Irak Cumhurbaşkanı Fuad Mahsum tarafından hükümeti kurmakla görevlendirilen Şii siyasetçi Haydar El Abadi, hükümet programını siyasi aktörlerle koordinasyon içinde oluşturdu ancak bakanlıkların dağılımında süreç tıkanıyor. Kürtler, Şiiler ve Sünniler arasında hangi bakanlığın kime verileceği konusunda kıran kırana pazarlıklar devam ediyor, taraflar pozisyonlarında sertleşiyor. Pazarlıklar sadece Kürtler, Şiiler ve Sünniler arasında da kalmıyor. Şii partiler de kendi aralarında bakanlık paylaşımı konusunda uzlaşamıyor. Savunma Bakanlığı'nın kime verileceği Şiiler arasındaki temel çekişmelerden birisi. Şii siyasetçi Ammar Hekim'in liderliğini yaptığı Irak Yüksek İslam Konseyi Savunma Bakanlığı'nı isterken, Haydar Abadi buna karşı çıkıyor. Abadi, Savunma Bakanlığı koltuğuna İyad Allavi döneminde Ulusal Güvenlik Bakanı olarak çalışmış olan Kasım Davut'un gelmesini istiyor. Bir başka Şii grup olan Bedir Örgütü liderleri olan Hadi Amiri'de ısrarcı. Ammar Hekim'in partisi ise Bakır Zubeydi'yi Savunma Bakanı olarak görmek istiyor.


Maliki, Masum'un yardımcısı olabilir
Bağdat'taki diplomatik kaynaklar Abadi’nin Cumhurbaşkanı yardımcıları için mevcut Başbakan Nuri El Maliki, İyad Allavi ve Sünni siyasetçi Usame Nuceyfi’nin adaylığını onayladığını ancak Başbakan yardımcıları konusunda Hüseyin Şehristani , Baha Arac ve Salih Mutlak arasında hala seçim yapılamadığını kaydediyor. Ulusal İttifak'ın üyesi olan ve Başbakan Nuri Maliki'nin liderliğini yaptığı Kanun Devleti Koalisyonu temsilcisi Avatif Nimet ise İttifakın hükümet oluşturma çabalarını sürdürdüğünü ve anlaşmazlıkların Anayasa'nın belirlediği süre zarfında çözülmesini beklediklerini söyledi.  

Kürtler Dışişleri'ni istiyor
Siyasi pazarlıkların en hararetli tartışmalarından birisi de Dışişleri Bakanlığı'nın kime verileceği. Irak'ta, Saddam Hüseyin sonrası 2005'te yapılan ilk seçimlerden bu yana Dışişleri Bakanlığı Kürtlere veriliyordu. Ancak diplomatik kaynaklar, hükümeti kurmakla görevli olan Haydar Abadi'nin Dışişleri Bakanı olarak Şii siyasetçi İbrahim Caferi'yi aday göstermekte ısrar ettiğini söylüyor. Abadi, Kürtlere Dışişleri Bakanlığı yerine Maliye Bakanlığı'nı teklif etti ancak Kürtler bu teklifi reddetti. Maliki'nin liderliğini yaptığı Kanun Devleti Koalisyonu ise Petrol Bakanlığı'nın kendilerinde kalmasını istiyor. Sünnileri temsil eden Milli Güçler Birliği ise elektrik ve Yüksek Eğitim Bakanlığı'nın kendilerine verilmesini talep ediyor.

Kürtler ve Sunniler razı değil
Hükümet kurma çalışmalarında Şii siyasi partiler kritik bakanlıkların neredeyse tamamının kendilerinde olmasını isterken, Kürtler ve Sünniler önemli pozisyonlardan dışlandıklarını düşünüyor. Şiileri temsil eden Ulusal İttifak, Sünni ve Kürtleri ikna etmek için yeni bir belge üzerinde çalışıyor. Hazırlanan taslak belgeye göre Şii Başbakan'ın yardımcısı olan Sünni bir siyasetçi, aynı zamanda Irak Genelkurmay Başkanı Yardımcısı olacak ve böylece Irak Silahlı Kuvvetleri yeniden yapılandırılacak. Sünnileri temsil eden Milli Güçler Birliği Sözcüsü Zafer Anni, İbadi’nin Sünni blokun taleplerini karşılama meselesinde ciddi bir niyet görmediklerini ancak ona rağmen yine de müzakerelere devam ettiğini söyledi. Şiileri temsil eden Ulusal İttifak ile Kürtler arasında da Erbil-Bağdat arasındaki temel sorunların çözümü ve bakanlıklaırn belirlenmesi görüşmeleri devam ediyor.

Olası hükümet senaryoları
Irak’ta Haydar El Abadi’nin hazırladığı tartışmalı kabine listesinde Şiilere 17, Sünnilere 8, Kürtlere ise 2'si azınlıklara tahsis edilmek üzere 7 bakanlık veriliyor. Abadi'nin olası kabinesinden basına sızan isimler şöyle;

Irak Ulusal İttifakı (Şiileri temsilen):
Dışişleri Bakanı: İbrahim Caferi.
Adalet Bakanı: Hasan Şammari.
Ticaret Bakanı: Evs Hazali.
Savunma Bakanı: Kasım Davut.
Petrol Bakanı: Hüseyin Şehristani.
Ulaştırma Bakanı: Beyan Cebr.
Eğitim Bakanı: İbrahim Bahrul Ulum.
Sadr Harekti (Şii): Gençlik, sağlık, su kaynakları, belediyeler, iletişim, endüstri bakanlıklarını alacak. İmar Bakanı Muhammed Darrac ise yerini koruyacak.
Milli Güçler Birliği (Sünnileri temsilen):
İçişleri Bakanı: Cabir Halaf Cabiri
Elektrik Bakanı: Selman Cumeyli
Eğitim Bakanı: Muhammed İkbal
Tarım Bakanı: Falah Hasan
Çevre Bakanı: Kuteybe Cuburi.
Eyalet İşleri Bakanı: Salah Cuburi.
Bir başbakan yardımcısı koltuğu.
Kürt İttifakı:
Maliye Bakanı: Roz Nuri Şevayes.
Göçmenler Bakanlığı
Kültür Bakanlığı
Turizm Bakanlığı
Hoşyar Zebari ise Başbakan Yardımcısı.

10 Eylül'de zaman doluyor
Maliki'nin lideri olduğu Kanun Devleti Koalisyonu, 30 Nisan'da yapılan genel seçimlerde 92 sandalye çıkarmıştı. Ancak Masum, Ulusal Şii İttifakı'nın aday olarak gösterdiği Parlamento Başkan Yardımcısı Abadi'yi görevlendirdi. Anayasa'ya göre görevlendirmenin ardından hükümetin 1 ay içinde kurulması gerekiyor. 11 Ağustos'ta hükümeti kurmakla görevlendirilen Abadi için bu süre 10 Eylül'de sona eriyor.

  BAÐDAT