Yunanistan, Bulgaristan ve Macaristan’da sınırda yakalanan mülteciler kolluk güçlerinin dayak, hakaret, gazlı saldırı ve aşırı şiddetine maruz kalıyor. Buna rağmen Frontex bu uygulamaları görmezden geliyor.
Bulgaristan, Yunanistan ve Macaristan’ın sınırlarında yakalanan mülteciler insanlık dışı uygulamalarla karşı karşıya bulunuyor.
Frontex mültecilerin karşılaştığı bu durumu bildiği halde, her hangi bir müdahalede bulunmuyor.
‘Correctiv’ isimli bağımsız araştırma girişimi, Avrupa Birliği’nin sınırlarda görev yapan Avrupa Birliği Sınır Koruma Ajansı’nın (Frontex) bir iç yazışmasını ele geçirdi.
Frontex’in AB’nin sınırlarında Bulgar, Yunan ve Macar polisinin mültecilere yönelik kötü uygulamalarını anlatan yazışma, Alman televizyon kanalı ARD’nin ‘Report München’ programında ve İngiliz Guardian gazetesinde yayınlandı.
Uygulamalar mevcut yasalara bile aykırı
AB üyesi bütün ülkelerin yasalarına göre sığınma başvurusu yasal bir haktır ve sığınmacılar yakalandığında hiçbir kötü uygulamaya maruz kalmamalı. Ancak Frontex’in yazışmalarında Bulgaristan, Yunanistan ve Macaristan’ın sınırlarında yakalanan kaçak göçmenlerin her türlü yasadışı uygulamaya maruz kaldığı belirtildi. Üstelik bu insanlık dışı uygulamalar birçok AB üyesi ülkenin sınır koruma güçlerinden oluşan Frontex’e bağlı birimlerinin gözleri önünde cereyan ediyor.
Sembolik soruşturmalar
Frontex birimleri arasındaki birçok yazışmada ortaya çıkan bilgilere göre mülteciler sınırlarda yakalandıklarında gazlı saldırıya, dayak ve her türlü sözlü hakarete maruz kalıyor. Birimlerin ‘aşırı şiddet kullanımı’, ‘telli saldırı’ ve ‘mültecilere kötü uygulamalar’ başlıklarıyla birbirlerine gönderdikleri yazışmalarda söz konusu ülkelerin polislerine yönelik soruşturmalarda “Olay kapandı” şeklinde notlar da düşülmüş.
Polislerin mültecileri çoğu zaman kelepçeleyerek ve hiçbir yasal işleme tabii tutmayarak sınırında yakaladıkları ülkeye teslim ettikleri belirtiliyor. Ayrıca yazışmalarda bazen Frontex’e bağlı çalışan birimlerin de yasalara uymadıkları bilgisi yer aldı. Örneğin Mart 2019 tarihli bir iç yazışmaya göre Frontex güçleri yasak olmasına rağmen, reşit olmayan refakatçisiz çocukları yetişkinlerle sınır dışı etti.
En askari insan hakları bile uygulanmıyor
Frontex’in çalışmalarını izlemesi için Yunan Parlamentosu’nun görevlendirdiği Ombudsman Andreas Pottakis, sınırlarda en asgari insan hakları değerlerinin de uygulanmadığını belirterek AB’yi sert şekilde eleştirdi.
Frontex’in gözleri önünde AB’nin hem yasaları hem de devletler arası hukuku çiğnendiğine dikkat çeken Pottakis “En basitinden hiçbir şekilde bir sığınmacı kelepçeli şekilde sınırdışı edilemez, bu en basit kuraldır. AB bu şekilde etik değerlerini yitiriyor” dedi.
Frontex’in gücü artacak, bütçesi büyüyecek
Bu eleştirilere rağmen Avrupa Birliği sınır koruma işine gittikçe daha fazla önem veriyor. AB’nin 2027 yılına kadar ki hedefi şu anda sınırlarda Frontex’e bağlı çalışan güçlerin sayısını 5 binden 10 bine çıkarmaktı. Fakat Avrupa Komisyonu Başkanlığı’na yeni seçilen Ursula von der Leyen bu hedefe 2024’e ulaşacaklarını bildirdi. Aynı şekilde sınır koruma işine ayrılan bütçe de yüzde 500 artacak.
Son olarak geçtiğimiz Temmuz ayında Frontex, Türkiye’den sığınmacı geçişinin önlenmesi için Ege’de zeplin ile gözetleme faaliyetlerine başlamıştı.
“Balkan güzergahı” olarak adlandırılan ve Yunanistan, Arnavutluk, Sırbistan, Macaristan gibi ülkeler üzerinden geçen hattın kapatılması ardından mülteciler alternatif olarak Bosna-Hersek, Hırvatistan ve Slovenya’yı kullanarak batı Avrupa’ya ulaşmaya çalışıyor. Çoğu zaman ise mülteciler Bosna-Hersek’te sıkışıp kalıyor.
ANF/HABER MERKEZİ