Diyarbakır Cezaevi B4 Kadın Koğuşu'ndan görüştüğümüz kadınlar, ürkek başlayıp güçlenen yürüyüşlerini anlattı. 28 yaşındaki Ayşe İrmez, 1 yıldır tutuklu. Şirnex Belediye Meclis Üyesi iken tutuklanan İrmez, en küçüğü 4 yaşında olan 4 çocuk annesi. "12 yıl önce dayım, kızı ve oğluyla beraber tutuklanmıştı. Bütün akrabalar, malvarlıklarının hepsini vermeye razıydı, yeter ki dayımın kızını serbest bıraksınlar. Yani kaç tane erkek tutuklansa da, onun cezaevinde olmasını istemiyorlardı" şeklinde bir anısını paylaşıyor. İrmez, şimdi ise herkesin daha farklı baktığını söylüyor.

'Sen annesin ne işin var orada'
İrmez, daha önce sokaklarda çekinerek yürürken, belediye meclis üyesi olarak seçildikten sonra daha güvenle hareket etmeye başlıyor. Daha sonra operasyon gerçekleştiriliyor ve o gün 31 erkek arasında tek kadın olarak tutuklanıyor. Eşinin bu süreçte en büyük destekçisi olduğunu belirtiyor İrmez, tutukluluk sürecinde eşinin de değişimlerini paylaşıyor: "Nasıl gidiyor diye sordum. 'Ayşe biliyordum kadın işleri kolay değil, ama bu kadar olduğunu bilmiyordum. Bazen evde ne yaptığını merak ederdim, iş değil derdim. Ama öyle değilmiş. Eve girmek istemiyorum. Ev farklı, odalar farklı, çocuklar farklı.' Bense ona, 'Sen de aynısını yapabilirsin' diyorum sürekli." Sistemin kadınlara özellikle yöneldiğini ifade ediyor İrmez. "Kadınsın, siyasetin içine giremezsin, bir kadın belediyede ne iş yapar" fikrinden duyduğu rahatsızlığı, savcının da "Sen annesin ne işin var orada" diye sormasından duyduğu şaşkınlıkla birleştiriyor: "Ben de dedim ki bir kadın da her şeyi yapabilir."

'Ancak bizler birbirimizi anlarız'
Cezaevindeki değişim sürecine ilişkin ise şunları aktarıyor Ayşe İrmez: "Başlarda özellikle çocuklar açısından zorlandım. Burada bir çok konuda yoğunlaşıyorum. Daha farklı bir anne, daha farklı bir kadın olacağım çıktığımda. Geçim sıkıntısı çeken, şiddet gören kadınların sorunlarına daha fazla eğileceğim. Çünkü ancak kadınlar birbirlerinin sorunlarını anlar ve çözer."

Utangaçlıktan kendini tanımaya
Müşeher Ülker ise, 45 yaşında, 7 çocuk annesi. Mahallede kadın çalışması yürütürken, tutuklanıyor ve 1 ay 10 gündür tutuklu. Daha önceden yemek yapan, çocuklarına bakan herhangi bir kadın iken, yaşamı evi ile sınırlıyken... Yakınlarının mücadeleci yönlerinden bahsettikten sonra, ben de bir şeyler yapmalıyım" diyor. Ülker, sözlerine şöyle devam ediyor: "15 gün gözaltında kalmıştım. 4 aylık hamileydim. Her gün bize işkence yapılıyordu. Ben eskiden çok utangaçtım. Sonradan kendimi daha iyi tanıdım. Bazı kadınlar var 'ben yapamam' diyor. Kadınlar kanadı kırık kuş gibi olmasın."


MÜGE TUZCUOÐLU-ELİF KAYA - JINHA/AMED