Wezîrtiya Karê Zerî yê Tirkiye, pêrokîn nûmayişê bimbarekkerdinê Newroz ‘qedexe’ kerd. La Kurdistanijê ke ‘qedexe’ yê dewlet nêsilasnenê hadreyînê bimbarekînan ramenê.
Newroza emserr bi rihê xoverdayişanê xorayverînan silayîn bena. Rexmê ‘qedexe’ yê dewlet pêrokîn sûk û qezayan de hadreyînê Newroz ramenê. Sazgehanê alewî zî day zonayen ke raya dûştê polîtîkayanê herbî yê îxtidar de vinderdiş, vejyayişê meydananê Newroz ra vîyereno ra. Stenbol de zî Newroz bi slogana “Bi xoverdayiş serkewnime” 20ê Adar de Bazarê Şar yê Bakirkoy de yeno bimbarek kerden. Hadreyînê Newroz ramiyenê. Yeno pawiten ke îtiqat û kamiyê ciya ra se hezaran kes Newroz de bîro pêhet. Herzewbîn Newroz de vera qetlîamanê dewlet mesaja xoverdayiş do bîro dayen. Welatijanê alewî zî veng da pêrokîn welatijan ke tewrê nûmayişanê Newroz bibê.
Şarê bindest vejerê meydanan
Îdarekarê Komeleya Alewiyê Demodkratîk Mehmet Guzel’î vist vîrî ke Newroz serva alewiyan kî roja xoverdayiş a û da zonayen ke, îye de zî serva serbestiya xo meydanan de bê. Guzel’î ard zon ke, hometa alewî kî do bi şarê kurd ra piya adirê Newroz berz bikero. Guzel’î vist vîrî ke îye de rexmê qedexeyê walitî bivejyê meydanan û veng da şaranê bindest ke vejerê meydananê Newroz.
Newroz haşitî ya
Azayê Komeleya Kiltûr yê Koçgîrî Alîcan Şîmşek’î zî vist vîrî ke Newroz herzewbîn jû rîtuela kulturê alewîyana zî û niya va: “Herema Koçgîrî de tarîx ra na het Newroz yena bimbarek kerden. Adirê Newroz qe jû roj kî nêtemiriya. No kiltûrê Kawa Qizilbaşê Kurd bi se serrano ramenê. Şîmşek’î veng da alewiyê ke Stenbol de cuwyenê ke vejerê meydananê Newroz. Welatija bi nameyê Şehrîban Guzel zî vera herb û zilmî vengê xoverdayiş û dekerdişê meydananê Newroz kerd. Guzel va, ma Newroz pêro piya bimbarek bikerime, wa domanî nêmirê, ma yî nêbermê, gencî nêmirê û niya dewam kerd: “Newroz haşitî ya. Na jû mesaja haşitî ya. Canikî, gencî, pêrokîn canî Newroz esta.
Welatijê alewî Hûseyîn Ozyûrt’î zî aşkere kerd ke, Newroz roşanê xoverdayiş û tekoşîn yê şaran o û wina veng da welatijanê alewî: “Vera şaran kayê girdî estê. Zext û êrişê girdî estê. Raya şikitişê kay û zextan tekoşîn ra vîrena ra. Nayî ra ganî pêrokîn welatijê alewî bivejyê meydanan û tewrê bimbarekînê nûmayişanê Newroz bibê. Kaykerdoxa tîyatro Sevgî Firat kî veng da cenikanê alewî û niya va: “Zey cenikê alewî ganî vera na zilm û zorvajî, vera qetlîaman vengê xo berz bikerime û tewrê nûmayişanê Newroz bibime.”
DÎHA/STENBOL
Hunermendî Newroz rê hadre yê
Bernameyê bimbarekînan yê pêrokîn sûkan zî veriya nika aşkere bibî. Bernameyê hunermendan zî zelal bi. Bi desan hunermendî zî bi veng û renganê xo tewrê nûmayişan benê.
Goreyê nayî; Bimbarekîna Newroz ke 17ê Adar de Çewlig de viraziyena, hunermend Kadîr Çat û Avîn vejyenê sehne. Bimbarekîna Kanîreş de Emel Bejan û Îbrahîm Rojhilat ca gênê. Newroza Dersim ke 18ê Adar de bimbarek bena, Koma Çîya, Koma Îsyan Ateşî dê sehne bigîrê. Firat Med û Nûjîyan Yilmaz tewrê bimbarekîna Dep benê. Licê de Helîm Omerî û Rodî sehne gênê. Gimgim de Arhat û Demhat Botan û Xarpêt de Denîz Esmer vejyenê ser sehne. 21ê Adar de, bimbarekîna Newroza Amed de, Orkestraya Amed, Koroya Ceniyan yê Ş. Mizgîn, Koma Gulên Xerzan, Mikaîl Aslan, Bajar û Serhedo dê bivejyê ser sehne.
Çewlig û Dersim te ‘qedexe’
Xêlê cayan de bimbarekînê Newroz hetê Wezîrtiya Karê Zerîn amey tomet kerden. Bimbarekînê Dersim ke bi tewrbiyayena Hemserokê HDP Selahattîn Demîrtaş’î viraziyena bi fermana walitî ‘qedexe’ bî. Walitî aşkere kerd ke, besekenê tenya 21ê Adar de Newroz bimbarek bikerê. Çewlig de kî bimbarekînî ‘qedexe bî’