• Şam’a bağlı Halk Meclisi, Hesekê, Qamişlo ve Kobanê’de yaptığı seçimlerde Kürtlere sadece 4 sandalye verdi. Kobanê’de halk sürece dahil etmedi, Serêkaniyê ve Dêrik’te temsilcileri seçim yapmadan atadı. PYD seçimleri boykot etti.
  • Rojava’daki 28 Kürt siyasi parti ve örgüt, özgür, adil ve şeffaf seçimlerin yapılması için en kısa sürede ‘Suriye Ulusal Kongresi’nin yapılması çağrısı yaptı. Seçimlerden dışlanan Süryaniler de en az yüzde 10 temsiliyet hakkını istedi.

Şam’daki geçici hükümet, Kürt partilerin itiraz ve çağrılarına rağmen Hesekê, Qamişlo ve Kobanê’de “Halk Meclisi” temsilcilerini belirlemek için 24 Mayıs’ta sandık kurdu. Hesekê’de vilayet yönetimi binasındaki toplantı salonu ve eski kültür merkezi, Qamişlo’da Mühendisler Sendikası binası ve Kobanê’de ise oy kullanımı için bir merkez oluşturuldu.

Seçim sonuçlarına göre, Qamişlo’da Ridwan Sîdo (ENKS), Ebdulhelîm Elî, Kîm Îbrahîm ve Mehmûd Madî, Hesekê’de Îbrahîm El Hebeş, Umer El Hayîs ve Fesla Yûsif (ENKS) Kobanê kentinde ise Suriye Kürdistan Demokrat Partisi’nden (PDK-S) Ferhad Enwer Şahîn seçildi. Şêxler beldesinin temsilcisi Şiyux aşiretinden Arap kökenli Şewax İbrahim Esaf’ın oldu. Ancak Kobanê’de toplamda sadece 100 kişinin oy kullanma hakkına sahip olması ve halkın sürece dahil edilmemesi tepki çekti.

Kürtlere 4 sandalye verildi

Seçimlerde dokuz sandalyeden 5’i Araplara, 4’ü Kürtlere verildi. Serêkaniyê’deki Arap temsilcisi ise daha önce kararlaştırılmıştı. Öte yandan, Dêrik’te bağımsız Kürt aday Ahmad Murad ve Arap aday Alwan al-Ali iki temsilci seçim yapılmaksızın belirlendi. Böylece Araplar yüzde 60 çoğunluğu elde etti. Halk Meclisi toplam 210 üyeden oluşacak. Bu üyelerin 70’i, halk iradesi olmaksızın geçici hükümet başkanı Colani (Ahmed El Şara) tarafından atanacak.

PYD: Seçimler acilen iptal edilmeli

Kürtlerin parlamentodaki temsiliyet hakkını sınırlamaya ve Suriye’nin geleceğinde söz hakkı sahibi olmasını engellemeye çalışan Şam’a tepkiler sürüyor. Kürtlerin en büyük siyasi partisi olan Demokratik Birlik Partisi (PYD) seçimleri boykot ederek sandığa gitmedi. Adil bir temsil için Suriye Parlamentosu’nda Kürtlere en az 40 sandalye ayrılması gerektiğini açıkladı.

PYD Başkanlık Konseyi Üyesi Foza Yusif, seçimleri boykot kararının doğru bir karar olduğunu vurgulayarak, Şam'ın kendi tercihlerine göre üye ayarladığını söyledi. Seçimlerin iptal edilmesini isteyen Yusif, boykot kararının temel nedeninin Kürt temsilinin düşük tutulması olduğunu söyledi.

Nûmedya24’e konuşan Foza Yusif, “Şam hükümetinin bugün dayattığı şey, Suriye’deki Kürt halkının varoluş gerçekliğini temsil etmiyor” dedi. “Halkın iradesi yerine, Şam’ın kendisi, Meclis’e girecek üyeleri ve partileri tamamen kendi tercihlerine göre ayarladı” diyen Foza Yusif, bu nedenle sürece katılmanın “anti-demokratik mekanizmayı kabul etmek anlamına geleceğini” söyledi. Yusif ayrıca, Kürt Birliği Konferansı sonrası oluşturulan ortak Kürt heyetinin de süreçte dikkate alınmadığını belirtti.

Sonuçlar meşru değil

Seçimlerin ardından açıklama yapan Hesekê Vilayetine bağlı Girkê Legê Halk İnisiyatifi, seçim sonuçlarını reddetti. Şehîd Xebat Meydanı’nda toplanan yurttaşlar, belirlenen temsilcilerin meşru olmadığını, Kürt halkını ve bölge halkını temsil etmediğini duyurdu.  Şam’ın yürüttüğü politikaların, halkın taleplerini göz ardı ettiğini belirterek, tüm halkları temsil edecek demokratik bir sistemin inşa edilmesi gerektiğinin altını çizdi. Halk İnisiyatifi, Kürt, Ermeni, Süryani ve Arapların kurumlarda demokratik ve adil bir şekilde temsil edilmesi çağrısını yaptı. 

En yüzde 10 temsil hakkımız olmalı

Halk Meclisi’nden dışlanan Süryani de sert tepki gösterdi. Süryani Birlik Partisi, Hesekê’deki temsilcileri tanımadığını duyurdu. Temsilcilerin vilayetin demografik ve çok renkliliğini yansıtmadığını, hiçbir üyenin Süryani-Asuri olmadığına dikkat çekti. Açıklamada, “Bu, özellikle Suriye Birlik Partisi gibi kendi siyasi güçleri aracılığıyla Suriye devrimine katılımıyla, kendine özgü bir varlığı, temsili ve rolü olan bölgenin yerli bir kesimine karşı yapılmış haksızlıktır.

Diktatör Esad'ın yönetimi döneminde bile görülmemiş olan bu dışlayıcı uygulamalar karşısında, Suriye halkı için adil bir temsil talep ediyoruz. Hesekê’de en az 2 sandalye Süryanilere ayrılmalı ve Meclis’te Hristiyanların temsil oranı en az yüzde 10 olmalı. Halkımız, Suriye’nin içinden geçtiği bu hassas süreçte dışlandığını hissediyor. Suriyelilerin ve tüm kesimlerin hakları demokratik bir anayasa çerçevesinde güvence altına alınmalıdır” denildi.

Ermenilere de kota ayrılmadı

Ermeni Birlik Partisi de Hesekê’deki temsilcilerin belirlenmesi mekanizmasının gözden geçirilmesi çağrısı yaparak, taleplerini şöyle sıraladı: “*Adil ve şeffaf bir seçim komitesi oluşturulmalı.

*Ermeni, Kürt, Süryani, Arap ve tüm bileşenler ve dinler eşit olmalı.

*Sandalyeler, eyaletin gerçek durumunu yansıtacak şekilde yeniden dağıtılmalıdır.”

Ulusal birliğe olan ihtiyacın daha da arttığı bir dönemde, dışlayıcı politikaların sürdürülmesinin Suriye toplumunun bütünlüğünü tehdit ettiği ve toplumun bileşenleri arasındaki bölünmeleri derinleştirdiğini belirten Ermeni Birlik Meclisi, Hesekê ve Suriye’deki tüm Ermenilerin haklarını koruduğunu ekledi. Ayrıca adil ve gerçek bir temsil hakkı için çalışacağını vurguladı.

Ermeni Birlik Partisi seçimlerden önce yaptığı açıklamada da Hesekê, Reqa, Dêrazor, Şam ve Halep kentlerinde Ermeni toplumunun Halk Meclisi'nde temsil edilmesini talep etmişti.

Yeni bir yol haritası çizilmeli

Rojava’daki 28 Kürt siyasi ve örgüt de yaptıkları ortak açıklamada, sonuçları reddetti. Halk Meclisi seçimlerini dikkatli bir şekilde takip ettiklerini belirten partiler, seçilen kişileri yalnızca kendilerini temsil ettiklerine dikkat çekti.

Açıklamada, “Suriye halkı, tüm ulusal, etnik, dini ve mezhepsel kimlikler için demokratik bir sistem ve adil bir temsil mekanizması kurmak uğruna fedakarlıkta bulundu. Kürt halkı da dışlama ve inkâr politikalarından büyük acılar çekti, Suriye Devrimi’nde ve Rojava’da en ağır fedakarlıkları yapmaktan tereddüt etmedi.

Ancak belirli kişilerin atama yoluyla seçilmesi sonucu ortaya çıkan tablo, dışlama politikalarını bir kez daha ortaya koydu. Bu da demokrasi, adalet ve gerçek ulusal ortaklık ilkelerine aykırıdır. Bu politikaların, merkezi hükümetin zihniyetini ve yöntemlerini yenilediğini belirtiyoruz.

Öte yandan, ‘Arap Kemeri’nden bazı kişileri ile Serêkaniyê bölgesi temsilcisinin belirlenmesi demografik değişim projesini devamıdır.  Tüm bileşenleri arasında gerçek bir ortaklık ve karşılıklı tanıma temeline dayanan demokratik ve yeni bir Suriye’nin inşası, dışlayıcı ve atama politikalarla gerçekleştirilemez. Bunun yerine, tüm Suriyeliler için adil temsiliyet ve özgür iradeyi garanti eden, ulusal ve kapsayıcı bir siyasi süreç yoluyla gerçekleştirilebilir.

Suriye’deki tüm halkların gerçek temsilcilerinin katıldığı bir ‘Suriye Ulusal Kongresi’nin toplanması için çalışmaların yürütülmesi gerektiğini vurguluyoruz. Suriye halkının beklentilerini yansıtan özgür, adil ve şeffaf seçimler için hazırlık yapmak bir yol haritası çizmek şart. Bütün bunlar, demokratik, çoğulcu ve ademi merkeziyetçi bir Suriye'nin kurulması için elzemdir” denildi.

İlk toplantı 8 Haziran’da  

Suriye’deki çok renkliliği, demografik yapıyı tanımayan, halkların adil temsiliyet hakkını gasp eden Şam, ilk Halk Meclisi toplantısını 8 Haziran’da yapacak. Şarkul Avsat gazetesine göre, adayların yüzde 70’ini belirleyen Colani, itirazlara rağmen sonuçları değiştirmeyecek sadece “ufak değişiklikler” yapacak. HABER MERKEZİ