Şeker hastalığı nedir?

• Halk arasında şeker hastalığı olarak bilinen Diyabet (Diabetes Mellitus), vücudumuzun yeterli miktarda insülin üretmemesi ya da ürettiği insülinin etkili bir şekilde kullanılamaması sonucunda ortaya çıkan yüksek kan şekerinin sebep olduğu hastalıklara verilen bir isimdir.

EYLEM DAĞDAN

Halk arasında şeker hastalığı olarak bilinen Diyabet (Diabetes Mellitus), vücudumuzun yeterli miktarda insülin üretmemesi ya da ürettiği insülinin etkili bir şekilde kullanılamaması sonucunda ortaya çıkan yüksek kan şekerinin sebep olduğu hastalıklara verilen bir isimdir. En sık rastlanılan türlerini Tip 1 diyabet, Tip 2 diyabet, gebelik şekeri (gestasyonal diyabet) ve gizli şeker (prä-diyabet) olarak sıralayabiliriz. 
Şeker hastalığı (diyabet) kalıtımsal veya çevresel faktörlere bağlı olarak ortaya çıkmaktadır. Bir ailede kalıtımsal olarak şeker hastalığı (diyabet) görülmüş ise, o ailedeki bireyler de, genetiğinde şeker hastalığı olmayan bireylere oranla hastalığın görülme ihtimali daha fazladır. 
Bu hastalıklara sırasıyla bakacak olursak:
Tip 1 Diyabet genel olarak cocukluk ve genclik dönemlerinde teşhisi edilir. Yüksek oranda genetik faktörler rol oynamaktadır ve vücudun yeterli miktarda insülin üretmemesinden kaynaklanmaktadır.
Tip 2 Diyabet ve Gebelik Sekeri hastalıklarında vücut yeteri kadar insülin üretmektedir ancak insülinin etkisine karşı direnç geliştirmektedir yani üretilen Insülin vücut tarafından etkili bir sekilde kullanılamamaktadır.
Tip 2 Diyabet güçlü bir genetik bilesene sahip olmakla birlikte ayni zamanda aşırı yeme bozukluğunun da bir sonucudur.
Henüz belirtileri tam olarak ortaya çıkmamış şeker hastalığı türüne ise gizli şeker ya da pre-diyabet adı verilir. Bu aşamada doğru tedavi ve diyet ile birlikte diyabet oluşumu yavaşlatılabilir hatta önüne geçilebilir.

Peki Insulin nedir ve ne işe yarar?
Insülin vücudumuzda Pankreasın ürettiği bir hormondur ve kandaki basit şekerin (Glukoz) dokulara gecişini sağlar. Bu şekilde dokular canlılığını korumak icin ihtiyacı olan enerjiye ulaşmış olurlar.
Glukoz karbonhidratların yapı taşını oluşturmaktadır. Unlu gıdalar, pirinç, patates, meyveler, bakliyatlar yüksek oranda karbonhidrat içerirler. Bu besinler vücuda alındığında, sindirim sistemi üzerinden parçalanarak en küçük yapı taşı olan glukoza dönüşürler. Kandaki glukozun yani basit sekerin vücutaki dokulara geçişi insülin aracılığıyla gerçekleşir. Kana bağırsaklardan emilerek gecen glukoz kandaki seker oranını yükseltir.

Diyabetin belirtileri nelerdir?
Tip 1 ve Tip 2 Şeker Hastalığının en sik belirtilerini su sekilde sıralayabiliriz:
Normal öğünler tüketilmesine rağmen sık aralıklarla açlık hissedilir, aşırı miktarda idrar üretimi baş gösterir ve halsizlik, yorgunluk hissi artar. Bunlarla birlikte: 
* Eskisiye göre daha sık susama başlar ve daha çok sıvı tüketimi ihtiyacı artar 
* Hızlı ve istemsiz kilo kaybı başlar 
* Ağız kuruluğu ile birlikte ağızda aseton benzeri koku oluşur.
* Cilte kuruluk ve kasıntılar da baş gösterir
* Görme bozuklukları başlar
* Yaralarda daha geç iyileşme görülür
* İleri aşamalarda ayaklarda uyuşma, karıncalanma ve his kaybı ile birlikte kapanmayan yaralar oluşur. 

Tanı nasıl konulur?
Şeker hastalığı tanısı uzman doktorlar tarafından konulmaktadır. Tanı için kan ve idrar tahlilleri gerekmektedir. 
Açlık kan şekeri ölçümü ve seker yükselme testi olarak bilinen Oral Glukoz Tolerans Testi (OGTT) yapılmaktadır. Bunların yanı sıra yaklaşık son 3 aylık kan şekerini yansıtan kandaki HbA1c degerine bakılmaktadır.  

Diyabet nasıl tedavi edilir?
Tanı konulduktan sonra uzman hekim tarafından kişiye uygun tedavi uygulaması başlar.
Diyabet tedavi yöntemleri, hastalığın türüne göre farklılık gösterir. Tip 1 diyabette insülin tedavisi ile birlikte beslenme tedavisi uygulanmalıdır. Tip 2 diyabetli bireylerde ise tedavi beslenme düzeninin sağlanması, ağız yoluyla alınan antidiyabetik ilaçları ve insülin kullanımını içerir.