Feyli Kürt kimliğini büyüttü

• Ronak Soza için Feyli Kürt davası, kayıp ve yoklukla dolu, yaşanmış bir gerçekliktir. Zamanla kimliği, eğitim ve kişisel deneyimlerin şekillendirdiği daha derin bir insani ve entelektüel bağlılığa dönüştü.

Uzun zamandır acısını gürültünün ardına gizlemeye alışmış bir kentte Ronak Soza el-Feyli, Bağdat’ı eski mahallelerin çocuklarının bildiği hâliyle tanıdı: dar sokaklar, basit oyunlar, çizgi filmler ve çocuk programları… Bunlar, henüz anlayamadığı daha sert bir dünyadan kısa bir süreliğine kaçış sağlıyordu.

O dünya, 2007'de Bağdat’ta meydana gelen bir patlamayla değişti; patlamada babasını kaybetti. Shafaq News’e, “Babamın ölümü beni daha isyankar bir insan yaptı” dedi, ancak bu trajedi, ailesi için ilk değildi. Ailesi daha önce eski BAAS rejimi döneminde öldürmeler, hapisler, yerinden edilmeler ve zorla göçler yaşamıştı.

Feyli Kürt davası

Ronak için Feyli Kürt davası asla soyut bir kavram ya da siyasi bir slogan olmadı; aksine kayıp ve yoklukla dolu, yaşanmış bir gerçeklikti. Bu hikâye, okul deneyimlerinden tutun da diğer insanların diline ve tutumlarına kadar günlük hayatını şekillendirmeye devam etti. Eğitim hayatında, özellikle eski rejimin Feyli Kürtlere yönelik düşmanlığı körüklediği dönemde ayrımcılığa maruz kaldığını hatırlıyor. Rejimin devrilmesinden sonra bile etkisinin toplumun bazı kesimlerinde hâlâ sürdüğünü düşünüyor.

Ben Feyli Kürt'üm

Bu farkındalık oldukça erken başladı. İkinci sınıftayken bir öğretmen etnik kökenini sormuş, o ise sessiz kalmış ve korku içinde eve dönmüştü. O dönemde Feyli kimliği etrafındaki damgalama, göçertme veya dışlanmayla sonuçlanabiliyordu. Annesi temkinli olmasını isterken, babası ona dimdik durmasını ve “Ben Feyli Kürt'üm” diye açıkça söylemesini teşvik ederdi.

Zamanla kimliği, eğitim ve kişisel deneyimlerin şekillendirdiği daha derin bir insani ve entelektüel bağlılığa dönüştü. Medya onun için yalnızca bir meslek değil, ayrımcılığı açıkça dile getirebileceği ve yüzleşebileceği bir platform haline geldi. Kamuoyundaki varlığının bir sorumluluk taşıdığını söylüyor, çünkü sadece genel toplumsal ve siyasi meseleleri ele almakla kalmayıp Feyli toplumunun katkılarını ve fedakârlıklarını da görünür kılmak istiyor.

Sembolik tanımayı aşmalı

Ronak, geçen yıl Feyli Kürt mağdurlar üzerine bir dosya-haber hazırladı. Geniş yankı uyandıran bu çalışma, kamuoyunun ve karar vericilerin dikkatini, hâlâ çözülmediğine inandığı bu acıya çekmeyi amaçlıyordu. Görünürlüğü artsa da Ronak, Feyli Kürt toplumunun hâlâ sembolik tanımanın ötesine ihtiyaç duyduğuna inanıyor. Daha güçlü siyasi temsiliyet ve davayı gerçekten sahiplenen güvenilir kültürel figürler çağrısında bulunuyor. “Tek bir parlamento koltuğu, Feyli fedakârlıklarının büyüklüğünü ve Irak’taki tarihsel rollerini yansıtmıyor” diyor.

Ayrıca daha geniş medya ve kültürel altyapının kurulması gerektiğini vurguluyor: Feyli meselelerini ele alan Arapça uydu kanalları, talk show’lar, belgeseller ve dijital platformlar ile kamuoyundaki tartışmayı canlandıracak forumlar.

Medya çalışmalarının yanı sıra Ronak, çocukluğundan beri müzikle de uğraşıyor ve bunu savunuculuğunun bir parçası haline getiriyor. Gerçek sanatın gerçeklikten doğduğunu ve insanların mücadelelerini yansıttığını söylüyor. Sesinin bu deneyimden beslendiğini, yeteneğiyle gurur duyduğunu ve kimliğini samimiyet ve inançla ifade etmek için müziği bir araç olarak kullandığını belirtiyor. BAĞDAT