İsviçre’de sağcı partilerin referanduma götürdüğü ‘Sosyal Sigortalar Federal Yasasının Değişimi’ yüzde 64.7 ile kabul edilirken, ‘Uluslararası Yasa Yerine İsviçre Hakimi İnisiyatifi’ yüzde 66.4 oy oranı ile reddedildi. Kabul edilen ilk düzenleme, sosyal yardım alanların takibinin kolaylaştırılmasına imkan tanıyor. Kabul edilen bu düzenleme ile her hangi bir gerekçeyle sosyal yardım alanlar, daha çok kurumlar tarafından takip edilecek.
Yabancıları hedefliyor
İsviçre’de Pazar günü yapılan referandumda 64.7’lik büyük oy oranıyla kabul edilen ‘Sosyal Sigortalar Federal Yasanın Değişimi’ daha çok yabancıları hedefliyor.
2019’da yürürlüğe girecek
2019’da yürürlüğe girecek uygulama ile birlikte emekliler, işsizlik ve sağlık yardımı alanlar, belediyelerden ek yardım alanlar, annelik yardımı ve yaşlılık sigortası alanların takip edilmesi ve izlenmesi yasallaşıyor. Bir çok protesto ve tartışmalara sahne olan yasa teklifine Jura Kantonu ve Cenevre yüksek oranda ‘hayır’ oyu çıkarken, Basel Kantonu başta olmak üzere sosyal demokrat kimliği ile tanınan bir çok kantonun ise yasa teklifine ‘evet’ demesi dikkat çekti. Teklife karşı çıkan İsviçre Sosyal Demokrat Partisi (SP) ve Yeşiller sonuçlara ilişkin “İzleme insan psikolojisi üzerinde yeni sorunlara yol açacak. Yasa, kişilerin özel yaşamına kadar uzanacak ve bu kişisel özgürlüklerin ihlali anlamına gelecek. Yasal düzenlemeye bakıp hukuk mücadesini başlatacağız” açıklamasında bulundu.
İsviçre Hakim İnisiyatifi’ne ‘Hayır’
‘Uluslararası Yasalar Yerine İsviçre Hakimi İnisiyatifi’ olarak adlandırılan ve daha çok uluslararası yasalar ve mahkemelerin hiçe sayılmasını ön gören teklif ise yüzde 66.2 ile reddedildi. Referanduma sunulan tekliflerin sahibi İsviçre Halk Partisi (SVP) güçlü olduğu kantonlarda ‘evet’ oranın yüzde 50’lerin altında kalması SVP açısından yeni tartışma başlattı.
SVP’nin Siyasi İşler Sorumlusu Albert Rösti, referandumda sosyal yardım alan kişilerin daha fazla takibi konusunda başarı elde ettiklerini fakat İsviçre hukukunun, uluslararası hukuk karşısında üstün olması yönündek tekliflerinde aynı başarıyı elde edemedikleri söyledi. Rösti, “Bu sonuçlar bize vatandaşlarımızın yabancılar konusunda hasas olduğunu gösterdi” dedi.
İsviçre Sosyal Demokrat Partisi Federal Milletvekili Daniel Jositsch ise Rösti’nin açıklamasını, “SVP’nin yabancılar politikası üzerinden siyaset yaptığının tescilidir” şeklinde yorumladı.
Boynuzlar kesilmeye devam edecek
Çok sık referandumlara başvurulan İsviçre’de geçtiğimiz hafta referanduma sunulan bir konu da büyük baş hayvanlarda boynuzların kesimine ilişkindi.
Hayvanseverler ve çiftçiler tarafından referanduma götürülen bir diğer ise ‘Boynuzlu hayvanlar için onur’ inisiyatifiydi. Bu inisiyatif, Federal Hükümet’ten boynuzlu hayvan besleyen çiftçilere ek destek sunmasını öngörüyordu.
İnisiyatifin kabul edilmesi durumunda çiftçiler aldıkları destekle boynuzlu hayvanların bakımını kolaylaştıracak ve hayvanların boynuzunu kesmeye son verecekti. Oldukça renkli olan bu inisiyatife de İsviçreliler, yüzde 54’lik bir oy oranıyla ‘hayır’ dedi.
Önce devlet gerisi teferruat
İsviçre seçmeni, devlet çıkarları söz konusu olduğunda gerisini teferruat olarak gören bir profile sahip. Örneğin geçtiğimiz yıllarda halk oylamasına sunulan ve yüzde 70 oranında ret edilen bir kaç örnek, İsviçrelilerin böylesi bir profile sahip olduğunu gösterir niteliktedir. Daha önce oldukça yüksek bir oranda ödenen hastalık sigortalarının düşürülüp ve bunların eşitlenmesi referandumda halk tarafından reddedildi. İsviçre bankalarında 6 ton fazla altın rezervinin sosyal ve sağlık hizmetlerine aktarılması yerine savunma sanayisine aktarılması kabul edildi.
Zenginlerde daha fazla vergi alınması yerine halk vergilerinin yükseltilmesi yüzde 76 oranında kabul edildi. 30 adet F-18 savaş uçağnın 3.3 milyar İsviçre Frangı karşılığında alınması ya da bu meblanın sosyal alanların genişletilesine harcanması F-18’ler lehine reddedildi. ‘Hayır’ oranı yüzde 75’ti.
Çalışan veya çalışmayan herkese ayda 2500 İsviçre Frankı verilmesine ‘hayır’ çıktı.