SAMER Koordinatörü Yüksel Genç, 24 Haziran seçimlerinde HDP seçmeninin sandığa erişemediğine, AKP ve güvenlik güçlerinin oylarının MHP’ye kaydırıldığına dikkat çekerek, bölgede mükerrer oy kullanıldığı olasılığının altını çizdi.
ÖZGÜR PAKSOY / MA / AMED
Siyasal ve Sosyal Araştırmalar Merkezi (SAMER), 24 Haziran öncesi; Genel Milletvekilliği ve Cumhurbaşkanlığı Seçimlerine ilişkin 1-5 Haziran tarihleri arasında Erzurum, Antep, Urfa, Adıyaman, Muş, Van, Amed, Mardin, Kars, Dersim, Bingöl, Hakkari, Şırnak, Batman, Ağrı, Bitlis, Siirt ve Iğdır’ı kapsayan bölge kentlerinde 2 bin 100 kişiyle yüz yüze araştırma yapmıştı. SAMER Koordinatörü Yüksel Genç, seçim öncesi yaptıkları araştırmayı dikkate alarak seçim sonuçlarını değerlendirdi.
24 Haziran seçim sonuçlarını yüzde 2’den daha düşük bir hata payı ile yakaladıkları bilgisini veren Genç, “Biz verilerimizde kararsız kalanları dağıtmadık. Bölgede AKP’li seçmen genel olarak tedirgin ve kararsızım yanıtını verebiliyor. Türkiye kentlerinde de bunun tersi yaşanıyor. Çıkan sonuçlara göre kararsızlar AKP ve MHP’ye dağıtılırsa, oranlar bire bir tutmuş görünüyor. SAMER çalışma verileri açısından başarılı bir süreç geçirdi” dedi.
Muhalefet dezavantajlı başladı
Kürt kentlerinde MHP’nin oy oranında artış göstermesi ve AKP’nin oy oranın stabil kalmasının tartışmalara neden olduğuna dikkat çeken Genç, şöyle devam etti: “AKP’den düşüş bekleniyordu. Bölgedeki seçim sonuçlarını olduğu gibi değerlendirmek sağlıklı değil. Bölgede OHAL koşullarında, siyasi parti liderlerinin eşit ve adil hissetmedikleri bir ortamda seçime gidildi. OHAL en büyük seçim hilesi. Bu ortamda seçime gitmek, muhalefetin 3-0 seçime yenik gitmesi anlamına geliyor. Sahada iktidar olanın, güç tekelini elinde tutanın istediği oynamaları yapmaya açık bir zemin.”
Devlet güçleri MHP’ye
Bölge seçmeninin büyük oranda devlet güçlerinden oluştuğuna dikkat çeken Genç, “Bölgede ciddi bir güvenlik personeli yığını var. Güvenlik personelinin büyük bir kısmına ait oyların MHP’ye kaydırılmış olasılığını değerlendiriyoruz. Böyle bir hakikat olduğu görülüyor. Yine bölgede güvenlik ve çatışma koşullarından dolayı göç süreci yaşandı. Bölgede sivil nüfusuna yaklaşan güvenlik gücü var. AKP’nin kendi oylarının kaydırdığı kanaati bölgede mevcut” şeklinde konuştu.
Sonuçların yazımı tartışmalı
150 bin seçmeni etkileyen sandık taşıma ve birleştirme kararının da sonuçları etkilediğini ifade eden Genç, şöyle konuştu: “Bölgenin kırsal alanlarında ‘güvenlik’ uygulamalarının bulunduğu noktalarda bunlar yaşanınca, sağlıklı bir seçim ve sandık güvenliğini sağlamak çok zor. HDP dahil olmak üzere siyasi partilerin sandıkları sağlıklı bir şekilde kolladığı, seçmene güven verdiği yönünde veriler yok. Bu sandıklarda çıkan oyların kimin hanesine yazıldığı konusu da tartışmalı. Güvenliğin yoğun olduğu yerlerde sağlıklı bir sonuç beklemek zor.”
Sandığa erişimde sorun
Kürt kentlerinde seçime katılım oranlarına dair bilgi veren Genç, oranın Türkiye oranının altında olduğunu söyledi. HDP seçmeninin bölgede sandığa erişemediğini ve bu durumun sonuçları etkilediğini ifade eden Genç, “Bütün bunları birlikte düşündüğümüzde bölgede AKP ve MHP oylarının neden stabil olduğunu, AKP’nin tahmin edilen düşüşü neden yaşamadığını izah edebilecek olasılıklar var. Bunların büyük bir kısmı araştırılmayı hak ediyor” dedi.
Tekrar oy riski
Bölgede dikkat çeken bir diğer noktanın ise Cumhurbaşkanlığı oylamasına katılım oranının genel seçimlere katılım oranının altında olduğunu aktaran Genç, bunun ise mükerrer oy kullanıldığı olasılığını ortaya çıkardığına işaret etti.