Sait Faik’in Hişt Hişt’i de sansürlendi

Türkiye’de sansür, Sait Faik Abasıyanık’ın unutulmaz öyküsü “Hişt Hişt”i de es geçmedi. 9. sınıf ders kitaplarında öykünün bir bölümü çıkarıldı.

Sınır Tanımayan Gazeteciler Örgütü’nün 2015 Dünya Basın Endeksi’ne göre basın özgürlüğü konusunda dünyanın 180 ülkesi arasında 149. sırada yer alan ve o günden beri giderek daha da kötüye giden Türkiye’de sansür, sadece gazetecilerin derdi değil. Edebiyatçılar da, ölümsüz kıldıkları eserlerini artlarında bırakıp göç etmiş olsalar dahi, farklı gerekçelerle sansürün hedefi oluyor. Bunun son örneği ise Sait Faik Abasıyanık’ın en bilinen öykülerinden biri olan “Hişt Hişt”in başına gelenler...

Kesilen bölüm

Ortaöğretim 9. sınıflar için Milli Eğitim Bakanlığı’nın görevlendirmesiyle Prof. Dr. Yakup Çelik, Doç. Dr. Mustafa Kurt, Şükran Uçkaç Yargı ve Mihriban Uyar tarafından hazırlanan “Türk Dili ve Edebiyatı” ders kitabında Hişt Hişt’e yer veriliyor. Fakat neredeyse bir paragraf eksikle... O paragraf, şöyle:

“Koyunların arasına yüzükoyun uzanmış papazın oğlunu gördüm. Yüzünden aptal, çilli horoza benzer bir mahluk kalktı. Ağzının salyasını sildi. Kuzuyu bacaklarından tuttu. Kuzu ile yere yıkıldı. Kuzuyu burnundan öptü. Papazın oğlu çirkin, aptal, otuzbirli bir yüzle baktı.”

Muhtemel ki öğrencilerin “ahlaki gelişimini dert etmiş” haşmetmeab müellifler, “otuzbirli bir yüzle” tamlamasından rahatsız olmuş; fakat edebî bir eserde sözcüklerle oynamanın fenalığının da farkında olsalar gerek, “Yer yetmedi, kısalttık, der geçeriz” diyerek birkaç cümleye birden kesik atmışlar. Ama böylece, öykünün olay örgüsü açısından kritik de bir yerde duran karşılaşmayı, tümden ortadan kaldırmışlar. Üstelik öykünün herhangi bir yerine kısaltıldığını not etmeye de hiç gerek görmemişler. Öyle ya, nasılsa Sait Faik, bu dünyada değil artık; mezarından kalkıp itiraz etmeyecek ya!

OSMAN OÐUZ / HABER MERKEZİ