Opera İtalyanca söylendi, ama Almanca çevirisi küçük bir ekranda yansıtıldı. İki operayı arka arkaya dinledik. Bu iki opera konusunu kısaca okurlara aktarmak istedik. İlk operanın metni (Opera metnine Libretto denilir), Giovanni Targioni-Tozzetti ve Guido Menasci tarafından yazılmıştır. İtalyanca başlığı "Cavalleria rusticana“ olan bu metine dayanarak Pietro Mascagni adlı komponistin sahneye koyduğu bu ilk operada, Sicilya’nın bir köyünde, bir paskalya gününde yaşanan olaylar anlatılır. Daha somut söylemek gerekirse, Sicilyalı köylünün 'namus'unun-onurunun lekelenmesini anlatan olaylar ve bunun sonuçları dile getirilir. Santuzza, kocası Turiddu‘dan şüphelenir. Kocasının Lola isimli başka bir kadınla ilişkisi olduğunu açığa çıkarır. Ne var ki Lola evli bir kadındır ve seyyar arabacı olan Alfio’nun karısıdır. 'Namus'unun-onurunun lekelendiğini düşünen arabacı Alfio, Turiddu’yu düelloda öldürür.
İkinci Opera’nın başlığı ise Bajazzo’dur. Bu operanın konusu da kıskançlık, onur ve 'namus' sorunudur. Bu operada, köy köy dolaşan Canio adlı komedyenin hikayesi anlatılır. Canio, karısı Nedda tarafından aldatılır. Canio, oyun aynadığı sırada, karısının başka bir erkekle ilgilendiğini görür. Oyun sırasına gerçeklik ve oyun birbirine karışır. Duygusal açıdan kontroldan çıkan Canio, hem karısını hem de karısının sevgilisini bıçaklayarak öldürür.
'Namus' sorunu, anlaşılan Batı dünyasında yüzyıl önce başka değerlendiriliyormuş.
Cavalleria rusticana ve Bajazzo adlı operalar üç açıdan birbirine çok benzediğinden, yüzyıldan beri birlikte sahneye konmaktadır. Benzerliklere gelince, birincisi, her ikisinde kıskançlık, namus-onur lekelenmesi gündeme getirilmektedir. İkincisi, her iki operanın sonucu dramatik ölümle sonuçlanmaktadır. Üçüncüsü, olaylar yoğun bir şekilde cereyan ederken, muazzam bir müzik şöleni, insanı duygusal yolculuklara götürmektedir.
Opera sonunda dostumuz Mehmet Akkaya, Almanya’da ilk defa bir operayı dinlendiğini vurgulayarak memnuniyetini dile getirirken, biz içerik bakımdan zayıf bulduğumuz, ama duyguları yolculuğa çıkaran müziğin tadını unutamıyoruz.
REGINA ORTH / YENER ORKUNOÐLU