MURAT KUSEYRİ ANF/STOCKHOLM İskandinavya ülkesi Finlandiya’da yoksullar, bir kese kağıdı yiyecek için saatlerce kuyruklarda beklemek zorunda kalıyor. Refah toplumu denildiğinde akla ilk gelen İskandinavya ülkeleri İsveç, Norveç, Danimarka, Finlandiya ve İzlanda oluyor. Bu ülkelerin dünyaca tanınmış tekelleri aşırı karlar elde ederlerken yürürlüğe konulan yeni liberal politikalar ve adaletsiz paylaşımdan dolayı insanların bir kesimi yoksulluk içinde yaşıyor. Finlandiya Ulusal Haber Ajansı Yle, hafta başında Åbo kentinde bir kese kağıdı dolusu gıda alabilmek için kuyruklarda saatlece beklemek zorunda kalan yoksulları gündeme getirdi.           Çoğunluk emekliler ve öğrenciler Yemek kuyruklarında bekleyenlerin evsiz ve alkolikler olduğu yaygın bir kanı. Ancak kuyrukta bekleyenlerin büyük bir çoğunluğu emekliler, öğrenciler ve yalnız yaşayan çocuklu kadınlardan oluşuyor. Yardımları dağıtan Operasyon Matkasse (Kesekağıdı Operasyonu) adlı gönüllü kuruluşun yöneticilerinden Renee Honkanen, Yle’ye “Yaz aylarında özellikle çocuklu ailelerin daha fazla yardıma ihtiyaçları var. Çünkü okullar kapalı olduğundan çocuklar için evde yiyeceğe gereksinim var” dedi. Kuyruklarda bekleyenlerin sayısı artıyor Yemek için kuyruklarda bekleyenlerin yılda yüzde 10 ila 17 arasında artış gösterdiğini söyleyen Honkanen, “Kuyruklarda her zaman yeni yüzlerle karşılaşıyoruz. Paraları ihtiyaçlarını karşılamaya yetmiyor. Şimdilerde her şey pahalı ve pek çok kişinin sıfır sözleşmesiyle ya da part-time çalışıyor. Geçtiğimiz yıl 170 bin kese kağıdı dağıttık” şeklinde konuştu. Finlandiya’da 400’ü aşkın yerde yoksullara gıda yardımı yapılıyor. Başkent Helsinki’nin bazı semtlerinde bulunan dağıtım yerlerini ayda ortalama 14 bin kişi ziyaret ediyor. Pek çok kişi de, yoksulluğunu gizlemek için yemek kuyruklarına girmek yerine yakınlarından ve arkadaşlarından borç alarak ihtiyaçlarını gidermeyi yeğliyor. Finlandiya’da yoksulluk sınırı ortalama gelirin yüzde 60’ına denk geliyor. 2016 yılında yalnız yaşayanlar için yoksulluk sınırı 1200 euro, iki çocuklu bir aile için ise 2010 euro olarak belirlenmişti. İstatistikler 2016 yılında 637 bin kişinin yoksulluk sınırının altında gelirleri olduğunu göstermişti. Bu sayıya ilave olarak 60 bin kişi de işi olduğu halde yoksulluk sınırında bulunuyor. 151 çocuk yuksulluk içinde Çocuk Esirgeme Kurumu’nun 2019 yılı Golobal Childhood (Küresel Çocukluk) raporunda Finlandiya, dünyada çocuklar için en iyi ülkeler sıralamasında üçüncü sırada yer aldı. Ancak Finlandiya Sağlık ve Refah Enstitisü’nün yayınladığı istatistikler 151 bin çocuğun yoksulluk içinde yaşadığını gösterdi. 2007 yılında Finlandiya’da yoksul çocukların sayısı rekor düzeydeydi. Alınan önlemlerden sonra bu sayıda kısmi bir azalma oldu. Ancak son 6 yıldır yoksul çocukların sayısında belirgin bir artış olduğu gözlendi. Sağlık ve Refah Enstitisü Araştırma Uzmanı Minna Salmi, çocuk yoksulluğunun esas nedenlerinin düşük eğitim düzeyi ve işssizlik olduğunu söyledi. Yüzbinlerce işyeri kapatıldı Yoksulluk içinde yaşayan çocukların ailelerinin ilkokul mezunu oldukları için işsiz kaldıklarını ve gelir düzeylerinin düşük olduğunu belirttikten sonra bunun nedenlerini şöyle izah etti: “Kalifiye olmayan elemanların çalıştıkları işyerleri yok oldu. Çok sayıda iş imkanı ortadan kalktı. Finlandiya’da son 20 ve 30 yıl içinde eğitimsiz insanların çalıştıkları yüz binlerce işyeri kapatıldı.” İşleri olduğu halde bazı alilelerin gelirlerinin yeterli düzeyde olmadığını belirten Salmi, bu ailelerin yoksul işçi olarak adlandırıldıklarını söyledi. Çocuk yoksulluğunun artmasında işsizlik ve düşük eğitim düzeyinin yanı sıra ailelere verilen maddi yardımlarda kısıntılara gidilmesinin ve vergilerin yükseltilmesinin etkili olduğuna dikkat çekti.
 

VW sömürü alanı arıyor

Volkswagen (VW) yeni fabrikasını Bulgaristan’da mı, yoksa Türkiye’de mi kuracak? Alman otomobil devinin hukuk ve insan hakları değerlerine bakmaksızın en ucuz iş gücünün bulunduğu ülkeyi tercih edeceği belirtiliyor. Alman otomobil devi Volkswagen’in (VW) Passat, Skoda ve Seat modellerinin üretileceği yeni fabrika için Bulgaristan yerine Manisa’da karar kıldığı şeklinde haberler medyada yer almıştı. Türk hükümetinin ise VW’nin yeni fabrikası için tüm talepleri karşılamaya hazır olduğuna dair teminat verdiği belirtilmişti. Almanya’da muhalefet partilerinden siyasetçiler Türkiye’nin hukuk ve insan hakları değerlerinden uzaklaştığına dikkat çekerek; “VW’nin yeni fabrikası Erdoğan rejimine hediyedir” şeklinde eleştirilerde bulunmuşlardı. VW’nin Teftiş Kurulu üyesi Aşağı Saksonya Eyaleti Başbakanı Stephan Weil ise yaptığı açıklamada şirketin kuracağı yeni fabrika için yer arayışının sürdüğünü bildirmişti. Weil’e göre ülke tercihi siyasi bir karar çerçevesinde olmayacak. Türkiye’deki tablo güven vermiyor VW’nin yeni fabrikasını hangi ülkede kuracağına sonbahara kadar karar vermesi bekleniyor. Bazı uzmanlara göre Türkiye birçok konuda Bulgaristan’a göre avantajlı, ancak ülkenin yaşadığı ekonomik krizler ve Erdoğan rejiminin kötü gidişatı onu dezavantajlı konuma getiriyor. Ayrıca Bulgaristan’ın ise Avrupa Birliği üyesi olması, hukuk devleti açısından Türkiye’den daha iyi olmasından dolayı tercih edileceği ifade ediliyor. VW’nin merkezinin bulunduğu Aşağı Saksonya Eyaleti’nde yayın yapan “Nordwest Zeitung” gazetesinin bugünkü sayısında yer alan bir haber-yoruma göre hangi ülkede en ucuz gücü bulunuyorsa yeni fabrikada orada kurulacak. Bulgaristan ve Türkiye’nin de Almanya’ya göre işçilerin daha az maaş aldığından yola çıkıldığında fabrikanın Almanya’da kurulma ihtimali gittikçe zayıf. ANF/HANNOVER