Amed’de oturma eyleminin 8. gününde ortak açıklama yapan Kürdistani İttifak partileri, AKP-MHP iktidarının millet iradesinin gaspına ve sivil darbeye hayır dediklerini ve eşbaşkanlar göreve dönünceye kadar mücadelelerini sürdüreceklerini söyledi. Partiler, Kürtlere legal siyaset yolunun kapatılması planını bozacaklarını vurguladı.
AKP-MHP iktidarının, HDP’li Amed, Mardin ve Van büyükşehir belediyelerini gasp ederek, memurlarını kayyum olarak atamasına karşı üç kentte başlatılan eylemler, 9 gündür devlet güçlerinin tüm engelleme ve saldırılarına rağmen devam ediyor.
Amed’de HDP milletvekilleri, belediye eşbaşkanları ile yurttaşlar tarafından Büyükşehir Belediyesi hizmet binası önündeki Elazığ Caddesi’ne çıkan Lise Caddesi’nde başlatılan oturma eylemi 9. gününde. Büyükşehir Belediyesi, kayyum atamasından bu yana kapatılmış durumda. Belediye’ye çıkan tüm yollar kapalı. Cadde başlarında TOMA ve zırhlı araçlar konuşlandırılmış durumda. HDP, belediyenin önü yasaklı olduğu için eylemi belediye karşısında bulunan Lise Caddesi’nde sürdürüyor. 9 gündür devam eden eylemler HDP milletvekilleri, belediye eşbaşkanları, belediye meclis üyeleri ve halkın katılımı ile devam ediyor. Oturma eylemi öncesi, eylemin yapılacağı nokta polisler tarafından abluka altına alındı. Oturma eylemine HDP’li vekiller Garo Paylan, Feleknas Uca, Ayşe Acar Başaran, Musa Farisoğulları, Nimetullah Erdoğmuş, İmam Taşçıer, Saliha Aydeniz, Remziye Tosun ve Ezilenlerin Sosyalist Partisi (ESP) MYK Üyesi Beycan Taşkıran, Eşbaşkan Selçuk Mızraklı ve TMMOB İl Koordinasyon Kurulu üyeleri ile yurttaşlar katıldı.
Oturma eylemi, alkış, ıslık ve zılgıtlar eşliğinde “Gün gelecek devran dönecek AKP halka hesap verecek” sloganıyla başladı. Açıklama öncesi ise “Herne Pêş” marşı seslendirildi. Daha sonra Demokratik Toplum Kongresi (DTK), Demokratik Bölgeler Partisi (DBP), Devrimci Demokrat Kürt Derneği, Halkların Demokratik Partisi (HDP), Azadi Hareketi, Azadi Partisi, KDP Bakur, İnsan ve Özgürlük Partisi ve Kürdistan Komünist Partisi, ortak açıklama yaptı. “İrademe dokunma” pankartının açıldı, açıklama Türkçe ve Kürtçe olarak okundu.
Zorbalık yapılıyor
Devrimci Demokrat Kürt Derneği yöneticisi Abdulhay Okumuş, kayyum atanan belediyelere ilişkin iddiaların tamamının yalan olduğuna dair 31 Mart seçimlerinden bir gün sonra 1 Nisan günü Diyarbakır Valiliği’nin 8105 sayılı yazısıyla, ayrıca 7 Ağustos tarihli 18901 sayılı başvurusuyla İçişleri Bakanlığından Selçuk Mızraklı’nın görevinden alınması talebiyle sabit olduğunu söyledi. Mızraklı’nın henüz göreve başlamadan kayyum atanma talebi yazısında yalan ve iftiranın yer aldığını ve eşbaşkanlık sisteminin suç olarak gösterilmeye çalışıldığını hatırlatan Okumuş, “Uygulanan bu zorbalıkla Kürtlere legal sivil siyaset yapma yolunun kapatılması planı olduğu açıktır. Çok iyi bilinmelidir ki bu plana izin vermeyeceğiz. Meşru zeminde bu planı bozacağız” dedi.
Okumuş, son olarak AKP-MHP iktidarının millet iradesinin gaspına ve sivil darbeye hayır dediklerini ve eşbaşkanların göreve dönünceye kadar mücadelelerini sürdüreceklerini söyledi.
Okumuştan sonra Kürdistan Komünist Partisi Meclis Üyesi Emel Çiftyürek de metni Türkçe okudu. Açıklamadan sonra dünkü eylem sona erdi.
Mardin’de vekillere abluka
Mardin Büyükşehir Belediyesi’ne kayyum atanmasına yönelik protestolar da 9. günde. HDP Mardin İl binasından Karayolları Parkı’na geçen HDP’nin kent ve bölge vekilleri ile partililer ablukaya alındı. Vekiller ile polisler arasında gerginlik yaşanırken, polis haber takibi yapan gazetecilerin görüntü almasını da engelledi. Vekillerin ablukaya alındığı bölgeye kimse yaklaştırılmadı.
Gazetecilerin dışarıya çıkarılmasına tepki gösteren HDP’li vekiller ve polisler arasında kısa bir süre gerginlik çıktı. HDP’li vekiller, gazetecilerin eylemi takip etmesinin engellenmesinin Anayasa’ya aykırı olduğunu vurguladı. Gazetecilerin engellenmesi üzerine HDP’li milletvekilleri, kendi açıklamalarını sosyal medya hesapları üzerinden canlı yayınladı. Çekimleri engellenen gazeteciler ise çemberin dışında açıklamayı çekmek zorunda kaldı.
HDP Antalya Milletvekili Kemal Bülbül yaptığı açıklamada, Mardin’de yerine kayyum atanan Ahmet Türk ve Figen Altındağ’ın meşru eşbaşkanlar olduğunu belirtti. Bülbül, kayyuma şu sözlerle seslendi: “Sen insanlığa karşı suç işliyorsun. Mardin halkına karşı suç işliyorsun. Bugün yargılanmıyor olabilirsin ama bu tavrından dolayı yargılanacaksın. Çünkü bu demokrasiye karşı işlenmiş bir suçtur.”
Açıklama sonrası HDP’li milletvekilleri sloganlarla parti binasına kadar yürüdü.
Van’da saldırı altında
Van’da kayyum protesto etmek amacıyla parti binasından Maraş Caddesi’ne yürümek isteyen HDP’liler, polis saldırısına maruz kaldı. Vekillerin darp edildiği ve gaz kullanılan saldırıda HDP’liler ablukaya alındı. Bunun üzerine HDP’li milletvekilleri Muazzez Orhan, Murat Sarısaç, Sait Dede, Abdullah Koç, Mensur Işık ve Şevin Coşkun oturma eylemi yaptı.
Saatlerce oturma eylemi yapan vekillere halkın ve gazetecilerin yaklaşmasına ise izin verilmedi. Eylem sırasında açıklama yapan Murat Sarısaç, ”Kayyum darbesine kaşı her gün başlattığımız saat 20.00’da ışık söndürme ve gürültü eylemi var. Bildiğiniz gibi hukuk devleti tarafından yine çembere alındık. 5 saattir buradayız. Evimizde olsaydık biz de bir iki tabak çıkarıp size eşlik edecektik. Artık ellimizde ne var ise bizde burada sivil itaatsizlik eylemini başlatıyoruz” diye konuştu. Ardından vekiller polislerin kalkanlarına vurarak ve alkışlarla ses çıkarma eylemi yaptı.
Gözaltındakiler bırakılana kadar
Vekiller, eylemlerini gözaltındaki yurttaşlar bırakılıncaya kadar sürdüreceklerini söyledi. Bunun üzerine yürüyüşe polis saldırısı sırasında gözaltına alınan vekil danışmanı Göksel Altuni ve İbrahim Genç, İpekyolu Belediye Meclis Üyesi ve Emek Partisi (EMEP) Van İl Temsilcisi Hayrettin Alan, Seyit Kılıç, Hasan Güven ve Kemal Yıldırım, savcılığa çıkarılarak serbest bırakıldı.
AMED/VAN/MARDİN
Her yerde itiraz edeceğiz
AKP’nin kayyum atamalarıyla yerel seçimlerin intikamını almaya çalıştığını söyleyen HDP İstanbul Milletvekili Hüda Kaya, “Ne yaparlarsa yapsınlar halkımızın iradesine sahip çıkacağız” dedi.
HDP Bahçelievler İlçe Örgütü, kayyumları protesto etmek amacıyla Şirinevler’de açıklama yaptı. “Birlikte kazandık birlikte savunacağız”, “Yaşasın hakların kardeşliği” ve “Kayyum darbedir tanımıyoruz” dövizlerin taşındığı açıklamaya çok sayıda kişi katıldı. HDP ilçe binasından Yürüyüş Yolu’na yürüyen kitleyi ablukaya alan polis, etraftan geçen insanların da bekleyerek açıklamayı dinlemesini engelledi.
Eylemde konuşan HDP milletvekili Hüda Kaya, hiçbir zaman darbecileri kabul etmediklerini söyleyerek, “Kendileri iktidarlarını güçlendirirken, ‘milli irade her şeyin üstündedir’ diyenler, artık milli iradeyi tanımaz hale geldi. Neden yapıyorlar bunu? Çünkü Türkiye’nin yarısını zalim ve tekçi politikaları yüzünden kaybettiler” dedi.
AKP intikam alıyor
HDP’nin 31 Mart ve ardından 23 Haziran’da yenilenen İstanbul seçimlerinde stratejik oy kullanmasının AKP’yi yerinden sarstığına vurgu yapan Kaya, “İstanbul’a da kayyum atadılar ama en büyük darbeyi aldılar. AKP bunun intikamını Kürtlerin yaşadığı yerleri, HDP’nin aldığı belediyeleri kayyum atayarak almak istiyor. Cumhurbaşkanı seçim olmadan bile kazanırsalar kayyum atacaklarını söylemişti. Bu söylemler suçtu, suç. Kanunlara aykırı bir şekilde insanlara sandıkta iradesine ortaya koymaya, umudunu kesmeye yönelikti. Suç işledi, halkımız da cevabını verdi” şeklinde konuştu.
AKP’nin sandıkta ders almadığının altını çizen Kaya, “Türkiye bu iktidar kadar halkaları bölen ve haklar arasına nefret saçan bir iktidar görmedi. Fakat bizler savaştan beslenen politikalara karşı her yerde itiraz etmeye devam edeceğiz. Ne yaparlarsa yapsınlar; halkımızın iradesine, temsilliyetimize, adalete, hukuka ve halkımızın geleceğine sahip çıkacağız” ifadelerini kullandı.
Polislere seslendi
Kitleyi ablukaya alan polislere de seslenen Kaya, AKP’nin FETÖ ile olan eski ilişkilerine değinerek, “Hangi görevde olursanız olun; bu iktidarın yasa dışı işlerine alet olmayın. Bugün sizi kullanır; yarın sizi cezaevine atar. Kayyumları gönderene kadar sözümüzü kesmeyeceğiz. Türkiye’nin her yanında bu kayyumcu zihniyet yok olana kadar sesimizi yükseltmeye devam edeceğiz” şeklinde konuştu.
Esenler’de saldırı
HDP’nin Esenler İlçe Örgütü’nün önünde düzenlemek istediği kayyum protestosu polis tarafından engellendi. Açıklama öncesinde HDP İlçe binasını güvenlik çemberiyle kapatan polisler, ilçeye giriş çıkışlara izin vermedi. Konuşma yapmak üzere binadan çıkan HDP Kadın Meclisi Sözcüsü ve Ağrı milletvekili Dilan Dirayet Taşdemir, polis saldırısıyla karşılaştı.
Prof. Bozarslan: Kayyum atamaları şaşırtıcı değil
Ortadoğu Uzmanı, Tarihçi Prof. Dr. Hamit Bozarslan, AKP-MHP iktidarının kayyum atamalarını şaşırtıcı bulmadığını söyledi.
Prof. Dr. Hamit Bozarslan,Evrensel’den Şerif Karataş’ın sorularını yanıtladı. Türkiye’deki iktidar blokunu bir arada tutan en önemli ortak paydanın Kürt düşmanlığı olduğunu hatırlatan Prof. Bozarslan, kayyum atamalarıyla ilgili şunları söyledi: ”Kayyum atamaları kesinlikle şaşırtıcı değil. Erdoğanizmin, hem Ergenekon muhitleri, Susurluk ağları, ulusalcı nasyonal-sosyalistler ve MHP ile kurduğu koalisyonu sürdürmesi, hem de uzlaşıcı/“reformist” bir çizgiye gelmesi mümkün değil. Kaldı ki, kayyum atamaları Kürdistan’la sınırlı kalmayabilir.
Burada hazin olan Türkiye toplumunun sessizliği. Bir bilinç, bir direniş kapasitesi, ortak bir hafıza olarak Kürdistan’ın bir soykırım olmadan imha edilemeyeceği kesin. 1990’lar da 2015-2019 da bunu çok açık göstermekte. Ama, “dayanışma”yı bir telefon konuşmasına indirgeyen “ana muhalefet”in ulusalcılıktan uzaklaşması, “milli misak”ın yerine “demokrasi mukavelesi”ni geliştirebilmesi ve son tahlilde kendi geleceğini garantiye alabilmesi mümkün olabilir mi?
Kürdistan’ın tümünde Türkiye’ye karşı derin bir tepki var. “Barış süreci” gerçek bir umut oluşturmuştu ve Türkiye’nin imajını değiştirmişti ama “masanın devrilmesi” Türkiye’nin aslına rücu etmesi olarak değerlendirildi.
Bununla birlikte, kayyum atamalarının Kürdistan genelinde bir “kilometre taşı” olarak algılanabildiğini söylemek mümkün değil.
Sessiz kalmıyorlar
Kayyum atanmasına karşı birçok kentte ses çıkarma ve ışık söndürme eylemi yapan halk, ”Asla vazgeçmeyeceğiz” mesajı verdi.
İstnabul’da HDP Kadın Meclisi üyeleri Taksim’de bulunan Odakule önünde bir araya gelerek ses çıkarma eylemi yapmak istedi. HDP Milletvekilleri Züleyha Gülüm ve Dilan Dirayet Taşdemir de destek verdi. Eylem alanını ablukaya alan polis ”Eylem yapmak izne tabi” diyerek kadınların alana girişine izin vermedi. HDP kadın meclisleri üyelerinin etrafını kısa sürede çembere alan polis, dağılmadıkları halinde saldıracağını söyledi. Bunun üzerine eylem alanına giren HDP’li vekiller çantalarından düdüklerini çıkartıp ses çıkarttı. Dilan Dirayet Taşdemir ise alanlarda olacaklarını belirterek, ”Asla vazgeçmeyeceğiz” diye seslendi. Polis gazetecilerin görüntü almasına izin vermedi.
Amed’in birçok ilçesinde de gürültü eylemleriyle kayyumlar protesto edildi. Sur ilçesinde bulunan On Gözlü Köprü’de aralarında milletvekilleri Feleknas Uca ve Garo Paylan’ın da bulunduğu kitle, halay çekti. Konuşmaların ardından köprüde gürültü eylemi yapıldı.
HDP Batman Milletvekili Ayşe Acar Başaran ve beraberindeki parti yöneticileri de Yenişehir ilçesine bağlı Fiskaya Mahallesi’nde bulunan Roj Cafe’de oturan yurttaşları ziyaret etti. Başaran burada kısa bir konuşma yaparak yurttaşları irade gaspına karşı Lise Caddesi’nde düzenlenen eyleme, akşam da gerçekleştiren gürültü eylemine davet etti. Başaran, ”Bu darbe püskürtülene, irade gaspı son buluna, haklarımız iade edilene kadar kayyumlar valiliklere dönene ve belediyeler terk edilene kadar direnmeye devam edeceğiz. Bu karanlığa ışık olmanızı ve bu kabus gibi üstümüze çökertilen sessizliğe ses olmanızı istiyoruz” dedi. HDP’liler daha sonra sokaklarda ses çıkarma eylemine katıldı. Yurttaşlar ellerine aldıkları tencerelerle gürültü çıkarttı.
Van’da da birçok mahallede evlerinin pencere ve balkonlarına çıkan kent sakinleri, kayyumlara karşı ses çıkardı. Evlerinin ışıklarını yakıp söndüren halk, kayyumları protesto etti. Sokaklarda yürüyen halk, ”Direne direne kazanacağız”, ”Kayyum defol”, ”İrademize dokunmayın” sloganlarını attı.
Şırnak’ın Cizre ilçesinde de kayyumları protesto etmek amacıyla başlatılan ses çıkarma ve gürültü eylemi dün de sürdü. Akşam saatlerinde de birçok yurttaş ellerinde tencere ve tava çalarak ses çıkarma eylemi yaptı. Birçok yurttaş ise evlerinin ışığını açıp kapatarak eyleme destek verdi.