaran Çin; Almanya, Fransa ve İngiltere gibi ülkeleri geride bıraktı. Çin silah ihracatçıları sıralamasında Almanya'yı yerinden ederek üçüncülüğe yükseldi. Çin hem silahlanıyor hem de daha fazla silah satıyor. Son beş yılda Çin'in konvansiyonel silah ihracatı yüzde 143 oranında arttı.
Pekin ucuza satıyor
Deutsche Welle'ye konuşan SIPRI raportörü Simeon Wezeman, Çin'in tenzilatçı olduğunu ve her türlü silahı diğer ülkelerden daha ucuza satabildiğini belirtiyor: "Rusya gibi Çin de silah ihracat iznini kolay veriyor. Avrupa ve ABD'nin siyasi nedenlerden dolayı silah satmaktan çekindiği ülkeler kolayca Çin malı konvansiyonel silah ithal edebiliyor.
Müşterileri Asya'dan
Rapora göre Çin silah endüstrisi ihracatının üçte ikiden fazlasını üç Asya ülkesi olan Pakistan, Bangladeş ve Myanmar'a yapıyor. Dünyanın en büyük ikinci ekonomisinin müşterileri arasında 18 Afrika ülkesi de var. Araştırmada verilerin mali değeri değil, teslimat hacmini yansıttığı belirtildi. Çin'in büyük silah ihracatı, 2014'e kadarki beş yıl içinde, önceki beş yıla nazaran yüzde 143 artmış. Fransa'nın aynı zaman dilimi içindeki silah ihracatı yüzde 27, Almanya'nınki ise yüzde 43 oranında düştü. Aynı dönemde dünyada silah transfer hacminde yüzde 16 artış yaşanmış.
ABD satışta birinci
Ancak küresel sıralamada Çin'in büyük sıçramasına rağmen ihracat hacminde ilk iki sıradaki ABD ve Rusya ile arasında hala büyük bir fark var. ABD dünyanın en fazla silah satan ülkesi unvanını rakiplerine kaptırmadı. Son beş yılda dünya ülkelerine yapılan Amerikan silah satışları yaklaşık yüzde 25 oranında arttı. ABD dünya silah ihracatının yüzde 31'ini, Rusya ise yüzde 27'sini gerçekleştirmiş.
Rusya atağa geçti
Enstitünün son raporuna göre ABD silah satışlarındaki ilk sırayı koruyor ama son 5 yılda silah satışlarını yüzde 37 oranında arttıran Rusya arayı hızla kapatıyor.
Rusya, 2008 yılındaki Gürcistan savaşından sonra hem silah endüstrisinde hem de silahlı kuvvetler bünyesinde kapsamlı bir modernizasyon programı başlattı. Ancak Rusya hatırı sayılır mali problemlerle boğuşmak zorunda olduğundan modernizasyon stratejisini kısmen uygulayabiliyor.
HABER MERKEZİ