16 Mart’taki referandumun ardından Ukrayna’dan ayrılma kararı alan Kırım’ı Rusya toprağı yapacak anlaşmada sona gelindi. Perşembe günü Rusya’da parlamentonun alt kanadı Duma’nın onayını alan anlaşma bir gün sonra üst kanadı tarafından da imzalandı. Milletvekillerinin onayına sunulan tasarı, 155 oyla kabul edildi. Devlet Başkanı Vladimir Putin’in imzalamasıyla da anlaşma yasalaştı. Bir geçiş süresinin ardından Kırım ve Sivastopol 1 Ocak’ta tamamen Rusya’ya bağlanacak.
Rusya pasaport dağıtıyor
Rusya Devlet Başkanı Putin ve Kırım’daki Rusya yanlısı liderler referandumun hemen ardından geçtiğimiz Salı günü söz konusu anlaşmayı hazırlamışlardı. Şimdiden Kırımlılara Rusya pasaportu verilmeye başlandı. Ayrıca Kremlin, Rus ordusuna katılmak isteyen Ukraynalı askerlere izin veren kararnameyi imzaladı. Duma’da konuşan Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, “Eminim ki bu anlaşmanın kabulü, Kırım ve Rusya’da yaşayan ve tarihsel dayanışma bağlarına sahip farklı kökenden insanlar için bir dönüm noktası olacak. Bu halkların bir devlette birleşmesi, onların iyiliğini ve refahını artıracak, Rusya’nın çıkarlarına hizmet edecek” ifadelerini kullandı.
Batı yaptırım kozunu oynuyor
Ancak Batı, Kırım Yarımadası’nın Rusya’ya bağlanmasını uluslararası hukuka aykırı olduğunu savunuyor. Avrupa Birliği ve ABD, Perşembe günü Moskova’ya ilave yaptırımlar uygulanmasına karar vermişti. AB, banka hesapları dondurulan ve seyahat yasağı getirilen isimler listesine 12 kişiyi daha ekledi. Böylece sayı 33’e çıkmış oldu. Ayrıca Haziran ayında yapılması planlanan AB-Rusya zirvesi de iptal edildi. Benzeri bir 11 kişilik listeye sahip olan ABD de yaptırım listesine 20 kişiyi ve Putin’in servetinin bir kısmının bulunduğu bir Rus bankasını (Bank Rossiya) da ilave etti. Yaptırım listesinde Putin’in özel kalem müdürü Sergey İvanov ve “Putin’in bankeri” olarak bilinen Yuri Kovalçuk da bulunuyor.
Rusya’dan anında yanıt
Rusya da ABD’nin son yaptırımlarına yanıt vermekte gecikmedi. Rusya Dışişleri Bakanlığı Amerikalı 9 yetkiliye ve Kongre üyesine seyahat yasağı getirdi. Bu kişiler arasında; ABD Temsilciler Meclisi Başkanı John Boehner, ABD Senatosu Dış İlişkiler Komisyonu Başkanı Robert Menendez ve eski ABD başkan adayı Senatör John McCain de bulunuyor. Bakanlık yaptığı açıklamada, Rusya’nın daha önce uygulanacak yaptırımların bumerang etkisi yapacağı konusunda uyardığı ve her düşmanca saldırıya cevap verileceğinden şüphe edilmemesi gerektiği belirtildi.
Lavrov: Yaptırımlar yasa dışı
Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov ise dün yaptığı bir açıklamada uluslararası yaptırımların “kesinlikle yasa dışı” olduğunu ifade etti. Başbakan Dimitri Medvedev de Kırım’daki Sivastopol donanma üssünün kiralanması karşılığında Ukrayna’ya indirimli gaz verilmesini öngören anlaşma artık hükümsüz olduğu için Ukrayna’nın 11 milyar Doları geri ödemesi gerektiğini söyledi.
Ukrayna AB’yle ortaklaştı
Buna karşılık AB liderleri Ukrayna ile daha yakın ilişkiler kurulmasını öngören ortaklık anlaşmasını dün Brüksel’de imzaladı. Kırım’ı topraklarına katmasına cevap olarak AB’nin Rusya’ya karşı yaptırımlarını arttırdığı bir dönemde imzalanan anlaşmayı Ukrayna geçici Başbakanı Arseniy Yatsenyuk imzaladı. AB ortaklık anlaşması, Ukrayna’daki geçici hükümete ekonomik ve siyasi destek verilmesini öngörüyor. Söz konusu anlaşma, görevinden azledilen Ukrayna eski Devlet Başkanı Viktor Yanukoviç tarafından reddedilmiş, bu da Kiev’de protesto gösterilerine yol açmıştı.
AB seçim sonuçlarını bekliyor
Mutabık kalınan anlaşmanın ise Yanukoviç’in imzalamayı reddettiği anlaşmanın bütünü olmadığı, birçok kısmının 25 Mayıs’taki devlet başkanlığı seçimleri sonrasına bırakıldığı bildirildi. Anlaşmanın imzalanan politik kısmı Kiev’e insan haklarına riayet, serbest piyasa ekonomisi ve Avrupa ile işbirliği gibi konularda yükümlülükler getiriyor. Anlaşmanın ekonomik ve ticaret konularındaki bölümü ise daha sonra imzalanacak. AB, Kiev’de iktidara Batı yanlılarının geçtiğinden emin olduktan sonra Rusya’nın maddi desteğini çekmesiyle iflasın eşiğine gelen Ukrayna’ya ekonomik desteğini arttırma eğilimi gösteriyor. Bununla birlikte Haziran ayında Avrupa Birliği’nin Ukrayna mallarına gümrük uygulamasından vazgeçmeye başlayacağı bunun da ülkeyi yılda 500 milyon Euro’luk bir yükten kurtaracağı belirtiliyor. AB, benzer anlaşmaların eski Sovyet cumhuriyetleri Gürcistan ve Moldova ile de yaz aylarında imzalanacağını açıkladı.
HABER MERKEZİ