Suriye’de aylardır devam eden rejim karşıtı gösterilerde binlerce kişi yaşamını yitirdi. Ayaklanmanın başlamasından kısa bir süre sonra Türkiye’nin desteğiyle ‘Ulusal Konsey’ adı altında toplanan muhalifler, Şam yönetimine karşı askeri müdahale istedi. Ancak hem NATO hem uluslararası güçler, Suriye’nin bölgedeki konumunu gözönüne alarak askeri müdahalede bulunmayacaklarını duyurdu. Ne Şam yönetimi ne de muhalifler, 10 aydan fazladır devam eden kaos ve şiddet ortamını kendi lehine çevirebildi. Son günlerde ABD’nin Ortadoğu’daki müttefiklerinden olan Katar, şiddet ortamının sona ermesi için ‘Arap Barış Gücü’ gönderilmesini talep etti. Arap Birliği Genel Sekreteri Nebil el Arabi, bu öneriyi, “Suriye’nin şartlarını” gerçekçe göstererek reddetti.
‘Şartlar elvermiyor’
Haftasonu Mısır’da toplanacak ve Katar’ın önerisini masaya yatıracak olan Arap Birliği üyesi ülkelerin Dışişleri Bakanları’nın toplantısı öncesinde konuşan Arabi, “Şartlar, Libya ve Kosova senaryosunun Suriye’de uygulanmasına müsaade etmiyor” dedi.
Suriye’de birlik olamayan muhalifler de, askeri müdahale konusunda ikiye bölünmüş durumda. Türkiye’nin direktifleriyle hareket eden ‘Ulusal Konsey’ çatısı altında biraraya gelen muhaliflerin bir kısmı, Şam yönetiminin devrilmesi için askeri müdahale gerektiğini belirtiyor. Ancak Konsey’in başkanı Burhan Galyun, el Arabiya Televizyonu’na yaptığı açıklamada, “Suriye halkının tamamı, Suriye’nin egemenliğini çiğneyecek bir dış müdahaleyi kabul etmemektedir” dedi.
Kafar Nabouda, Kafar Nabil ve Humus’ta sokağa çıkan halk ise, Galyun’un tam tersini savunuyor. Ulusal Konsey’in organizesiyle toplanan halk, “Neredesin NATO”, “Halk, NATO’yu istiyor” sloganlarını atarken, Galyun’a hakaretler etti. Göstericiler, Suriye halkını Özgür Suriye Ordusu’nun temsil ettiğini öne sürdü. Ayrıca Özgür Suriye Ordusu’nun militanlarının Türkiye’de eğitim gördükleri belirtiliyor.
Rusya’dan ‘küçük ayar’
Bu arada Libya senaryosunun Suriye’de uygulanmasını engellemek için her türlü diplomatik yola başvuran ülkelerin başında gelen Rusya, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’ne Suriye ile ilgili yeni bir karar tasarısı sundu. Rusya’nın tasarısı, Fransa’nın Suriye hükümetine yönelik “şiddetin tamamen durdurulması ve son olaylarda tutuklananların tümden salıverilmesi” çağrısını da içeriyor. Rusya, “krizin askeri müdahale dışında yöntemlerle çözülmesi” çağrısını da ısrarla vurguluyor. Güvenlik Konseyi üyelerinin Rusya’nın önerisini ele alması bekleniyor.
Aralık ayından bu yana Rusya’nın sunduğu üçüncü öneri Batılı diplomatlar tarafından “küçük ayar” ve “zaman kazanmaya çalışma” olarak değerlendiriliyor.
Öte yandan Özgür Suriye Ordusu’nun, Şam’a 45 kilometre uzaklıktaki Zabadani kentini kontrol altına aldığı ileri sürüldü. İddiayı ortaya atan örgüt, Zabadani’nin farklı noktalarında çektikleri görüntülerle, şehrin kontrolünü ellerinde tuttuklarını göstermeye çalıştı.
Humus ve Idlep şehirlerine bağlı bazı bölgelerin de devlet güçlerinin kontrolünden çıktığı, Esad güçlerinin bu bölgelerde ağır kayıplar verdiği öne sürüldü.
ŞAM