Fransa’da Sarı Yelekliler, Paris başta olmak üzere çok sayıda kentte Cumartesi günü yine sokaklardaydı. Eylemcilerin, sosyal adalet, daha iyi bir eğitim sistemi, yoksulluğun ortadan kaldırılması gibi toplumsal talepleri var.

SELMA AKKAYA / PARİS

Sarı Yelekliler’in eylemini engellemek için görevlendirilen 90 bin polis, jandarma, atlı birlikler, zırhlı araçlar ve özel güvenlik birimine rağmen Paris ve diğer kentler Cumartesi günü yine ayaktaydı. Paris’te metro ve tren istasyonları kapatılırken, ev baskınları yapıldı, yüzlerce kişi gözaltına alındı. Ancak, başta Paris olmak üzere Fransa’nın bir çok kenti, bütün polisiye önlemlere rağmen yine Sarı’ya büründü.

17 Kasım’dan itibaren 4’üncü büyük eylem için Paris’e girmeyi başaran Sarı Yelekliler, bir kez daha Paris sokaklarına akın ederek ‘Macron istifa’ sloganlarıyla protesto gerçekleştirdi. Cumartesi günü sabah saat 10:30’a kadar gergin atmosferde arasında yapılan kontrollerde çok sayıda kişi gözaltına alındı.

Saat 11.00 civarında ise Fransa Başbakanı Edouard Philippe ve İçişleri Bakanı Christophe Castaner ile birlikte basın karşısına geçerek, 90 bin kolluk gücünün görev yaptığı ve sabah saatlerinde 481 kişinin karakollara getirelerek sorgulamasının yapıldığı ve bunlardan 211 kişinin gözaltında alındığını açıkladı.

Başbakan Phlippe açıklama yaparak durumun kontrol altında olduğunu söylese de Sarı Yelekliler’in öfkesi çoktan ara sokaklarda çatışmaya dönüşmüştü.

  [caption id="attachment_147414" align="aligncenter" width="658"] Foto: Cyrille Choupas- Paris[/caption]  

Yangın dumanıyla biber gazı birbirine karıştı

Başta akaryakıt zamlarını protesto eden öfkeli vatandaşlar zamların iptal edilmesine rağmen sosyal adalet sağlanana ve ‘Macron istifa’ edene kadar sokaklarda olacağını ifade etti.

Hem Champs Elysees hem de ara sokaklara yığılan Sarı Yelekliler ile polis arasında saatler süren kovalamaca yaşandı.

Yoğunluklu olarak Champs-Elysees Caddesi ve civarındaki ara sokaklarda süren çatışmalar sırasında 50’nin üzerinde eylemci yaralanırken, öğleden sonra çatışmalar, Elysees Caddesi etrafından Republique Meydanı’na kadar yayıldı.

Ara sokaklarda ateşe verilen araçların dumanına polisin attığı gaz karıştı. Gün boyu süren çatışmalarda polis, eylemcileri dağıtmak için biber gazı, tazyikli su ve sis bombası kullandı.

   

Çatışmalar, Cumartesi günü geç saatlere kadar sürdü. Başta Paris olmak üzere ülkenin farklı kentlerinde saat 17.00’ye kadar 1073 kişi polis sorgusundan geçirildi. Paris’te ise 720 kişinin gözaltına alındığı açıklandı.   Son olarak İçişleri Bakanlığı’nın açıklamasında Cumartesi günü yaşanan olaylarda 1723 kişinin gözaltına alındığı, ülke genelinde 125 bin kişinin yer aldığı eylemlerde 118 eylemcinin ve 18 polisin yaralandığı bilgisi verildi.

İlk kez zırhlı araçlar sokağa indi

Fransa’da devam eden Sarı Yelekliler eyleminde zırhlı araçlar ilk kez sokağa indi. 17 Kasım’dan bu yana eylemlerin büyüyerek  arttığı Fransa’da hükümetin akaryakıt vergisi konusundaki geri adımı eylemcileri durdurmadı. Dördüncü büyük eylem gününün yaşandığı Fransa’da güvenlik önemleri en üst düzeyde tutuldu. Ülke genelinde 90 bine yakın, Paris’te ise 8 bin polis ve jandarma eylemcilere müdahale etmek için görevlendirilirken,  Paris sokaklarına ilk defa zırhlı araçlar indi.

Ülke kimlik kontrolünden geçirildi

Sabah saatlerinden itibaren başta Paris olmak üzere Marsilya, Nice, Toulouse, Nantes gibi kentler ve ülkenin birçok noktasında yapılan eylemler nedeniyle sokağa çıkan herkes adeta kimlik kontrolünden geçirildi. Polislerin kimlik kontrolü ve aramasına maruz kalanlar, kimlik bilgilerini vermeden caddelerden geçemedi.

Geçtiğimiz haftalara nazaran daha az eylemci polisin barikatları nedeniyle Champs-Elysees Caddesi’ne girebildi. Elsees’de polis eylemcilere karşı sürekli gaz kullanırken, Paris’in birçok farklı bölgesinde çatışmalar gün boyunca devam etti.

Eylemciler ne düşünüyor, ne istiyor?

Yoğun çatışma ve koşuşturmalar arasında fırsatını bulduğumuzda Sarı Yelekliler’e neden bu eylemlere katıldıklarını ve toplumsal taleplerinin ne olduğunu soruyoruz.

  • Antoine Eric: “Eylem için Normandiya bölgesinden geliyorum. Üç kez aramadan geçtik. 30 arkadaşımla birlikte sabah 6.00’da yola çıktık. İki saat tren durdurulduğu için beklemek durumunda kaldık. Ardından hareket edildi. Paris’e saat 10:00’da ulaştık. Metrolar kapatıldığı için Elysees’ye girmek için iki saat yürüdük. Ama bütün caddeler tutulduğu için bütün çabamıza rağmen giremedik. Saatlerdir ara sokaklarda polisler bizi oradan oraya sürüklüyor. Bir süre sonra Bonne Nouvelle civarında çatışma çıktı oradan Republique Meydanı’na geldik. Bizler hükümetin sadece akaryakıt zamlarını geri almasını kabul etmiyoruz. Bu ülkede 4 buçuk milyon insan insanlık dışı koşullarda yaşıyor. Milyonlar da açlık sınırında. Bir ülkede liseliler hakları için eylem yaptığı için elleri başlarına geçirilerek sanki terörist gözaltına alınıyor şeklinde gözaltına alınıyor. Bu kabul edilemez. Bunların genç ve çocuk olduğunu unutmuş bir hükümet var. Sosyal adalet sağlalana kadar eylemin devam edeceğini düşünüyorum.”

 ‘Öğrenciyim, üniversiye girmek çok zor’

  • Cecile: “Öğrenciyim. Paris’te yaşıyorum. Liselerde pazartesi gününden bu yana eylem var. Üniversitelere girmek artık çok zor. Başarılı olmanız yetmiyor süper olmanız isteniyor. Bunu kabul etmiyoruz. Sarı Yelekliler’in eylemlerini destekliyorum. Bu nedenle buradayım. Üç arkadaşım gözaltında.”

‘Sosyal adalet istiyoruz’

  • Caiven: “Taşımacılık işinde çalışıyorum. Dördüncü eylemdir Paris’e geliyorum arkadaşlarımla. Bizler herhangi bir yere zarar vermedik. Buna rağmen bize gaz attılar. İstediğimiz sosyal adalet. Macron istifa edene kadar eylem yapmaya devam edeceğiz. Bir ülke düşünün, sokaklarını vatandaşlarına yasaklamış. Komedi.”
  • Edoire: “Paris dışında geliyorum. Sağlık çalışanıyım. İşten atmayı planladıkları birçok sağlık çalışanı var. Yeni reform diyorlar. Ne zaman kriz olsa önce çalışanları azaltmak için uğraşıyorlar. ‘Kırıcılar, cam kırdı, araba yaktı’ diyorlar. Elbette bunları onaylamıyorum ama seçenek bırakmadılar.”
 
 

Marsilya savaş alanına döndü

 

Fransa’nın güney kentlerinden Marsilya’da da Sarı Yelekliler alanlara çıkarak Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron Hükümeti’ni istifaya çağırdı. Marsilya’nın en işlek caddelerinden Canebiere, Vieux-Port ve Castellane’dan alanlara çıkan binlerce göstericiye polis saldırdı.

Çevik kuvvet, Cumartesi günü sabahın erken saatlerinden itibaren Marsilya’nın birçok noktasında kontrol noktaları hazırlayarak eylemcilerin bir araya gelmesini engellemeye çalıştı. Üç koldan yürüyen eylemciler ise polis barikatlarını aşarak Vieux-Port limanına girmeyi başardı. Eylemcilere gaz bombası ve plastik mermilerle saldıran polis, onlarca kişiyi gözaltına aldı. Çok sayıda kişinin de yaralandığı eylemlerde, polisin aşırı gaz bombası kullanması dikkat çekti.

Eylemler Belçika ve Hollanda’ya da sıçradı

Öte yandan Fransa’da hayatı durduran Sarı Yelekliler, Belçika ve Hollanda’da da sokağa çıktı.  Brüksel’de Sarı Yelekliler, Avrupa Parlamentosu binasına girmeye çalıştı. Belçika’daki Sarı Yelekliler, Fransa’ya giden E-40 otoyolunu da kapattı. Polis başkent Brüksel’de yaklaşık 100 kişiyi gözaltına aldı. Brüksel Avrupa Birliği (AB) kurumları ve NATO’ya ev sahipliği yapıyor. Hollanda’da Sarı Yelekliler’in eyleminde ise 2 kişinin gözaltına alındığı belirtildi.