BDP Kadın Meclisi ev sahipliğinde 24 Haziran’da İstanbul’da gerçekleşen Sosyalist Entenasyonal Kadınlar Bölge Toplantısı’na 26 ülkeden delege katıldı. Bosna Hersek, Nijerya, Uruguay, Fas, Batı Sahara, Arnavutluk başta olmak üzere çok sayıda ülkeden temsilcilerin geldiği toplantının sonuç bildirgesinde, çatışmalı süreçlerin kadınlar tarafından sonlandırılması yönünde ve Türkiye’deki çatışmanın da diyalog ve müzakere yöntemiyle sonlandırılması konusunda kadınlar hem fikir olduklarını beyan etti. Kadınlar Türkiye’de son dönemlere damgasını vuran kürtaj tartışmaları, kendi ülkelerindeki kürtajın yasal durumu ve çatışmalı ortamda kadınların rolüne ilişkin değerlendirmelerde bulundu.
‘Kürtaj yasağı ölüm kararı olur’
Sosyalist Enternasyonal Kadınlar (SIW) Başkanı Pia Locatelli, kürtaj hakkının kadınların elinden alınmasının ölüm kararı olduğunu ifade ederek, Sosyalist Enternasyonal üyesi kadınlar olarak, kürtajı yasaklamaya çalışan tüm çabaların bir an önce durdurulmasını istediklerini belirtti. Locatelli, “Türkiye, maalesef muhafazakar ve kökten dinci bir anlayışı doğru hızla ilerliyor” ifadesini kullandı. Herkesin kendi anadiliyle, istediği gibi kültürünü yaşama hakkı olduğuna işaret eden Locatelli, bunun ekmek su kadar değerli olduğuna dikkat çekti.
Kamerun’dan katılan Chantal Kambiwa da, savaşları yaratan ve dünyayı yaşanılmaz kılan zihniyetin erkek zihniyeti olduğuna işaret ederek, erki elinde bulunduranların çıkarına olan savaşlarla dünyanın talan edildiğini kaydetti. Kambiwa, “Erkekler bencildirler. Dünyada savaşlardan etkilenmeyen tek bir kadın yoktur” dedi. Ama esas sorunun kadınların birlikte olması ve elele mücadele vermesi olduğunu kaydeden Kambiwa, “Bugün buradan gittikten sonra Kürt kadınlarının çığlığını duyurmazsak o zaman kaybederiz” diye konuştu. Kürt kadınlarının şu an örgütlü kadın gücü anlamında dünyanın bir çok bölgesinden daha ileri bir aşamada olduğuna işaret eden Kambiwa, “Toplantımızın amacı barış için hükümete baskı yapmaktır” dedi. Kadınların bu erkek dünyada her anlamda baskı altında olduğunu belirten Kambiwa, Kamerun’da da kadınların kürtaj hakkının olmadığını ve buna karşı mücadele ettiklerini söyledi. Erkek egemen zihniyetin savaş ortamında kadınların kazanılmış haklarına da saldırıda bulunduğunu ifade eden Kambiwa, Türkiye’de kürtaj ve sezaryenli doğum tartışmalarının bundan ayrı ele alınmaması gerektiğine vurgu yaptı.
‘Savaşın kurbanı kadınlardı’
Bosna Hersek’ten katılan Nermin Zaimoviç de, kadınların sorunlarının çatışmalı ortamlarda hep gölgede kaldığını belirterek, Bosna Hersek’te 1990’lı yıllarda verilen mücadelelerde bunu yaşadıklarını söyledi. Cinsel tacizin ve tecavüzün bir savaş silahı olarak kullanıldığını ifade eden Zaimoviç, “Savaşın kurbanı tamamen kadınlardı. Tecavüze uğradılar. Sonrasında, kadınların barış masalarının dışında bırakılması ise büyük bir haksızlık” dedi. Zaimoviç, Kürt halkının kendi kimliğini, kültürünü yaşama hakkı istediği için bugün baskılara maruz kaldığının altını çizdi. Kürt kadınlarının hem siyasetteki rolleri itibariyle hem de alanlarda yaptıkları kitlesel eylemler itibariyle belli bir gelişme kaydettiğini ifade etti.
‘Kürt kadınlarının yanında olmalıyız’
Batı Sahra’dan Fatma Mehdi de, Batı Sahra’nın bağımsızlığının uluslararası toplumca kabulünün Fas’ın engellemeleri sonucu geciktirildiğini belirtti. Mehdi, genel olarak kadınların bu belirsiz ortamın içinde sadece ayakta kalmak için çalıştığını kaydetti. Mehdi, kürtaj ve sezeryan doğum başta olmak üzere kadınların seçme ve seçilme hakkının da olmadığını ifade etti. Mehdi, “Barış için buradayız. Onun için Türkiyeli kadınların Kürt kadınlarının yanında olması önemlidir. Ve çatışmalı dönemlerden geçen tüm kadınların bir araya gelmesi gerektiğini düşünüyorum. Barış ortamı kadın hakları içinde en ideal ortamdır” dedi.
Fas’tan katılan Khadija Qariani de, kürtajın yasak olduğu Fas’ta her gün 600 kadının yasadışı yollardan kürtaj yaptırdığını ve 10 kadından birinin operasyon sırasında hayatını kaybettiğini ifade etti. Qariani, bunun için kadınların mücadelesinin hayati önemde olduğuna işaret etti. Qariani’nin Batı Sahra ile ilgili soruları cevapsız bırakması ve bu konuda yorum yapmayacağını söylemesi de dikkat çekti.
Tutuklu kadınlara ziyaret
Sosyalist Enternasyonal Kadınlar Bölge Toplantısı için Türkiye’ye gelen kadınlar, siyasi soykırım operasyonları sonucu tutuklanan akademisyen, öğrenci ve gazeteci kadınları ziyaret etti. Aralarında Prof. Dr. Büşra Ersanlı ve Fatma Kurtulan’ın da bulunduğu 5 kadını ziyaret eden heyette yer alan Sosyalist Enternasyonal Kadınlar Başkanı Pia Locatelli, “Legal bir parti olan BDP’nin illegalize edilmek istendiğini görüyoruz. Kürt sorununun çözümü savaş karşıtı mücadele yürüten herkesin üzerinde durması gereken bir konudur. Bunu dile getirebileceğimiz her yerde dile getireceğiz” diye konuştu. Görüştükleri tutukluların, özellikle kadınlardan uluslararası dayanışma talep ettiğini belirten Locatelli, bu konuda ellerinden geleni de yapacaklarını ifade etti.
NAGİHAN AKARSEL/GÜLER CAN
- DİHA/İSTANBUL