- Trump, İran'a yardım eden veya iş yapan ülkeleri ABD'nin "çok ağır ekonomik sonuçlar" ile karşı karşıya kalmakla tehdit etti.
ABD Başkanı Donald Trump, İran’ın yaptırımları aşmasına yardımcı olan ülkelerin “muazzam ekonomik sonuçlarla” karşılaşacağını söyledi. Tahran yönetimine karşı “eşi benzeri görülmemiş ölçekte ekonomik savaş ve izolasyon” ilan ettiğini ekledi.
Trump, İran’a anlaşma yapma fırsatı veren tek kişinin kendisi olduğunu öne sürdü. Tahran yönetiminin bu fırsatı değerlendiremediğini savunan Trump, “Bu nedenle bugün, herhangi bir ülkeye karşı şimdiye kadar uygulanmış en ezici ekonomik operasyonu ilan ediyorum” dedi.
Paylaşım, ABD ve İsrail'in Şubat ayı sonunda başlattığı İran ile 60 günlük ateşkesin Pazartesi günü sona ermesinin ardından geldi. Çatışmaya diplomatik veya askeri bir çıkış yolu bulunacağına dair hiçbir işaret yok.
Trump'ın son hamlesi, Nisan ayında Tahran'la iş yapan yabancı bankalara veya firmalara yaptırım uygulamak amacıyla başlatılan “Ekonomik Öfke Operasyonu”nun baskı kampanyasını büyütmek gibi görünüyor.
ABD ile anlaşma yapmayı başaramaması nedeniyle İran'a karşı "ekonomik bir D-Günü" başlattığını söyleyen Trump, "Finans kurumlarının, işletmelerinin, havaalanlarının veya devlet kurumlarının İran'a herhangi bir şekilde can simidi sağlamasına izin veren herhangi bir ülke, kendisi de çok büyük ekonomik Sonuçlarla karşı karşıya kalacak" dedi.
Ülkelerin ne tür cezalarla karşı karşıya kalabileceğini belirtmedi. Trump "Petrol kaçakçılığı, takas hatları, nakit transferleri, döviz büroları, gemi sicilleri, paravan şirketler. Bunların hepsi şimdi durdurulmalı. Kim olduğunuzu biliyorsunuz" diye devam etti.
Hedef alacağı ülkeleri açıklamadı
İranlı kuruluşların uzun zamandır Dubai'nin finans sistemini döviz büroları ve paravan şirketler aracılığıyla para transferi yapmak için kullandığı belirtiliyor. Paylaşımda Çin'in adı geçmese de İran'dan petrol ithal eden büyük alıcılar Çinli şirketler ve bu da Tahran'ın finansmanının önemli bir kaynağı.
Savaşın başlamasından bu yana Washington, çoğunlukla Çin'in doğusundaki Shandong eyaletinde bulunan, özel mülkiyete ait petrol işleme tesisleri olan "çaydanlık rafinerileri" olarak adlandırılan birkaç tesise yaptırım uyguladı. O dönemde Çin Ticaret Bakanlığı, yaptırımların "uluslararası hukuka ve uluslararası ilişkileri yöneten temel normlara aykırı" olduğunu söylemişti. Ayrıca, yaptırımların "tanınmayacağı, uygulanmayacağı veya bunlara uyulmayacağı" yönünde bir emir de yayımladı.
Nisan ayında ABD Hazine Bakanlığı ve Pentagon, Ekonomik Öfke Operasyonu'nu duyurmuştu. 30 Temmuz’da ise İran Devrim Muhafızları ve İranlı Mahan Air’e destek sağladıkları gerekçesiyle Çin, Hindistan, Rusya ve İran’daki altı kişi ve kuruluşu yaptırım listesine almıştı.
Bu plan, yaptırımlar yoluyla ve yabancı uluslararası kuruluşların İran'la iş yapmasını engelleyerek İran'ın gelir kaynaklarını ortadan kaldırmayı amaçlıyordu. Ayrıca, İslam Cumhuriyeti'nden ihracatı durdurmak için deniz ablukası da bulunuyordu.
Bu haftanın başlarında Trump'ın, Fox News muhabiriyle yaptığı telefon görüşmesinde, ABD'nin müttefiki olan Umman'ı, yönetiminin İran'la yürüttüğü görüşmelere "engel olması" halinde bombalamakla tehdit ettiği de bildirildi. ABD ve Umman, küresel ekonomi için hayati önem taşıyan Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılması için Tahran ile ayrı ayrı görüşmeler yürütüyor. NEW YORK
