Şubat ayı kışın son ayıdır. Soğuktur, eksiktir, biz Kürtler açısından da kara yüzlüdür. Şubat’tan sonra gelen Mart ay’ı ile birlikte havalar ısınır. Newroz gelir, tabiat uyanır. Direniş yükselir.
Her ay gibi Şubat ayının da Kürt tarihinde önemli bir yeri vardır. TC kuruluşundan sonra ilk Kürt Milli Hareketi bu ayda başladı. Kürt Halk Önderi Öcalan uluslararası ve iç yetmezlikler sonunda bu ayda Nairobi’den kaçırılıp TC’ye teslim edildi. Yeni Ülke ve Özgür Gündem gazetesinin Urfa temsilcisi yeşil gözlü Kemal Kılıç uğradığı kontra saldırısı sonunda bu ayda şehit düştü. Sason Milli Hareketinin önderi Evdırahman Yunus yine bu ayda sürgünde yaşamını kaybetti. Uluslararası komployu protesto etmek için Berlin’de İsrail Elçiliğinin önüne giden kitleye elçilikten açılan ateş sonucu dört Kürt yurtseveri de bu ayda şehit düştü. Büyük Kürt yurtseveri ve şairi Hejar’ın da bu ayda aramızdan ayrıldığını not düşmek gerekir.
1.Paylaşım savaşı sonrasında Pontus Rumlar’ına ve Ermeniler’e uygulanan jenosit sonrası İttihat Terakki artıkları tarafından kurulan TC’nin karşısında sadece Kürtler kalmıştı. Kürtler kendilerini boğazlıyacak kılıncı kendi elleriyle Ermeni Soykırımı sırasında bilemişlerdi. Sıranın kendilerine geldiğini geç fark eden Kürtler kendi aralarında örgütlenmeye başladılar. Azadî örgütü kuruldu. Örgütün başında Hamidiye alayları albayı Cibranlı Halit Bey bulunuyordu. M.Kemal Azadî örgütünün kurulduğundan haberdar idi. Binbaşı Kasım kendisi ile Erzurum’da görüştüğünde gelişmeleri anlatmıştı. Cibranlı Halit Bey, Mutki reisi Hacı Musa 20 Aralık 1924’te tutuklanarak Bitlis Divanı Harbe gönderdiler. Yusuf Ziya Bey ise Ekim’de tutuklanmıştı. Azadî örgütünün başına Şeyh Seid getirildi. 19. Yy. sonlarında Kürt Emirliklerinin yıkılması sonrası onların bıraktığı boşluğu Şeyhler doldurmaya başlamıştı. Şeyh Seid’in hareketin başına getirilmesi bir açıdan anlamlı idi. Şeyh Seid Hınıs’tan ayrılarak Kürdistan’ı gezmeye başladı. Aşiret liderleri ve Kürt aydınları ile görüşmeler yapıp hareketin hazırlıklarını yapıyordu. Hareketin başlangıcı için kimi kaynaklara göre 21 Mart, kimi kaynaklara göre ise Haziran ayı belirlenmişti. Binbaşı Kasım bacanağı Şeyh Seid’i adım, adım takip edip gelişmelerden Ankara’yı ve M.Kemal’i bilgilendiriyordu.
TC kurulduğundan itibaren Kürt hareketlerine erken doğum yaptırmakla ünlü idi. İlk denemesini de 13 Şubat 1925 tarihinde Eğil’e bağlı Piran (Dicle kazası) Köyünde yaptı. Şeyh Seid’in yanında bulunan kaçakları yakalamak üzere bir askeri müfreze Piran’a gelerek Şeyh Seid’den bu kişilerin kendilerine teslim edilmesini istedi. Ş.Seid’in en küçük kardeşi Ş.Evdirehim’in müfreze ile tartışması sonunda çıkan çatışmada müfreze komutanı ve beş asker öldürüldü, diğerleri esir alındı. TC’nin istediği olmuştu. İlk Kürt Milli Hareketine erken doğum yaptırılmıştı. Bu olay üzerine Kürt güçleri harekete geçerek cumhuriyetin kuruluşundan sonra ilk Kürt Milli hareketini başlattılar.
15 Şubat 1999’da ise Nairobi’de Kürt Halk Önderi Öcalan kaçırılarak Türk devletine teslim edildi. TC yöneticileri şaşkındı. Ecevit yıllar sonra „ABD bize Öcalan’ı niçin teslim etti, halen anlamış değilim“ diyordu. Öcalan soğukkanlılığı ve sabrı ile komployu boşa çıkarttı. Aksine bir tavır takınması halinde hemen imha edilecek, çıkacak çatışmalarda onbinlerce insan yaşamını yitirecek, Kürt Özgürlük Hareketi de kim bilir yarım asır geriye gidecekti. Bu nedenle sabrı ve soğukkanlılığını koruyarak tek başına konulduğu hücresinde hem komployu boşa çıkarmak, hem de Kürt sorununa demokratik bir çözüm, Türkiye’yi demokratikleştirmek istedi. Ancak din maskeli Kemalist iktidar ayağını altındaki toprağın kaydığının farkına varınca yine komplolara başvurmaya başladı. Komplo bitmedi devam ediyor. Kürtlerin devam eden komployu boşa çıkartmak konusunda önemli görevleri vardır. Bu görevleri sadece askeri alanda değil, diplomasi ve politik alanda da devam ettirilmelidir. Tabi bunun için Kürt tarihini içimize sindirerek ders çıkarmamız gerekiyor.
KÜRDİSTAN TARİHİNDE BU HAFTA:
* 15 Ocak 1996 tarihinde Şırnak’a bağlı Basan (Güçlükonak) Köyünde 11 Kürt köylüsü devlet tarafından bir minibüsün içerisinde yakılarak öldürüldü.
* 15 Ocak 1994’te Kürt işadamı Behçet Cantürk ve şoförü Recep Kuzucu kontgerilla tarafından infaz edildi.
* 16 Şubat 1998’de Mahabbad Kürt Cumhuriyeti’nin ve Qazi Muhammed’in idam edilişinin canlı tanığı, Qazi Muhammed’in eşi Mina Qadı vefat etti.
* 17 Şubat 1999’da uluslararası komployu protesto etmek için Berlin’de İsrail Elçiliğinin önüne giden Kürt sivillerin üzerine elçilikten açılan ateş sonucunda Ahmet Acar, Mustafa Kurt, Sema Alp ve Sinan Karakuş şehit edildiler.
* 18 Şubat 1993’de Yeni Ülke ve Özgür Gündem’in kuruluşundan itibaren sorumlusu ve Urfa İHD kurucusu Kemal Kılıç köyüne giderken kontgerillanın pususuna düşerek şehit oldu.
* 18 Şubat 1994’te DEP genel merkezi bombalandı. Parti üyesi Ekrem Akçaya yaşamını yitirdi.
* 21 Şubat 1991’de Kürt siyasetçi ve şair Hejar Kürdistan’ın doğusunda Kerece’de yaşamını yitirdi. Hejar Mahabbad Kürt Cumhuriyeti ve 1961-75 G. Kürdistan Milli hareketinin canlı tanığıydı.