Suriye'de Esad rejiminin kimyasal silah programının geliştirilmesinde Alman silah şirketlerinin önemli bir rol oynadığı ortaya çıktı. Süddeutsche Zeitung ve Kuzey Almanya Radyo-Televizyon Kurumu'nun (NDR), Kimyasal Silahların Yasaklanması Örgütü'ne (OPCW) ait verilere dayandırdıkları haberlerinde, Alman şirketleri hakkında ciddi suçlamalar gündeme getirildi. OPCW tarafından hazırlanan bir belge, 1982-1993 yılları arasında Alman şirketlerince Suriye yönetimine satılan malzemeleri listeliyor. Uzmanlara göre Suriye kimyasal silah programını 1980'li yıllarda geliştirdi.


Sarinin hammaddesi satıldı

Satış listesinde kimyasal silah üretiminde kullanılan kontrol üniteleri, pompalar, kontrol sübapları ve gaz dedektörleri gibi araç-gereç yer alıyor. Verilere göre sarin gazının üretiminde kullanılan 2 bin 400 ton sülfürik asit de Alman şirketlerinin Suriye'ye sattığı malzeme arasında.

Liste savcılığa teslim edildi

Alman Dışişleri Bakanlığı'nın OPCW tarafından kendisine ulaştırılan listeyi federal savcılık yetkililerine teslim ettiği belirtildi. Ancak savaş silahlarının kontrolüne ilişkin düzenlemenin ihlalinde zaman aşımı için 10 yıl sınırı öngörüldüğünden sorumlular hakkında dava açılması beklenmiyor.

Sol Parti hükümetten yanıt istiyor

Sol Parti Genel Başkanı Gregor Gysi ile milletvekilleri ise hükümetten açıklama istedi. Konuyu 20 maddeden oluşan soru önergesiyle Federal Meclis'in gündemine taşıyan Gysi ile milletvekilleri Jan van Aken, Christine Buchholz, Annette Groth, Andrej Hunko, Katrin Kunert, Stefan Liebich, Niema Movassat ve Kathrin Vogler Esad'a silah sattığı belirtilen Alman şirketlerin kim olduğunu ve Şam'a hangi kimyasalların verildiğini sordu.


Daha önce de satıldı

Ancak bu Almanya'nın ilk vukuatı değil. Geçen yıl Sol Parti'nin soru önergesine bizzat yanıt veren Alman Federal Ekonomi Bakanlığı, 2002-2006 tarihleri arasında Suriye'ye 111 ton kimyasal satıldığını kabul etmişti. Son belge ile bu veriler üst üste konulduğunda Almanya'nın Suriye rejimine 1980'lerden beri mütemadiyen kimyasal silah sattığı görünüyor. Önergeyle durumu ortaya çıkaran Sol Parti'nin kimyasal silah uzmanı Milletvekili Jan van Aken, tüm dünya Suriye'nin kimyasal silah programından haberdarken bu maddelerin ihracına izin verilmesinin kabul edilemez olduğunu söylemişti.

İngiltere de sarin verdi

Esad'a kimyasal satan sadece Almanya da değil. Kimyasal silahla sivilleri öldürdüğü gerekçesiyle Suriye'ye askeri müdahaleyi destekleyen İngiltere'nin de Esad rejimine kimyasal silah sattığı ortaya çıkmıştı. 2012 yılında İngiliz Hükümeti’nin Suriye’ye sarin gazı yapımında kullanılan iki maddenin satışına izin verdiğinin ortaya çıkması tepkilere neden olmuştu.  

Sarin Şam'da kullanılmıştı

ABD ile müttefikleri İngiltere ve Almanya, geçen yıl Ağustos ayında Şam’ın Doğu Guta bölgesine sarin gazıyla yapılan kimyasal silah saldırısından Esad rejimini sorumlu tutmuş ve Suriye'ye askeri müdahale edileceği tehdidini savurmuştu. Şam ise bin 400'den fazla insanın hayatını yitirdiği saldırıdan muhalif silahlı grupları suçlamıştı. Sol Partili milletvekili Aken de Şam'a kimyasal silah satan Almanya'nın da saldırıdan sorumlu olabileceğini vurgulamıştı.

Esad kimyasalları teslim ediyor

Bu saldırının ardından ABD ile Rusya'nın uzlaşmasıyla Esad rejimi, kimyasal silahları imha edilmesi için OPCW'ye teslim etmeyi kabul etmişti. Kimyasalların imha edilme süreci yavaş işlese de halen devam ediyor. ABD ile müttefikleri Esad rejiminin bilerek imhayı geciktirdiğini söylese de uzmanlar, gecikmenin savaş koşullarına bağlı olduğunun altını çiziyor. Suriye’deki kimyasal silahların ülkeden tamamen çıkartılıp imha edilmesini öngören planın süresi 30 Haziran itibariyle sona eriyor.

HABER MERKEZİ