KURDİ-DER Genel Merkezi öğretmenlerinden Sebahattin Gültekin, Kürtçe'nin Kirmanckî lehçesinin öğrenimi için hazırladığı "Mûsnêr" kitabı Diyarbakır Kürt Enstitüsü Yayınevi'nden çıktı. 3 yıllık bir çalışma sonucunda çıkan 102 sayfalık renkli kitapta, tanışma, aile, zaman ve mevsimler, ihtiyaç, yaşam, hobi, yer ve mekanın Kirmanckî tanıtımı ve tanımı yapılıyor.
Kitabına ilişkin bilgi veren Gültekin, kitabın Kirmanckî'yi öğreten bir materyal tarzında yapıldığını söyledi. Mûsnêr'in sayesinde onlarca kişinin Kirmanckî öğrenebileceğini belirten Gültekin, 3 yıllık çalışmanın iyi bir sonuç vereceğinden emin. Kirmanckî lehçesinin il, ilçe, köy ve mezralarda farklı kullanılmasından kaynaklı çeşitli problemlerin yaşandığını ifade eden Gültekin, "Birçok il ve ilçe, köy ve mezrada konuşulan bir lehçedir Kirmanckî. Uzun yıllardır Kirmanckî yazılmadığından kaynaklı herkes kendi yöresinde öğrendiği Kirmanckî'yi konuşuyor" dedi.
'Zengin bir lehçe'
Kirmanckî lehçesinde bir kitap yazmanın veya yazımsal bir çalışma yapmanın zorluklarını anlatan Gültekin, "Her köyün kendine göre kullandığı bir ağzı var, farklı kullandığı sözcükleri var. Aslında çok geniş çok zengin bir lehçe. Ancak üzerinde çok çalışma yapılmadığından, Kirmackî için başka bir lehçeden geldiği belirtiliyor. Gramerle ilgili çok az çalışmalar var" diye konuştu. Gültekin, Kirmanckî'yi öğrenmek isteyen insanlar için sıfırdan öğreten bir çalışmaya ihtiyaç duyulduğunu ve bundan dolayı böyle bir kitap hazırladığını söyledi.
Eksiklikler Mûsnêr ile fark edilecek
Kirmanckî lehçesinin kullanımı ile ilgili yanlışlık ve eksikliklerin Mûsnêr ile fark edileceğini belirten Gültekin, "Yaptığım çalışma Kurmancî lehçesindeki Hinker'e benzer. Buradaki amacım gramerle beraber yazı dilini öğrenmek isteyen kişilere olanak sunmak. İçinde bir takım eksiklikler olabilir, ancak fark eden öğrenciler ve öğretmenler ile tartışılarak giderilebilir" ifadelerini kullandı.
Mûsnêr birinci düzey
Mûsnêr üzerine yapılan tartışmaların belli bir kıvama geldikten sonra yeniden 2. ve 3'üncü düzeyde Kirmanckî lehçesini anlatan çalışmaların yazılabileceğini dile getiren Gültekin, konşumasını şöyle sonlandırdı: "Bu çalışmadan çok daha iyi çalışmaların hazırlanabileceğini biliyoruz. Bu bir materyaldir. Kirmanckî lehçesini öğrenme-öğretme materyali olarak hazırladık. Öğretici bir materyalin birinci düzeyidir. İngilizce öğretim sistemlerini kullandık. Günlük konuşmalar, diyaloglar, günlük kullanılan dil düzeyi burada tutturulmaya çalışılmış. Cegerxwîn gibi yazarlardan alıntılar yapılarak kısa testler, kısa metinler, soru-cevaplar yer alıyor."
DİHA/AMED