1973 yılında efsanevi oyuncu Marlon Brando kendisine verilen Oscar ödülünü Kızılderili katliamına dikkat çekmek için reddetmişti. Yapılan törene, adına konuşmak üzere Kızılderili Sacheen Littlefeather'i gönderir. Brando'nun kaleme aldığı metinin tamamını okuyamamıştı, ama Littlefeather zar zor olsa da bir iki söz söylemişti. İşte o gün bugündür Oscar ödülleri her yıl tartışma konusu olur.
Bu yıl da öyle oldu
Sinema Sanatları ve Bilimleri Akademisi tarafından verilen Oscar ödülleri, özellikle son birkaç yıldır ırkçılık ve ayrımcılık tartışmalarının odağında. Üyelerinin çoğunluğunun beyaz ve yaşlı olması nedeniyle Oscar tercihlerinin de bu yönde şekillendiği söyleniyor. Akademi'nin siyahi başkanı Cheryl Boone Isaacs, geçtiğimiz yıl bu iddiaları yarım ağızla doğrulamış bir dizi ‘gençleştirme ve çeşitlendirme' operasyonu yapmıştı. Dünyanın farklı ülkelerinden ve farklı ırklardan, çoğunluğu 40 yaş altında 322 sinemacıyı Akademi üyeliğine davet eden Isaacs, yine de ayrımcılık ve ırkçılık eleştirilerinden yakasını kurtaramadı.
Beyaz tercihler
Bu yıl Gizli Dünya / Room, Brooklyn ve Büyük Açık / The Big Short gibi nispeten ‘vasat' yapımların en iyi film dalında aday gösterildiği listeye Creed ve Beast of No Nation filmlerinin alınmaması eleştiri konularından biri.
Creed filminin sadece bir adaylıkta kalması tartışmalı bir karar olarak yorumlanıyor. Sylvester Stallone'a Rocky rolünde 40 yıl sonra Oscar adaylığı getiren Creed'de siyahi başrol oyuncusu Michael B. Jordan'ın ve filmin siyahi yönetmeni Ryan Coogler'ın aday gösterilmemesi “beyaz tercihlere” bir örnek sayılabilir.
Geçtiğimiz yılki aday listesinden sonra Akademi'yi sert bir şekilde eleştiren siyahi yönetmen Spike Lee'nin olumlu eleştiriler alan filmi Chi-Raq da hiçbir dalda aday gösterilmedi.
Siyahi oyuncuların rol aldığı filmler ile oyuncu performanslarının görmezden gelinmesi Akademi üyelerinin tercihleri soru işaretlerine neden oluyor.
Hem beyaz hem cinsiyetçi
Toplamda 20 oyuncunun aday gösterildiği erkek, kadın, yardımcı erkek ve yardımcı kadın dallarındaki bütün oyuncuların, tıpkı geçen yılki gibi tamamı beyaz olması tartışmaları iyice alevlendirdi. Creed'de Michael B. Jordan'ın yanı sıra, Beast of No Nation'daki rolüyle Idris Elba'nın, Concussion'daki performansıyla Will Smith'in ve Straight Outta Compton filminin genç oyuncularının aday listesinde yer alması bekleniyordu.
Üstelik konu sadece siyah-beyaz ile sınırlı değil. Adaylar arasında Hispanik ya da Asya kökenli bir ismin olmaması da Oscar ödüllerine yönelik ırkçılık eleştirilerinin kapsamını daha da genişletiyor. Bu kadarla da bitmiyor. En iyi film dalında aday 8 filmin 23 yapımcısı arasında sadece 8 kadın var. Özgün ve Uyarlama Senaryo dalında aday gösterilen 17 senarist arasında ise sadece dört kadın var; azınlığa mensup hiçbir isim yok. Oscar cinsiyet ayrımcılığı konusunda ırk ayrımcılığı kadar kötü bir sicili var.
Spike Lee boykot ediyor
ABD'li yönetmen Spike Lee ve aktris Jada Pinkett Smith, gelecek ay düzenlenecek Oscar ödül törenini, adayların çoğu beyaz olduğu için boykot edip törene katılmayacaklarını duyurdular.
Spike Lee, Instagram hesabından paylaştığı mesajda "bembeyaz" bir ödül törenini "destekleyemeyeceğini" söyledi.
88'inci Oscar ödüllerine aday gösterilmeyenler arasında En İyi Film kategorisinden hiphop grubu N.W.A'ın yükselişini anlatan Straight Outta Compton filmi ile En İyi Aktör kategorisinden Concussion filminde oynayan Will Smith de var.
Will Smith'in aktris eşi Jada Pinkett Smith, Facebook hesabından paylaştığı bir video mesajda törene katılmayacağını şu sözlerle duyurdu: "Kabul görmek için yalvarmak hatta sormak itibarı ve hatta gücü zayıflatıyor. Biz itibarlı insanlarız ve güçlüyüz."
Spike Lee de iki yıl üst üste 40 beyaz aktörün aday gösterilmesini eleştirip "Biz oyunculuk yapamıyor muyuz?" diye sordu.
Bu yıl 28 Şubat'ta yapılacak Oscar ödül törenini Cheryl Boone Isaacs sunacak.
Bu yıl da oyunculuk dalında tüm adayların beyaz olmasından 'hayal kırıklığı' yaşadığını söyleyen Isaacs törenine konukları ağırlaması için siyah komedyen Chris Rock'a da sahne veriyor.
HABER MERKEZİ