• Dortmund Savcılığı, Nazi döneminde “Stalag 326” esir kampında gardiyanlık yaptığı belirlenen 105 yaşındaki kişi hakkında “çoklu cinayete yardım ve yataklık” suçlamasıyla soruşturma yürütüyor.

 

Almanya’da Dortmund Savcılığı, İkinci Dünya Savaşı sırasında Stukenbrock yakınlarındaki “Stalag 326 VI K Senne” savaş esiri kampında gardiyanlık yaptığı belirlenen 105 yaşındaki kişi hakkında “çoklu cinayete yardım ve yataklık” suçlamasıyla soruşturma başlattı. Yetkililer, şüphelinin sağlık durumunun “oldukça iyi” olduğunu bildirdi.

Dortmund Savcısı Sonja Frodermann, Senne’de görev yapan başka bir gardiyan hakkında da soruşturma yürütüldüğünü, ancak bu kişinin birkaç ay önce 99 yaşında hayatını kaybettiğini açıkladı.

105 yaşındaki şüpheli hakkındaki soruşturma Mart ayında başlatıldı. Ludwigsburg’daki Eyalet Adalet İdareleri Ulusal Sosyalist Suçları Araştırma Merkezi tarafından başlatılan soruşturma, yerel yetki nedeniyle Dortmund Savcılığına devredildi. Merkez birimin, “Stalag 326 VI K Senne” kampının eski gardiyanlarına ilişkin iki ön soruşturma dosyasını Dortmund’a gönderdiği belirtildi.

 Dortmund Savcılığı, Kuzey Ren-Vestfalya eyaletinde Nazi döneminde işlenen suçlara ilişkin soruşturmalardan merkezi olarak sorumlu. Cinayet ve cinayete iştirak suçlarında 1979 yılından bu yana zamanaşımı uygulanmıyor.

Ancak Nazi dönemine ilişkin soruşturmalar günümüzde oldukça nadir yürütülüyor. Bunun nedeni, söz konusu suçlarla bağlantılı olabilecek kişilerin büyük bölümünün hayatını kaybetmiş olması.

Stalag 326’da 200 bin esir

“Stalag 326 VI K Senne”, Nazi Almanyası döneminde faaliyet gösteren en büyük savaş esiri kamplarından biri olarak biliniyor. Stukenbrock yakınlarında bulunan kamp, 1941-1945 yılları arasında faaliyet gösterdi.

Kampta 180 bin ila 200 bin arasında savaş esirinin tutulduğu belirtiliyor. Esirlerin büyük bölümünü Sovyet Kızıl Ordusu askerleri oluştururken Fransız, Polonyalı, Sırp, İtalyan ve Belçikalı savaş esirleri de kampta tutuldu.

Savaş esirlerinin kampta işkenceye maruz bırakıldığı ve ağır işlerde çalıştırıldığı belirtiliyor. İkinci Dünya Savaşı sırasında 5,3 milyondan fazla Sovyet Kızıl Ordu askerinin Alman esaretinde tutulduğu, bunların yaklaşık yarısının hayatını kaybettiği düşünülüyor. Hayatta kalanların çoğu ise ülkelerine döndüklerinde “vatan haini” muamelesi gördü. 

Nazi suçları soruşturmaları sürüyor

Almanya’da Nazi döneminde işlenen suçlarla ilgili soruşturmalar kapsamında daha önce de ileri yaştaki sanıklar hakkında davalar açıldı. Sachsenhausen Toplama Kampı’nda görev yapan Josef Schütz, cinayete iştirak suçundan beş yıl hapis cezasına çarptırıldı. Schütz, adalete teslim edilen en yaşlı Nazi suçlusu olarak kayıtlara geçti. Ancak cezasına itiraz ettiği süreçte 2023 yılında hayatını kaybettiği için hapis cezasını çekmedi. Stutthof Toplama Kampı’nda görev yapan eski bir sekreter de 2022 yılında cinayete yardım ve yataklıktan suçlu bulundu. Mahkeme, sanığa ertelenmiş hapis cezası verdi. Söz konusu kişi 2025 yılında 99 yaşında hayatını kaybetti.

Itzehoe Bölge Mahkemesi de 2022 yılında Stutthof Toplama Kampı’nın eski bir sekreterini mahkûm etti. O dönemde 97 yaşında olan kadın, 10 bin 505 vakada cinayete yardım ve yataklıktan suçlu bulundu ve iki yıl süreli şartlı gençlik cezasına çarptırıldı. Suçların işlendiği tarihte 19 yaşından büyük olmaması nedeniyle hakkında gençlik ceza hukuku uygulandı.

Karar, 2024 yılında Federal Yargıtay tarafından onanarak kesinleşti. Eski sekreter, Ocak 2025’te 99 yaşında hayatını kaybetti. Hemer’deki “Stalag VI A” kampında görev yapan 100 yaşını aşmış başka bir gardiyanın da soruşturma altında olduğu aktarılıyor.

Nazi suçlarına ilişkin soruşturmalar Kuzey Ren-Vestfalya’da Dortmund Savcılığı tarafından yürütülürken, dosyalar ilk olarak Ludwigsburg’da bulunan “Nazi Suçları Soruşturma Merkez Ofisi” tarafından ele alınıyor. Yerel yetki alanına göre soruşturmalar ilgili savcılıklara devrediliyor. DORTMUND